Σύμφωνα με τον αναλυτή Drago Bosnic, η απώλεια στρατηγικών αεροσκαφών ανεφοδιασμού KC-135 Stratotanker αποτελεί ένδειξη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ήδη υποστεί μια πανωλεθρία
Σε ένα σκηνικό που θυμίζει περισσότερο γεωπολιτικό θρίλερ παρά κλασική στρατιωτική αντιπαράθεση, οι τελευταίες εξελίξεις γύρω από τις αμερικανικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή προκαλούν αίσθηση και έντονη ανησυχία.
Σύμφωνα με τον αναλυτή Drago Bosnic, η απώλεια στρατηγικών αεροσκαφών ανεφοδιασμού KC-135 Stratotanker αποτελεί ένδειξη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ήδη υποστεί μια πανωλεθρία στην αντιπαράθεσή τους με το Ιράν.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι εκρηκτική: πίσω από τις επίσημες ανακοινώσεις και τους διπλωματικούς ευφημισμούς, φαίνεται να ξετυλίγεται ένα σιωπηρό στρατιωτικό φιάσκο που απειλεί να απογυμνώσει το μύθο της αμερικανικής στρατιωτικής παντοδυναμίας.
Στις 12 Μαρτίου, η CENTCOM ανακοίνωσε την απώλεια ενός αεροσκάφους ανεφοδιασμού KC-135 Stratotanker, ενώ ένα δεύτερο υπέστη σοβαρές ζημιές στον εναέριο χώρο πάνω από το Ιράκ.
Η ανακοίνωση περιείχε μια φράση που προκάλεσε ακόμη περισσότερα ερωτήματα: το περιστατικό συνέβη σε «φιλικό εναέριο χώρο» και – σύμφωνα με την επίσημη εκδοχή – δεν προκλήθηκε από εχθρικά ή φιλικά πυρά.
Το αποτέλεσμα; Ένα αεροσκάφος συνετρίβη στο δυτικό Ιράκ και ένα δεύτερο κατάφερε να προσγειωθεί στο Ισραήλ.
Η εξήγηση αυτή, όμως, αντιμετωπίστηκε με έντονο σκεπτικισμό.
Αναλυτές ειρωνεύονται ότι, σύμφωνα με τη δυτική αφήγηση, τα αεροσκάφη… «αποφάσισαν να αυτοκτονήσουν», καθώς η Ουάσινγκτον αποφεύγει συστηματικά να μιλήσει για πιθανή κατάρριψη.
Ο πύραυλος «358» που τρομάζει το Πεντάγωνο
Ιρακινές πηγές παρουσιάζουν μια εντελώς διαφορετική εκδοχή.
Υποστηρίζουν ότι το αμερικανικό αεροσκάφος καταρρίφθηκε από έναν πύραυλο εδάφους-αέρος τύπου 358 (SA-67).
Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα περίεργο οπλικό σύστημα που, σύμφωνα με αναφορές: χρησιμοποιεί κινητήρα στερεού καυσίμου αλλά και turbojet, διαθέτει υπέρυθρη ή οπτική καθοδήγηση και από ορισμένους χαρακτηρίζεται υβριδικό drone-πύραυλος
Οι φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές φέρονται να μπορούν να τον εκτοξεύσουν από σχεδόν οποιαδήποτε πλατφόρμα.
Αν η εκδοχή αυτή επιβεβαιωθεί, τότε μιλάμε για μια απειλή που θα μπορούσε να αλλάξει τις ισορροπίες στον αέρα της Μέσης Ανατολής.
Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο, σύμφωνα με τον Drago Bosnic, είναι η επικοινωνιακή διαχείριση της κρίσης.
Στα δυτικά μέσα ενημέρωσης – υποστηρίζει – αποφεύγονται συστηματικά όροι όπως: «καταρρίφθηκε» ή «χάθηκε εν δράσει».
Αντί αυτών χρησιμοποιούνται εκφράσεις όπως «συνετρίβη», «χάθηκε η επαφή με τον έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας»
Μια επικοινωνιακή τακτική που, όπως σχολιάζει, έχει τελικά το αντίθετο αποτέλεσμα: η διεθνής κοινή γνώμη αντιμετωπίζει με χλευασμό τις εξηγήσεις της Ουάσινγκτον.
Το κρίσιμο πρόβλημα: χωρίς ιπτάμενα βενζινάδικα δεν υπάρχει πόλεμος
Η απώλεια των KC-135 Stratotanker είναι ιδιαίτερα σοβαρή για έναν απλό λόγο: αποτελούν την «καρδιά» των αμερικανικών επιχειρήσεων μεγάλης εμβέλειας.
Τα δυτικά μαχητικά, όπως τα F-15 και F-18, βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στον εναέριο ανεφοδιασμό για να επιχειρούν σε μεγάλες αποστάσεις.
Οι εκτεταμένες ζημιές που έχουν υποστεί αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή – μετά τα ιρανικά αντίποινα – αναγκάζουν τα αμερικανικά αεροσκάφη να απογειώνονται από πολύ πιο μακρινές εγκαταστάσεις.
Αυτό δημιουργεί έναν επικίνδυνο φαύλο κύκλο: Μεγαλύτερες αποστάσεις πτήσης, μεγαλύτερη ανάγκη για ανεφοδιασμό και περισσότερη εξάρτηση από τα KC-135
Και όταν αυτά τα αεροσκάφη αρχίζουν να χάνονται, ολόκληρη η αλυσίδα επιχειρήσεων κινδυνεύει να καταρρεύσει.
Για να καλύψει τα κενά που δημιούργησαν οι ζημιές σε αμερικανικά ραντάρ στη Μέση Ανατολή, η αμερικανική Πολεμική Αεροπορία έχει αυξήσει δραματικά τη χρήση των αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης E-3 Sentry.
Στρατιωτικές πηγές μιλούν για πρωτοφανή επιχειρησιακή πυκνότητα αυτών των αεροσκαφών πάνω από: Ιορδανία, βόρεια Σαουδική Αραβία, νότιο Ιράκ και ανατολική Μεσόγειο.
Ο ρόλος τους είναι κρίσιμος: να παρακολουθούν συνεχώς τις εκτοξεύσεις ιρανικών drones και πυραύλων – τόσο κρουζ όσο και βαλλιστικών.
Όμως και αυτά τα αεροσκάφη χρειάζονται… ανεφοδιασμό στον αέρα.
Και πάλι δηλαδή επιστρέφουμε στο ίδιο πρόβλημα: τα Stratotankers.
Στο μεταξύ, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump συνεχίζει να προβάλλει την εικόνα της «ισχυρότερης χώρας στον κόσμο».
Ωστόσο, σύμφωνα με τον Drago Bosnic, η πραγματικότητα στο πεδίο είναι πολύ πιο σκοτεινή.
Οι ΗΠΑ έχουν ήδη επιβεβαιώσει: τον θάνατο τεσσάρων στρατιωτικών που επέβαιναν στο χαμένο KC-135, ενώ δύο ακόμη αγνοούνται
Παράλληλα, οι αναφορές για αμερικανικές προτάσεις κατάπαυσης πυρός που απορρίφθηκαν από την Τεχεράνη ενισχύουν την εντύπωση ότι η Ουάσινγκτον προσπαθεί να βρει διέξοδο από μια ολοένα πιο επικίνδυνη στρατιωτική εμπλοκή.
Το συμπέρασμα του Drago Bosnic είναι σκληρό αλλά σαφές:
Η απώλεια των αμερικανικών Stratotankers και η αυξανόμενη πίεση στις αμερικανικές βάσεις δείχνουν ότι η Ουάσινγκτον έχει ήδη χάσει την πρωτοβουλία στη Μέση Ανατολή.
Και αν η Τεχεράνη συνεχίσει να πλήττει τις κρίσιμες υποδομές του Πενταγώνου στην περιοχή, τότε, όπως προειδοποιεί, η «μοναδική υπερδύναμη» ίσως βρεθεί αντιμέτωπη με μια γεωπολιτική ταπείνωση ιστορικών διαστάσεων.
Οικονομικός Αρμαγεδδών
Ένα τρομακτικό οικονομικό και στρατιωτικό παράδοξο φαίνεται να αποκαλύπτεται πίσω από την κλιμακούμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή: ο πόλεμος που διεξάγουν οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους εναντίον του Ιράν ενδέχεται να τους κοστίζει έως και 600 φορές περισσότερο από ό,τι κοστίζει στην Τεχεράνη.
Πίσω από τους πυραύλους, τα drones και τα μαχητικά αεροσκάφη, εξελίσσεται ένας πόλεμος φθοράς τεραστίων οικονομικών διαστάσεων, ο οποίος μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά επικίνδυνος για την Ουάσινγκτον.
Και όπως δείχνουν τα δεδομένα, η ιστορία ίσως επαναλαμβάνεται.
Οι αναλογίες με τα πρώτα στάδια της ρωσικής στρατιωτικής εκστρατείας στην Ουκρανία είναι εμφανείς.
Τότε, η Μόσχα ξεκίνησε μια επιχείρηση που θεωρούσε σύντομη και σχετικά εύκολη, στηριζόμενη στον μύθο των «αδελφών λαών». Η πραγματικότητα αποδείχθηκε πολύ διαφορετική.
Κάτι αντίστοιχο φαίνεται να συμβαίνει τώρα και στην Ουάσινγκτον.
Η αμερικανική πολιτική ελίτ εξακολουθεί να πιστεύει βαθιά στο δόγμα ότι οι κοινωνίες του κόσμου επιθυμούν να μετατραπούν σε φιλελεύθερες δημοκρατίες αμερικανικού τύπου.
Στο αφήγημα αυτό, τα εμπόδια είναι απλώς «μερικοί τύραννοι» που πρέπει να απομακρυνθούν – και όλα θα λειτουργήσουν.
Η πραγματικότητα της Μέσης Ανατολής όμως είναι πολύ πιο περίπλοκη.
Όπως συμβαίνει συχνά σε τέτοιες συγκρούσεις, το αρχικό σχέδιο ενός γρήγορου χτυπήματος μετατρέπεται σταδιακά σε μακροχρόνιο πόλεμο φθοράς.
Και σε αυτούς τους πολέμους, δεν νικά απαραίτητα ο ισχυρότερος – αλλά ο πιο ανθεκτικός οικονομικά.
Το πρόβλημα για την Ουάσινγκτον είναι ότι τα δυτικά οπλικά συστήματα είναι εξαιρετικά ακριβά σε σύγκριση με τα ιρανικά.
Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι πύραυλοι του συστήματος Patriot.
Για να αντιμετωπιστούν τα ιρανικής προέλευσης drones τύπου Shahed-136, χρησιμοποιούνται πύραυλοι Patriot που κοστίζουν περίπου 12,3 εκατομμύρια δολάρια ο καθένας.
Το πρόβλημα;
Το drone που προσπαθούν να καταρρίψουν κοστίζει περίπου 20.000 δολάρια.
Με απλά λόγια: κόστος στόχου: ~20.000 δολάρια, κόστος αναχαίτισης: ~12.300.000 δολάρια. Δηλαδή περισσότερο από 600 φορές ακριβότερο.
Ένα οικονομικό μοντέλο που πολλοί στρατιωτικοί αναλυτές χαρακτηρίζουν πλέον απόλυτα μη βιώσιμο σε μακροχρόνια σύγκρουση.
Σύμφωνα με στρατιωτικές εκτιμήσεις, μόνο στις πρώτες τέσσερις ημέρες της σύγκρουσης το Ιράν φέρεται να εκτόξευσε: έως 700 βαλλιστικούς πυραύλους, περίπου 17.000 drones.
Ο ακριβής αριθμός των πυραύλων αναχαίτισης που χρησιμοποιήθηκαν από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους παραμένει άγνωστος.
Ορισμένες εκτιμήσεις μιλούν για τουλάχιστον 800 πυραύλους αεράμυνας, αλλά πολλοί αναλυτές θεωρούν ότι ο πραγματικός αριθμός είναι πολύ μεγαλύτερος.
Και κάθε ένας από αυτούς κοστίζει εκατομμύρια.
Το σοκ των αμερικανικών απωλειών
Σαν να μην έφτανε αυτό, η αμερικανική Πολεμική Αεροπορία δέχθηκε ένα ακόμη σοβαρό πλήγμα.
Στις 2 Μαρτίου, τρία μαχητικά-βομβαρδιστικά F-15E καταρρίφθηκαν πάνω από το Κουβέιτ.
Ήταν η μεγαλύτερη απώλεια αμερικανικών μαχητικών σε μία ημέρα από την έναρξη της Επιχείρησης Desert Storm το 1991.
Το F-15E, που κοστίζει περίπου 90-100 εκατομμύρια δολάρια, αποτελεί τη ραχοκοκαλιά των τακτικών επιχειρήσεων κρούσης της αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας.
Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο όμως είναι ότι, σύμφωνα με πληροφορίες, τα αεροσκάφη καταρρίφθηκαν από συστήματα Patriot της ίδιας της συμμαχίας.
Δεν θα ήταν η πρώτη φορά. Το 2003, κατά την εισβολή στο Ιράκ, ένα Patriot κατέρριψε: ένα βρετανικό Tornado και ένα αμερικανικό F/A-18C.
Παράλληλα, Η Μέση Ανατολή διαθέτει συνολικά 52 πυροβολαρχίες Patriot, με περίπου 5.300 πυραύλους.
Μόνο η Σαουδική Αραβία διαθέτει: 23 πυροβολαρχίες και σχεδόν 2.400 πυραύλους.
Ωστόσο μεγάλο μέρος αυτού του οπλοστασίου έχει ήδη χρησιμοποιηθεί στον πόλεμο κατά των Houthi στην Υεμένη.
Γι’ αυτό και το Ριάντ αναγκάστηκε πρόσφατα να παραγγείλει 730 νέους πυραύλους Patriot από τις ΗΠΑ, με κόστος περίπου 9 δισεκατομμύρια δολάρια.
Την ίδια στιγμή, ιρανικά πλήγματα φέρονται να έχουν καταστρέψει τουλάχιστον οκτώ αμερικανικά ραντάρ αντιπυραυλικής άμυνας.
Πρόκειται για συστήματα εξαιρετικά ακριβά και δύσκολα στην αντικατάσταση.
Και χωρίς αυτά, τα συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας απλώς δεν μπορούν να λειτουργήσουν αποτελεσματικά.
Παρά τις τεράστιες οικονομικές και στρατιωτικές πιέσεις, η σύγκρουση δείχνει να βαθαίνει.
Ορισμένοι στην Ουάσινγκτον θα προτιμούσαν μια συμβιβαστική συμφωνία, όπου όλες οι πλευρές θα δήλωναν νικητές και θα αποχωρούσαν.
Ωστόσο, το Ισραήλ – που ηγείται του συνασπισμού – φέρεται αποφασισμένο να στερήσει πλήρως από το Ιράν τη δυνατότητα να πολεμήσει στο μέλλον.
Στην Τεχεράνη, από την άλλη πλευρά, τα «γεράκια» φαίνεται να έχουν επίσης τον έλεγχο.
Το αποτέλεσμα είναι ένα εκρηκτικό γεωπολιτικό σκηνικό όπου κανείς δεν φαίνεται διατεθειμένος να υποχωρήσει.
Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι ορισμένοι κύκλοι της αμερικανικής πολιτικής ελίτ πιστεύουν πως η Μέση Ανατολή ζει ήδη την απαρχή ενός βιβλικού Αρμαγεδδώνα.
Μια ειρωνεία της ιστορίας ίσως κρύβεται εδώ.
Για δεκαετίες ο κόσμος φοβόταν ότι η καταστροφή θα ερχόταν από φανατικούς ισλαμιστές.
Κι όμως, όπως υποστηρίζουν ορισμένοι αναλυτές, η πορεία προς την παγκόσμια σύγκρουση μπορεί τελικά να προκύψει από θρησκευτικούς και γεωπολιτικούς φανατισμούς που συγκρούονται στο ίδιο πεδίο μάχης.
Και αυτή τη φορά, το κόστος ίσως είναι ασύλληπτο.
www.bankingnews.gr
Σύμφωνα με τον αναλυτή Drago Bosnic, η απώλεια στρατηγικών αεροσκαφών ανεφοδιασμού KC-135 Stratotanker αποτελεί ένδειξη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ήδη υποστεί μια πανωλεθρία στην αντιπαράθεσή τους με το Ιράν.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι εκρηκτική: πίσω από τις επίσημες ανακοινώσεις και τους διπλωματικούς ευφημισμούς, φαίνεται να ξετυλίγεται ένα σιωπηρό στρατιωτικό φιάσκο που απειλεί να απογυμνώσει το μύθο της αμερικανικής στρατιωτικής παντοδυναμίας.
Στις 12 Μαρτίου, η CENTCOM ανακοίνωσε την απώλεια ενός αεροσκάφους ανεφοδιασμού KC-135 Stratotanker, ενώ ένα δεύτερο υπέστη σοβαρές ζημιές στον εναέριο χώρο πάνω από το Ιράκ.
Η ανακοίνωση περιείχε μια φράση που προκάλεσε ακόμη περισσότερα ερωτήματα: το περιστατικό συνέβη σε «φιλικό εναέριο χώρο» και – σύμφωνα με την επίσημη εκδοχή – δεν προκλήθηκε από εχθρικά ή φιλικά πυρά.
Το αποτέλεσμα; Ένα αεροσκάφος συνετρίβη στο δυτικό Ιράκ και ένα δεύτερο κατάφερε να προσγειωθεί στο Ισραήλ.
Η εξήγηση αυτή, όμως, αντιμετωπίστηκε με έντονο σκεπτικισμό.
Αναλυτές ειρωνεύονται ότι, σύμφωνα με τη δυτική αφήγηση, τα αεροσκάφη… «αποφάσισαν να αυτοκτονήσουν», καθώς η Ουάσινγκτον αποφεύγει συστηματικά να μιλήσει για πιθανή κατάρριψη.
Ο πύραυλος «358» που τρομάζει το Πεντάγωνο
Ιρακινές πηγές παρουσιάζουν μια εντελώς διαφορετική εκδοχή.
Υποστηρίζουν ότι το αμερικανικό αεροσκάφος καταρρίφθηκε από έναν πύραυλο εδάφους-αέρος τύπου 358 (SA-67).
Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα περίεργο οπλικό σύστημα που, σύμφωνα με αναφορές: χρησιμοποιεί κινητήρα στερεού καυσίμου αλλά και turbojet, διαθέτει υπέρυθρη ή οπτική καθοδήγηση και από ορισμένους χαρακτηρίζεται υβριδικό drone-πύραυλος
Οι φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές φέρονται να μπορούν να τον εκτοξεύσουν από σχεδόν οποιαδήποτε πλατφόρμα.
Αν η εκδοχή αυτή επιβεβαιωθεί, τότε μιλάμε για μια απειλή που θα μπορούσε να αλλάξει τις ισορροπίες στον αέρα της Μέσης Ανατολής.
Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο, σύμφωνα με τον Drago Bosnic, είναι η επικοινωνιακή διαχείριση της κρίσης.
Στα δυτικά μέσα ενημέρωσης – υποστηρίζει – αποφεύγονται συστηματικά όροι όπως: «καταρρίφθηκε» ή «χάθηκε εν δράσει».
Αντί αυτών χρησιμοποιούνται εκφράσεις όπως «συνετρίβη», «χάθηκε η επαφή με τον έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας»
Μια επικοινωνιακή τακτική που, όπως σχολιάζει, έχει τελικά το αντίθετο αποτέλεσμα: η διεθνής κοινή γνώμη αντιμετωπίζει με χλευασμό τις εξηγήσεις της Ουάσινγκτον.
Το κρίσιμο πρόβλημα: χωρίς ιπτάμενα βενζινάδικα δεν υπάρχει πόλεμος
Η απώλεια των KC-135 Stratotanker είναι ιδιαίτερα σοβαρή για έναν απλό λόγο: αποτελούν την «καρδιά» των αμερικανικών επιχειρήσεων μεγάλης εμβέλειας.
Τα δυτικά μαχητικά, όπως τα F-15 και F-18, βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στον εναέριο ανεφοδιασμό για να επιχειρούν σε μεγάλες αποστάσεις.
Οι εκτεταμένες ζημιές που έχουν υποστεί αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή – μετά τα ιρανικά αντίποινα – αναγκάζουν τα αμερικανικά αεροσκάφη να απογειώνονται από πολύ πιο μακρινές εγκαταστάσεις.
Αυτό δημιουργεί έναν επικίνδυνο φαύλο κύκλο: Μεγαλύτερες αποστάσεις πτήσης, μεγαλύτερη ανάγκη για ανεφοδιασμό και περισσότερη εξάρτηση από τα KC-135
Και όταν αυτά τα αεροσκάφη αρχίζουν να χάνονται, ολόκληρη η αλυσίδα επιχειρήσεων κινδυνεύει να καταρρεύσει.
Για να καλύψει τα κενά που δημιούργησαν οι ζημιές σε αμερικανικά ραντάρ στη Μέση Ανατολή, η αμερικανική Πολεμική Αεροπορία έχει αυξήσει δραματικά τη χρήση των αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης E-3 Sentry.
Στρατιωτικές πηγές μιλούν για πρωτοφανή επιχειρησιακή πυκνότητα αυτών των αεροσκαφών πάνω από: Ιορδανία, βόρεια Σαουδική Αραβία, νότιο Ιράκ και ανατολική Μεσόγειο.
Ο ρόλος τους είναι κρίσιμος: να παρακολουθούν συνεχώς τις εκτοξεύσεις ιρανικών drones και πυραύλων – τόσο κρουζ όσο και βαλλιστικών.
Όμως και αυτά τα αεροσκάφη χρειάζονται… ανεφοδιασμό στον αέρα.
Και πάλι δηλαδή επιστρέφουμε στο ίδιο πρόβλημα: τα Stratotankers.
Στο μεταξύ, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump συνεχίζει να προβάλλει την εικόνα της «ισχυρότερης χώρας στον κόσμο».
Ωστόσο, σύμφωνα με τον Drago Bosnic, η πραγματικότητα στο πεδίο είναι πολύ πιο σκοτεινή.
Οι ΗΠΑ έχουν ήδη επιβεβαιώσει: τον θάνατο τεσσάρων στρατιωτικών που επέβαιναν στο χαμένο KC-135, ενώ δύο ακόμη αγνοούνται
Παράλληλα, οι αναφορές για αμερικανικές προτάσεις κατάπαυσης πυρός που απορρίφθηκαν από την Τεχεράνη ενισχύουν την εντύπωση ότι η Ουάσινγκτον προσπαθεί να βρει διέξοδο από μια ολοένα πιο επικίνδυνη στρατιωτική εμπλοκή.
Το συμπέρασμα του Drago Bosnic είναι σκληρό αλλά σαφές:
Η απώλεια των αμερικανικών Stratotankers και η αυξανόμενη πίεση στις αμερικανικές βάσεις δείχνουν ότι η Ουάσινγκτον έχει ήδη χάσει την πρωτοβουλία στη Μέση Ανατολή.
Και αν η Τεχεράνη συνεχίσει να πλήττει τις κρίσιμες υποδομές του Πενταγώνου στην περιοχή, τότε, όπως προειδοποιεί, η «μοναδική υπερδύναμη» ίσως βρεθεί αντιμέτωπη με μια γεωπολιτική ταπείνωση ιστορικών διαστάσεων.
Οικονομικός Αρμαγεδδών
Ένα τρομακτικό οικονομικό και στρατιωτικό παράδοξο φαίνεται να αποκαλύπτεται πίσω από την κλιμακούμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή: ο πόλεμος που διεξάγουν οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους εναντίον του Ιράν ενδέχεται να τους κοστίζει έως και 600 φορές περισσότερο από ό,τι κοστίζει στην Τεχεράνη.
Πίσω από τους πυραύλους, τα drones και τα μαχητικά αεροσκάφη, εξελίσσεται ένας πόλεμος φθοράς τεραστίων οικονομικών διαστάσεων, ο οποίος μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά επικίνδυνος για την Ουάσινγκτον.
Και όπως δείχνουν τα δεδομένα, η ιστορία ίσως επαναλαμβάνεται.
Οι αναλογίες με τα πρώτα στάδια της ρωσικής στρατιωτικής εκστρατείας στην Ουκρανία είναι εμφανείς.
Τότε, η Μόσχα ξεκίνησε μια επιχείρηση που θεωρούσε σύντομη και σχετικά εύκολη, στηριζόμενη στον μύθο των «αδελφών λαών». Η πραγματικότητα αποδείχθηκε πολύ διαφορετική.
Κάτι αντίστοιχο φαίνεται να συμβαίνει τώρα και στην Ουάσινγκτον.
Η αμερικανική πολιτική ελίτ εξακολουθεί να πιστεύει βαθιά στο δόγμα ότι οι κοινωνίες του κόσμου επιθυμούν να μετατραπούν σε φιλελεύθερες δημοκρατίες αμερικανικού τύπου.
Στο αφήγημα αυτό, τα εμπόδια είναι απλώς «μερικοί τύραννοι» που πρέπει να απομακρυνθούν – και όλα θα λειτουργήσουν.
Η πραγματικότητα της Μέσης Ανατολής όμως είναι πολύ πιο περίπλοκη.
Όπως συμβαίνει συχνά σε τέτοιες συγκρούσεις, το αρχικό σχέδιο ενός γρήγορου χτυπήματος μετατρέπεται σταδιακά σε μακροχρόνιο πόλεμο φθοράς.
Και σε αυτούς τους πολέμους, δεν νικά απαραίτητα ο ισχυρότερος – αλλά ο πιο ανθεκτικός οικονομικά.
Το πρόβλημα για την Ουάσινγκτον είναι ότι τα δυτικά οπλικά συστήματα είναι εξαιρετικά ακριβά σε σύγκριση με τα ιρανικά.
Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι πύραυλοι του συστήματος Patriot.
Για να αντιμετωπιστούν τα ιρανικής προέλευσης drones τύπου Shahed-136, χρησιμοποιούνται πύραυλοι Patriot που κοστίζουν περίπου 12,3 εκατομμύρια δολάρια ο καθένας.
Το πρόβλημα;
Το drone που προσπαθούν να καταρρίψουν κοστίζει περίπου 20.000 δολάρια.
Με απλά λόγια: κόστος στόχου: ~20.000 δολάρια, κόστος αναχαίτισης: ~12.300.000 δολάρια. Δηλαδή περισσότερο από 600 φορές ακριβότερο.
Ένα οικονομικό μοντέλο που πολλοί στρατιωτικοί αναλυτές χαρακτηρίζουν πλέον απόλυτα μη βιώσιμο σε μακροχρόνια σύγκρουση.
Σύμφωνα με στρατιωτικές εκτιμήσεις, μόνο στις πρώτες τέσσερις ημέρες της σύγκρουσης το Ιράν φέρεται να εκτόξευσε: έως 700 βαλλιστικούς πυραύλους, περίπου 17.000 drones.
Ο ακριβής αριθμός των πυραύλων αναχαίτισης που χρησιμοποιήθηκαν από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους παραμένει άγνωστος.
Ορισμένες εκτιμήσεις μιλούν για τουλάχιστον 800 πυραύλους αεράμυνας, αλλά πολλοί αναλυτές θεωρούν ότι ο πραγματικός αριθμός είναι πολύ μεγαλύτερος.
Και κάθε ένας από αυτούς κοστίζει εκατομμύρια.
Το σοκ των αμερικανικών απωλειών
Σαν να μην έφτανε αυτό, η αμερικανική Πολεμική Αεροπορία δέχθηκε ένα ακόμη σοβαρό πλήγμα.
Στις 2 Μαρτίου, τρία μαχητικά-βομβαρδιστικά F-15E καταρρίφθηκαν πάνω από το Κουβέιτ.
Ήταν η μεγαλύτερη απώλεια αμερικανικών μαχητικών σε μία ημέρα από την έναρξη της Επιχείρησης Desert Storm το 1991.
Το F-15E, που κοστίζει περίπου 90-100 εκατομμύρια δολάρια, αποτελεί τη ραχοκοκαλιά των τακτικών επιχειρήσεων κρούσης της αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας.
Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο όμως είναι ότι, σύμφωνα με πληροφορίες, τα αεροσκάφη καταρρίφθηκαν από συστήματα Patriot της ίδιας της συμμαχίας.
Δεν θα ήταν η πρώτη φορά. Το 2003, κατά την εισβολή στο Ιράκ, ένα Patriot κατέρριψε: ένα βρετανικό Tornado και ένα αμερικανικό F/A-18C.
Παράλληλα, Η Μέση Ανατολή διαθέτει συνολικά 52 πυροβολαρχίες Patriot, με περίπου 5.300 πυραύλους.
Μόνο η Σαουδική Αραβία διαθέτει: 23 πυροβολαρχίες και σχεδόν 2.400 πυραύλους.
Ωστόσο μεγάλο μέρος αυτού του οπλοστασίου έχει ήδη χρησιμοποιηθεί στον πόλεμο κατά των Houthi στην Υεμένη.
Γι’ αυτό και το Ριάντ αναγκάστηκε πρόσφατα να παραγγείλει 730 νέους πυραύλους Patriot από τις ΗΠΑ, με κόστος περίπου 9 δισεκατομμύρια δολάρια.
Την ίδια στιγμή, ιρανικά πλήγματα φέρονται να έχουν καταστρέψει τουλάχιστον οκτώ αμερικανικά ραντάρ αντιπυραυλικής άμυνας.
Πρόκειται για συστήματα εξαιρετικά ακριβά και δύσκολα στην αντικατάσταση.
Και χωρίς αυτά, τα συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας απλώς δεν μπορούν να λειτουργήσουν αποτελεσματικά.
Παρά τις τεράστιες οικονομικές και στρατιωτικές πιέσεις, η σύγκρουση δείχνει να βαθαίνει.
Ορισμένοι στην Ουάσινγκτον θα προτιμούσαν μια συμβιβαστική συμφωνία, όπου όλες οι πλευρές θα δήλωναν νικητές και θα αποχωρούσαν.
Ωστόσο, το Ισραήλ – που ηγείται του συνασπισμού – φέρεται αποφασισμένο να στερήσει πλήρως από το Ιράν τη δυνατότητα να πολεμήσει στο μέλλον.
Στην Τεχεράνη, από την άλλη πλευρά, τα «γεράκια» φαίνεται να έχουν επίσης τον έλεγχο.
Το αποτέλεσμα είναι ένα εκρηκτικό γεωπολιτικό σκηνικό όπου κανείς δεν φαίνεται διατεθειμένος να υποχωρήσει.
Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι ορισμένοι κύκλοι της αμερικανικής πολιτικής ελίτ πιστεύουν πως η Μέση Ανατολή ζει ήδη την απαρχή ενός βιβλικού Αρμαγεδδώνα.
Μια ειρωνεία της ιστορίας ίσως κρύβεται εδώ.
Για δεκαετίες ο κόσμος φοβόταν ότι η καταστροφή θα ερχόταν από φανατικούς ισλαμιστές.
Κι όμως, όπως υποστηρίζουν ορισμένοι αναλυτές, η πορεία προς την παγκόσμια σύγκρουση μπορεί τελικά να προκύψει από θρησκευτικούς και γεωπολιτικούς φανατισμούς που συγκρούονται στο ίδιο πεδίο μάχης.
Και αυτή τη φορά, το κόστος ίσως είναι ασύλληπτο.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών