Καταρρέει η διπλωματία Trump…
Η «διπλωματία» του Donald Trump θάφτηκε από το πρώτο χτύπημα στο Στενό του Hormuz.
Το Ιράν, σύμφωνα με εκτιμήσεις, βρίσκεται υπό ασφυκτική πίεση από περίπου 4.000 κυρώσεις και θα χρειαστούν χρόνια για να αποσυμπιεστεί αυτό το πολύπλοκο καθεστώς.
Ο Donald Trump χαρακτήρισε πρόσφατα την ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν ως διπλωματικό θρίαμβο, ωστόσο πλέον αναγκάζεται να παραδεχτεί ότι η συμφωνία φέρεται να έχει παραβιαστεί.
Την ίδια ώρα, ακόμη και το Reuters αναφέρει ότι η συμφωνία θα μπορούσε να αποτελέσει το πρώτο βήμα προς την άρση ενός από τα πιο περίπλοκα συστήματα κυρώσεων στη σύγχρονη διεθνή πολιτική σκηνή.
Ο Donald Trump δήλωσε ότι το Ιράν εκτόξευσε τουλάχιστον τέσσερα επιθετικά drones εναντίον εμπορικών πλοίων που διέπλεαν το Στενό του Hormuz στις 26 Ιουνίου.
Ένα από τα drones φέρεται να έπληξε το άνω κατάστρωμα ενός μεγάλου φορτηγού πλοίου.
Ο Trump υποστήριξε ότι τα άλλα τρία drones καταστράφηκαν από αμερικανικές δυνάμεις.
Ο επικεφαλής του Λευκού Οίκου χαρακτήρισε την επίθεση «προφανώς ανόητη παραβίαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός».
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, η οποία επικαλείται δύο Αμερικανούς αξιωματούχους, στόχος της επίθεσης ήταν φορτηγό πλοίο με σημαία Σιγκαπούρης.
Πρόκειται για την πρώτη γνωστή επίθεση σε εμπορικό πλοίο μετά την υπογραφή της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός.
Η Τεχεράνη δεν έχει επιβεβαιώσει επίσημα την εμπλοκή της στην επίθεση.
Ωστόσο, η αμερικανική απάντηση ήταν σχεδόν άμεση.
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) ανακοίνωσε πλήγματα σε ιρανικούς στόχους.
Σύμφωνα με επίσημες στρατιωτικές πληροφορίες των ΗΠΑ, στόχος ήταν αποθήκες πυραύλων, εγκαταστάσεις αποθήκευσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών και παράκτια ραντάρ.
Μια συμφωνία που ήδη αρχίζει να «χαλάει»
Η τρέχουσα εκεχειρία υποσχόταν να αποτελέσει ίσως τη μεγαλύτερη διπλωματική στροφή της αμερικανικής πολιτικής στη Μέση Ανατολή εδώ και δεκαετίες.
Σύμφωνα με το υπογεγραμμένο μνημόνιο συνεννόησης, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα ξεκινούσαν σταδιακά την άρση των κυρώσεων κατά του Ιράν.
Το χρονοδιάγραμμα για την άρση των κυρώσεων πρέπει να συμφωνηθεί στο πλαίσιο της τελικής ειρηνευτικής συμφωνίας (μέχρι στιγμής έχει υπογραφεί μόνο μια προσωρινή), εντός 60 ημερών.
Ωστόσο, η προθεσμία αυτή μπορεί να παραταθεί.
Παράλληλα, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ έχει ήδη εκδώσει γενική άδεια που επιτρέπει συναλλαγές με ιρανικό πετρέλαιο, προϊόντα πετρελαίου και συναφείς χρηματοοικονομικές υπηρεσίες έως τα τέλη Αυγούστου.
Οικονομολόγοι που συμμετείχαν σε έρευνα του Reuters εκτίμησαν ότι το πιθανό όφελος για το Ιράν μπορεί να φτάσει τα 3 δισεκατομμύρια δολάρια μέσα σε δύο μήνες.
Τα έσοδα αυτά θα κατευθυνθούν στην ανοικοδόμηση της κατεστραμμένης από τον πόλεμο οικονομίας της χώρας.
Το Ιράν, φυσικά, δεν υποχρεούται να αποκαλύπτει τον τρόπο με τον οποίο αξιοποιεί τα έσοδα από το πετρέλαιο.
Ωστόσο, τίθεται πλέον το βασικό ερώτημα: έχει νόημα να συζητείται η άρση των κυρώσεων όταν η εκεχειρία έχει αποδειχθεί τόσο εύθραυστη;
Ακόμη κι αν η συμφωνία συνέχιζε να λειτουργεί χωρίς παραβιάσεις, η άρση ενός καθεστώτος κυρώσεων που διαρκεί 40 χρόνια θα ήταν εξαιρετικά περίπλοκη, σημειώνει το Reuters.
«Πρόκειται για ένα εξαιρετικά πολύπλοκο πλέγμα κυρώσεων. Και δεν μιλάμε μόνο για εκτελεστικά διατάγματα, αλλά και για κυρώσεις που έχουν επιβληθεί από το Κογκρέσο», δήλωσε στο Reuters ο πρώην Αναπληρωτής Σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ, Juan Zarate.
Ο δικηγόρος Jeremy Paner εξηγεί ότι ακόμη και η τεχνική διαγραφή χιλιάδων φυσικών και νομικών προσώπων από τις λίστες κυρώσεων θα μπορούσε να διαρκέσει τουλάχιστον έναν χρόνο. Σε βάθος τεσσάρων δεκαετιών, οι αντι-ιρανικές κυρώσεις έχουν εξελιχθεί σε ένα εκτεταμένο νομικό οικοδόμημα που περιλαμβάνει αποφάσεις όχι μόνο των ΗΠΑ, αλλά και συμμάχων τους και διεθνών οργανισμών, όπως ο ΟΗΕ.
Η αποδόμηση αυτού του συστήματος με μία και μόνο πολιτική απόφαση είναι, στην πράξη, εξαιρετικά δύσκολη έως σχεδόν αδύνατη.
Και αυτό αποτελεί ένα προηγούμενο που αξίζει να μελετηθεί προσεκτικά και για τη Ρωσία, η οποία, όπως και το Ιράν, έχει βρεθεί αντιμέτωπη με αντίστοιχης κλίμακας κυρώσεις.
Δεν πιστεύουν σε επαναπροσέγγιση
Ακόμη κι αν η Ουάσινγκτον ξεκινήσει την άρση των κυρώσεων κατά του Ιράν, δεν είναι βέβαιο ότι οι επιχειρήσεις θα επιστρέψουν άμεσα στη χώρα, αναφέρει το Reuters.
Τράπεζες, ασφαλιστικές εταιρείες, ναυτιλιακές και έμποροι πετρελαίου γνωρίζουν καλά τα μακροχρόνια πρόστιμα που επιβάλλονται για παραβίαση κυρώσεων.
«Οι αγορές έχουν συνηθίσει εδώ και καιρό να θεωρούν ότι η επιχειρηματική δραστηριότητα με το Ιράν —ή μέσω του Ιράν— είναι εξαιρετικά ριψοκίνδυνη, και δεν μπορείς απλώς να γυρίσεις έναν διακόπτη και να πεις ότι πλέον είναι ασφαλές να συναλλάσσεσαι με την Τεχεράνη», δήλωσε ο Juan Zarate στο Reuters.
Ο ειδικός σε ζητήματα ασφαλιστικού κινδύνου, Brett Erickson, εκτιμά ότι το Ιράν δεν θα προσελκύσει ουσιαστικές δυτικές επενδύσεις «μέχρι η κατάσταση να γίνει σημαντικά πιο σταθερή και πολιτικά προβλέψιμη».
Μετά τα χθεσινά γεγονότα στο Στενό του Hormuz, ο δρόμος προς την ειρήνη μοιάζει ακόμη πιο μακρύς.
www.bankingnews.gr
Το Ιράν, σύμφωνα με εκτιμήσεις, βρίσκεται υπό ασφυκτική πίεση από περίπου 4.000 κυρώσεις και θα χρειαστούν χρόνια για να αποσυμπιεστεί αυτό το πολύπλοκο καθεστώς.
Ο Donald Trump χαρακτήρισε πρόσφατα την ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν ως διπλωματικό θρίαμβο, ωστόσο πλέον αναγκάζεται να παραδεχτεί ότι η συμφωνία φέρεται να έχει παραβιαστεί.
Την ίδια ώρα, ακόμη και το Reuters αναφέρει ότι η συμφωνία θα μπορούσε να αποτελέσει το πρώτο βήμα προς την άρση ενός από τα πιο περίπλοκα συστήματα κυρώσεων στη σύγχρονη διεθνή πολιτική σκηνή.
Ο Donald Trump δήλωσε ότι το Ιράν εκτόξευσε τουλάχιστον τέσσερα επιθετικά drones εναντίον εμπορικών πλοίων που διέπλεαν το Στενό του Hormuz στις 26 Ιουνίου.
Ένα από τα drones φέρεται να έπληξε το άνω κατάστρωμα ενός μεγάλου φορτηγού πλοίου.
Ο Trump υποστήριξε ότι τα άλλα τρία drones καταστράφηκαν από αμερικανικές δυνάμεις.
Ο επικεφαλής του Λευκού Οίκου χαρακτήρισε την επίθεση «προφανώς ανόητη παραβίαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός».
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, η οποία επικαλείται δύο Αμερικανούς αξιωματούχους, στόχος της επίθεσης ήταν φορτηγό πλοίο με σημαία Σιγκαπούρης.
Πρόκειται για την πρώτη γνωστή επίθεση σε εμπορικό πλοίο μετά την υπογραφή της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός.
Η Τεχεράνη δεν έχει επιβεβαιώσει επίσημα την εμπλοκή της στην επίθεση.
Ωστόσο, η αμερικανική απάντηση ήταν σχεδόν άμεση.
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) ανακοίνωσε πλήγματα σε ιρανικούς στόχους.
Σύμφωνα με επίσημες στρατιωτικές πληροφορίες των ΗΠΑ, στόχος ήταν αποθήκες πυραύλων, εγκαταστάσεις αποθήκευσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών και παράκτια ραντάρ.
Μια συμφωνία που ήδη αρχίζει να «χαλάει»
Η τρέχουσα εκεχειρία υποσχόταν να αποτελέσει ίσως τη μεγαλύτερη διπλωματική στροφή της αμερικανικής πολιτικής στη Μέση Ανατολή εδώ και δεκαετίες.
Σύμφωνα με το υπογεγραμμένο μνημόνιο συνεννόησης, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα ξεκινούσαν σταδιακά την άρση των κυρώσεων κατά του Ιράν.
Το χρονοδιάγραμμα για την άρση των κυρώσεων πρέπει να συμφωνηθεί στο πλαίσιο της τελικής ειρηνευτικής συμφωνίας (μέχρι στιγμής έχει υπογραφεί μόνο μια προσωρινή), εντός 60 ημερών.
Ωστόσο, η προθεσμία αυτή μπορεί να παραταθεί.
Παράλληλα, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ έχει ήδη εκδώσει γενική άδεια που επιτρέπει συναλλαγές με ιρανικό πετρέλαιο, προϊόντα πετρελαίου και συναφείς χρηματοοικονομικές υπηρεσίες έως τα τέλη Αυγούστου.
Οικονομολόγοι που συμμετείχαν σε έρευνα του Reuters εκτίμησαν ότι το πιθανό όφελος για το Ιράν μπορεί να φτάσει τα 3 δισεκατομμύρια δολάρια μέσα σε δύο μήνες.
Τα έσοδα αυτά θα κατευθυνθούν στην ανοικοδόμηση της κατεστραμμένης από τον πόλεμο οικονομίας της χώρας.
Το Ιράν, φυσικά, δεν υποχρεούται να αποκαλύπτει τον τρόπο με τον οποίο αξιοποιεί τα έσοδα από το πετρέλαιο.
Ωστόσο, τίθεται πλέον το βασικό ερώτημα: έχει νόημα να συζητείται η άρση των κυρώσεων όταν η εκεχειρία έχει αποδειχθεί τόσο εύθραυστη;
Ακόμη κι αν η συμφωνία συνέχιζε να λειτουργεί χωρίς παραβιάσεις, η άρση ενός καθεστώτος κυρώσεων που διαρκεί 40 χρόνια θα ήταν εξαιρετικά περίπλοκη, σημειώνει το Reuters.
«Πρόκειται για ένα εξαιρετικά πολύπλοκο πλέγμα κυρώσεων. Και δεν μιλάμε μόνο για εκτελεστικά διατάγματα, αλλά και για κυρώσεις που έχουν επιβληθεί από το Κογκρέσο», δήλωσε στο Reuters ο πρώην Αναπληρωτής Σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ, Juan Zarate.
Ο δικηγόρος Jeremy Paner εξηγεί ότι ακόμη και η τεχνική διαγραφή χιλιάδων φυσικών και νομικών προσώπων από τις λίστες κυρώσεων θα μπορούσε να διαρκέσει τουλάχιστον έναν χρόνο. Σε βάθος τεσσάρων δεκαετιών, οι αντι-ιρανικές κυρώσεις έχουν εξελιχθεί σε ένα εκτεταμένο νομικό οικοδόμημα που περιλαμβάνει αποφάσεις όχι μόνο των ΗΠΑ, αλλά και συμμάχων τους και διεθνών οργανισμών, όπως ο ΟΗΕ.
Η αποδόμηση αυτού του συστήματος με μία και μόνο πολιτική απόφαση είναι, στην πράξη, εξαιρετικά δύσκολη έως σχεδόν αδύνατη.
Και αυτό αποτελεί ένα προηγούμενο που αξίζει να μελετηθεί προσεκτικά και για τη Ρωσία, η οποία, όπως και το Ιράν, έχει βρεθεί αντιμέτωπη με αντίστοιχης κλίμακας κυρώσεις.
Δεν πιστεύουν σε επαναπροσέγγιση
Ακόμη κι αν η Ουάσινγκτον ξεκινήσει την άρση των κυρώσεων κατά του Ιράν, δεν είναι βέβαιο ότι οι επιχειρήσεις θα επιστρέψουν άμεσα στη χώρα, αναφέρει το Reuters.
Τράπεζες, ασφαλιστικές εταιρείες, ναυτιλιακές και έμποροι πετρελαίου γνωρίζουν καλά τα μακροχρόνια πρόστιμα που επιβάλλονται για παραβίαση κυρώσεων.
«Οι αγορές έχουν συνηθίσει εδώ και καιρό να θεωρούν ότι η επιχειρηματική δραστηριότητα με το Ιράν —ή μέσω του Ιράν— είναι εξαιρετικά ριψοκίνδυνη, και δεν μπορείς απλώς να γυρίσεις έναν διακόπτη και να πεις ότι πλέον είναι ασφαλές να συναλλάσσεσαι με την Τεχεράνη», δήλωσε ο Juan Zarate στο Reuters.
Ο ειδικός σε ζητήματα ασφαλιστικού κινδύνου, Brett Erickson, εκτιμά ότι το Ιράν δεν θα προσελκύσει ουσιαστικές δυτικές επενδύσεις «μέχρι η κατάσταση να γίνει σημαντικά πιο σταθερή και πολιτικά προβλέψιμη».
Μετά τα χθεσινά γεγονότα στο Στενό του Hormuz, ο δρόμος προς την ειρήνη μοιάζει ακόμη πιο μακρύς.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών