Το κόμμα του Merz οδεύει προς συντριβή στο κρατίδιο Μεκλεμβούργο - Δυτική Πομερανία στις εκλογές της 20ης Σεπτεμβρίου - Στο πρωτοφανές χαμηλό 18% το CDU/CSU σε εθνικό επίπεδο
(upd3) Στο χείλος μιας νέας πολιτικής κρίσης βρίσκεται η Γερμανία, καθώς ο Friedrich Merz βλέπει την καγκελαρία του να δοκιμάζεται μόλις 16 μήνες μετά την ανάληψη της εξουσίας.
Η κατακόρυφη πτώση της δημοτικότητάς του, η ιστορικά χαμηλή επίδοση του CDU/CSU στις δημοσκοπήσεις και ο κίνδυνος βαριάς ήττας στις κρίσιμες εκλογές της Κυριακής 20/9 σε Μεκλεμβούργο – Δυτική Πομερανία και Βερολίνο έχουν πυροδοτήσει εσωκομματικές συζητήσεις ακόμη και για αλλαγή καγκελαρίου.
Με την «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AfD) να ενισχύεται, την κυβερνητική πλειοψηφία να παραμένει εύθραυστη και κορυφαία στελέχη των Χριστιανοδημοκρατών να εξετάζουν τα επόμενα βήματα, το Βερολίνο μπαίνει σε ένα εξαιρετικά εύθραυστο και καθοριστικό Σαββατοκύριακο.
Από μια ενδεχόμενη παραίτηση ή ψήφο εμπιστοσύνης μέχρι το σενάριο ο Merz να αντέξει την πίεση και να παραμείνει στην εξουσία, τα επόμενα εικοσιτετράωρα μπορεί να αποδειχθούν κρίσιμα για την πολιτική σταθερότητα της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης.
Ανατροπή
Ο Γερμανός καγκελάριος Friedrich Merz βρίσκεται αντιμέτωπος με το ενδεχόμενο να απομακρυνθεί από την εξουσία ακόμη και αυτό το Σαββατοκύριακο, μόλις 16 μήνες αφότου ανέλαβε τα καθήκοντά του, υποσχόμενος ένα φιλόδοξο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων και δεσμευόμενος να επαναφέρει τη γερμανική ηγεσία στην Ευρώπη.
Ενόψει δύο κρίσιμων εκλογών στο Μεκλεμβούργο – Δυτική Πομερανία και στο Βερολίνο αυτή την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου, όπου η κεντροδεξιά Χριστιανοδημοκρατική Ένωση (CDU) του Merz κινδυνεύει να υποστεί οδυνηρές ήττες, υψηλόβαθμα στελέχη του κόμματος συζητούν κατ’ ιδίαν κατά πόσο η Γερμανία χρειάζεται… Kanzlertausch — δηλαδή αλλαγή καγκελαρίου - προκειμένου να ανακοπεί η ταχύτατη πτώση της υποστήριξης προς την κυβέρνηση.
Στα τάρταρα η δημοτικότητα
Η δημοτικότητα του Merz σε εθνικό επίπεδο κατρακύλησε αυτή την εβδομάδα στο μόλις 14%, ενώ νέα δημοσκόπηση δείχνει τη συντηρητική συμμαχία CDU/CSU να υποχωρεί σε πρωτοφανές χαμηλό, μόλις 18%.
Η ίδια δημοσκόπηση εμφανίζει την «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AfD) πρώτη με 29%.
Η AfD ήρθε επίσης πρώτη στις πρόσφατες εκλογές στη Σαξονία-Anhalt, πλησιάζοντας την απόλυτη πλειοψηφία, ενώ το CDU του Merz έχασε περισσότερο από το μισό της εκλογικής του δύναμης.
Μάχη πολιτικής επιβίωσης
Οι Ευρωπαίοι και διεθνείς σύμμαχοι παρακολουθούν με απορία τη Γερμανία - μια χώρα που αποτελούσε κάποτε προπύργιο σταθερότητας κατά τα 16 χρόνια της ηγεσίας της Angela Merkel - να βρίσκεται ενδεχομένως μπροστά στη δεύτερη ταχεία αλλαγή ηγεσίας της.
Ο προκάτοχος του Merz, Olaf Scholz, είδε τον κυβερνητικό του συνασπισμό να καταρρέει τον Νοέμβριο του 2024.
Η ακύρωση από τον Merz του ταξιδιού του στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, οι εργασίες της οποίας είναι προγραμματισμένες για την επόμενη εβδομάδα ανέδειξε με ιδιαίτερη σαφήνεια το μέγεθος της εσωτερικής πολιτικής κρίσης που αντιμετωπίζει.
«Η παρουσία του απαιτείται στο Βερολίνο», δήλωσε υψηλόβαθμος Γερμανός αξιωματούχος, καθώς ο καγκελάριος δίνει μάχη για την πολιτική του επιβίωση.
Τα 5 σενάρια
Υπό αυτές τις ραγδαίες πολιτικές εξελίξεις, το Politico αναφέρεται στα 5 σενάρια που είναι πιθανό να ξεδιπλωθούν την επομένη των εκλογών της 20ης Σεπτεμβρίου.
Σενάριο 1ο: Ο Merz παραιτείται επειδή χάνει τη στήριξη του κόμματός του
Ο καγκελάριος έχει συγκαλέσει κρίσιμη συνεδρίαση της ηγεσίας του κόμματός του για την Κυριακή στις 17:00 το απόγευμα., η οποία θα συμπέσει χρονικά με τη δημοσιοποίηση των exit polls των εκλογών στις 18:00 το απόγευμα
Στη συνεδρίαση αυτή, σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο Merz θέλει να ρωτήσει τους κομματικούς του συμμάχους εάν εξακολουθούν να στηρίζουν τον ίδιο και το μεταρρυθμιστικό του πρόγραμμα.
Εάν όχι, σκοπεύει να τους καλέσει να προτείνουν το όνομα ενός πιθανού διαδόχου.
Επιλέγοντας να προκαλέσει αυτή την αναμέτρηση, ο Merz θα επιχειρήσει να αξιοποιήσει μια αδυναμία των επικριτών του: δεν υπάρχει σαφής συμφωνία ως προς το ποιος θα πρέπει να τον διαδεχθεί.
Ο πρωθυπουργός της Βόρειας Ρηνανίας - Βεστφαλίας Hendrik Wüst (CDU) αναφέρεται συχνά ως πιθανός υποψήφιος, όμως τον Απρίλιο έχει εκλογές στο πολυπληθές κρατίδιό του, επομένως η χρονική συγκυρία δεν είναι ιδιαίτερα ευνοϊκή γι’ αυτόν.
Μια εναλλακτική επιλογή θα μπορούσε να είναι ο Markus Söder της Χριστιανοκοινωνικής Ένωσης (CSU), του βαυαρικού αδελφού κόμματος του CDU, όμως και αυτός έχει αρκετούς επικριτές.
Άλλοι, λιγότερο πιθανοί υποψήφιοι, είναι ο πρωθυπουργός της Hesse Boris Rhein (CDU) και ο υπουργός Εσωτερικών Alexander Dobrindt (CSU).
Προς εκλογική συντριβή
Ωστόσο, εάν οι εκλογές της Κυριακής εξελιχθούν σε πλήρη καταστροφή για τους συντηρητικούς του Merz - το κόμμα θα μπορούσε ακόμη και να μην ξεπεράσει το όριο του 5% για είσοδο στο κοινοβούλιο του Μεκλεμβούργου – Δυτικής Πομερανίας, κάτι που θα συνέβαινε για πρώτη φορά σε εκλογές κρατιδίων - η δυσαρέσκεια στο εσωτερικό του CDU/CSU θα μπορούσε να ξεχειλίσει και να οδηγήσει σε ευρείες εκκλήσεις για παραίτηση του Merz.
Η αναμέτρηση αυτή δεν είναι απαραίτητο να πραγματοποιηθεί την Κυριακή· θα μπορούσε να ακολουθήσει μέσα στις επόμενες ημέρες ή εβδομάδες.
Εάν ο Merz αποδεχόταν μια τέτοια εξέλιξη, θα μπορούσε να ενημερώσει τον πρόεδρο της Γερμανίας Frank-Walter Steinmeier για την πρόθεσή του να παραιτηθεί.
Ο Steinmeier πιθανότατα θα του ζητούσε να παραμείνει προσωρινά στα καθήκοντά του ως υπηρεσιακός καγκελάριος, έως ότου εκλεγεί νέος από το κοινοβούλιο.
Ωστόσο, κάτι τέτοιο δεν είναι απλό.
Περίπλοκη διαδικασία
Οποιοσδήποτε διάδοχος του Merz θα χρειαζόταν τις ψήφους των Σοσιαλδημοκρατών (SPD), του κυβερνητικού εταίρου του CDU/CSU, οι οποίοι πιθανότατα θα ζητούσαν ανταλλάγματα, προκαλώντας μια χρονοβόρα επαναδιαπραγμάτευση της συμφωνίας του κυβερνητικού συνασπισμού.
Αυτό σημαίνει επίσης ότι ο Merz θα μπορούσε να παραμείνει στην εξουσία επί μήνες και να συνεχίσει να εκπροσωπεί τη Γερμανία διεθνώς, για παράδειγμα στις συνομιλίες για τον προϋπολογισμό της ΕΕ.
Οι δυσκολίες αυξάνονται και από το γεγονός ότι η πλειοψηφία του συνασπισμού στην Bundestag είναι οριακή.
Σε μια μυστική ψηφοφορία υπάρχει πάντοτε ο κίνδυνος διαρροών, όπως είχε συμβεί και στον ίδιο τον Merz κατά τον πρώτο γύρο της εκλογής του το προηγούμενο έτος.
Σενάριο 2ο: Πρόταση δυσπιστίας οδηγεί στην απομάκρυνση του Merz
Η πίεση από το εσωτερικό του κόμματος δεν μπορεί στην πραγματικότητα να εξαναγκάσει τον Merz σε παραίτηση.
Για ιστορικούς λόγους, το γερμανικό Σύνταγμα παρέχει στους εκλεγμένους καγκελαρίους μια ιδιαίτερα σταθερή θέση.
Επομένως, η μόνη δυνατότητα να απομακρυνθεί αναγκαστικά θα ήταν μέσω πρότασης δυσπιστίας.
Ωστόσο, το γερμανικό Σύνταγμα προβλέπει ότι μια τέτοια πρόταση πρέπει να είναι «εποικοδομητική», δηλαδή ένας αντίπαλος υποψήφιος πρέπει ταυτόχρονα να εξασφαλίσει την πλειοψηφία ώστε να αντικαταστήσει τον Merz.
Αυτό καθιστά ένα τέτοιο σενάριο δύσκολο.
Πέρα από την αρνητική δημόσια εικόνα που θα δημιουργούσε για το CDU/CSU μια ανοιχτή προσπάθεια ανατροπής του ίδιου του καγκελαρίου του μέσα στο κοινοβούλιο, δεν είναι σαφές κατά πόσο οποιοσδήποτε υποψήφιος θα μπορούσε να συγκεντρώσει άμεσα τις απαιτούμενες ψήφους, δεδομένης της οριακής πλειοψηφίας του συνασπισμού και των διαπραγματεύσεων που πιθανότατα θα έπρεπε προηγουμένως να γίνουν με το SPD.
Σενάριο 3ο: Ο Merz ζητά ψήφο εμπιστοσύνης
Ο Merz θα μπορούσε επίσης να ζητήσει ο ίδιος ψήφο εμπιστοσύνης, επιδιώκοντας να αποδείξει ότι εξακολουθεί να διαθέτει επαρκή στήριξη εντός του κυβερνητικού συνασπισμού - ή, διαφορετικά, να ανοίξει τον δρόμο για πρόωρες εκλογές.
Πρόκειται για σενάριο που έχει εφαρμοστεί και στο παρελθόν, πιο πρόσφατα από τον Olaf Scholz τον Δεκέμβριο του 2024.
Εάν ο Merz έχανε την ψηφοφορία, ο Frank-Walter Steinmeier θα μπορούσε να αποφασίσει τη διάλυση της Bundestag εντός 21 ημερών — αλλά μόνο εφόσον του το πρότεινε ο Merz.
Ωστόσο, με δεδομένη την ισχυρή θέση της AfD στις σημερινές δημοσκοπήσεις, ούτε το CDU ούτε το SPD έχουν ιδιαίτερο συμφέρον να οδηγηθεί η χώρα σε νέες εκλογές σε αυτή τη φάση.
Θα ήταν επίσης δυνατό να εκλεγεί νέος καγκελάριος μέσα σε αυτές τις 21 ημέρες, εφόσον σχηματιζόταν γρήγορα κοινοβουλευτική πλειοψηφία υπέρ κάποιου διαδόχου.
Σενάριο 4ο: Στήριξη από AfD απέναντι στον Merz
Θεωρητικά, ένας διάδοχος του Merz θα μπορούσε να εξασφαλίσει την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία μέσω έμμεσης στήριξης από την AfD, σχηματίζοντας κυβέρνηση μειοψηφίας, ή ακόμη και μέσω κυβερνητικού συνασπισμού με το AfD.
Το CDU/CSU και το AfD θα διέθεταν άνετη πλειοψηφία στο κοινοβούλιο, όμως μια τέτοια εξέλιξη θα σήμαινε την εγκατάλειψη του γερμανικού «τείχους προστασίας» απέναντι στην ακροδεξιά.
Πρόκειται ωστόσο για μια ιδέα που είναι απαράδεκτη για πολλά στελέχη της κομματικής ηγεσίας.
Ο ίδιος ο Merz έχει επίσης αποκλείσει το ενδεχόμενο να παραμείνει στην εξουσία με στήριξη της ακροδεξιάς.
Σενάριο 5ο: Ο Merz παραμένει στην εξουσία
Σε αντίθεση με όσα συνέβησαν μετά τις εκλογές στη Σαξονία -Anhalt, όταν ο καγκελάριος φαινόταν αποθαρρυμένος και εκφώνησε μια μη πειστική ομιλία στην Bundestag, τώρα δείχνει αποφασισμένος να δώσει μάχη για να διατηρήσει την ηγεσία του.
Η θέση του Merz ενισχύθηκε την Τετάρτη από επιστολή οκτώ κεντροδεξιών πρωθυπουργών γερμανικών κρατιδίων —μεταξύ των οποίων οι Hendrik Wüst και Boris Rhein, αλλά όχι ο Markus Söder— οι οποίοι έγραψαν ότι «η Γερμανία χρειάζεται αξιοπιστία και δράση» και όχι «συζητήσεις για πρόσωπα».
Η επιστολή αναφέρεται επίσης στις εκλογές που πρόκειται να πραγματοποιηθούν την επόμενη χρονιά στη Γαλλία, στην Ιταλία, στην Πολωνία, στην Ισπανία και στην Ελλάδα, σημειώνοντας ότι η Ευρώπη χρειάζεται τώρα «μια σταθερή και ισχυρή Γερμανία».
Η επιστολή απέχει πολύ από το να αποτελεί ανεπιφύλακτη στήριξη προς τον Merz.
Στην πραγματικότητα, δεν αναφέρει καν το όνομά του και ενδέχεται επίσης να αποτελεί προσπάθεια να περιοριστούν οι εσωκομματικές συζητήσεις ενόψει των σημαντικών εκλογών της Κυριακής.
Ωστόσο, μπορεί παράλληλα να υποδηλώνει ότι, τουλάχιστον προς το παρόν, δεν υπάρχει επαρκής διάθεση μεταξύ των κορυφαίων στελεχών του κόμματος για απομάκρυνση του Merz.
Αντί γι’ αυτό, το κόμμα ενδέχεται να επιδιώξει να συσπειρωθεί και να ανακτήσει τη δημοτικότητά του, πιέζοντας το SPD να προχωρήσει σε ακόμη πιο έντονες κοινωνικές μεταρρυθμίσεις.
Τρόμος για ολοκληρωτική συντριβή
Οι επόμενες περιφερειακές εκλογές στη Γερμανία έχουν προγραμματιστεί για τις 20 Σεπτεμβρίου.
Σύμφωνα με το Bloomberg, τα αποτελέσματα των δημοσκοπήσεων δείχνουν ότι οι προοπτικές της CDU σε αυτή την αναμέτρηση ενδέχεται απλώς να εντείνουν τον πανικό και τη δυσαρέσκεια για την ηγεσία του Merz στις τάξεις του κυβερνητικού συνασπισμού.
Έτσι, στο κρατίδιο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, η CDU καταγράφει μόλις 7%.
Την ίδια στιγμή, την AfD υποστηρίζει το 37% των ερωτηθέντων, ενώ το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα της Γερμανίας (SPD) το 34%.
Οι συντηρητικοί βουλευτές φοβούνται πλέον ότι το κόμμα ίσως να μην συγκεντρώσει αρκετές ψήφους ούτε καν για να εισέλθει στο κοινοβούλιο του κρατιδίου.
Ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας της CDU, Thorsten Frei, δήλωσε σε συνέντευξή του στο RedaktionsNetzwerk Deutschland ότι υπάρχει κίνδυνος το κόμμα «να συντριβεί ολοκληρωτικά».
Kαλύτερα στο Βερολίνο
Στο Βερολίνο η κατάσταση για τη CDU είναι κάπως καλύτερη — εκεί το κόμμα συγκεντρώνει την υποστήριξη του 20% των ερωτηθέντων, όσο και το αριστερό Die Linke.
Το AfD ακολουθεί σε απόσταση αναπνοής λαμβάνοντας το 18% στην πρόθεση ψήφου σύμφωνα με δημοσκόπηση της INSA για λογαριασμό της Bild.
Ακολουθούν οι Πράσινοι με 16% και οι Σοσιαλδημοκράτες με 12%
www.bankingnews.gr
Η κατακόρυφη πτώση της δημοτικότητάς του, η ιστορικά χαμηλή επίδοση του CDU/CSU στις δημοσκοπήσεις και ο κίνδυνος βαριάς ήττας στις κρίσιμες εκλογές της Κυριακής 20/9 σε Μεκλεμβούργο – Δυτική Πομερανία και Βερολίνο έχουν πυροδοτήσει εσωκομματικές συζητήσεις ακόμη και για αλλαγή καγκελαρίου.
Με την «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AfD) να ενισχύεται, την κυβερνητική πλειοψηφία να παραμένει εύθραυστη και κορυφαία στελέχη των Χριστιανοδημοκρατών να εξετάζουν τα επόμενα βήματα, το Βερολίνο μπαίνει σε ένα εξαιρετικά εύθραυστο και καθοριστικό Σαββατοκύριακο.
Από μια ενδεχόμενη παραίτηση ή ψήφο εμπιστοσύνης μέχρι το σενάριο ο Merz να αντέξει την πίεση και να παραμείνει στην εξουσία, τα επόμενα εικοσιτετράωρα μπορεί να αποδειχθούν κρίσιμα για την πολιτική σταθερότητα της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης.
Ανατροπή
Ο Γερμανός καγκελάριος Friedrich Merz βρίσκεται αντιμέτωπος με το ενδεχόμενο να απομακρυνθεί από την εξουσία ακόμη και αυτό το Σαββατοκύριακο, μόλις 16 μήνες αφότου ανέλαβε τα καθήκοντά του, υποσχόμενος ένα φιλόδοξο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων και δεσμευόμενος να επαναφέρει τη γερμανική ηγεσία στην Ευρώπη.
Ενόψει δύο κρίσιμων εκλογών στο Μεκλεμβούργο – Δυτική Πομερανία και στο Βερολίνο αυτή την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου, όπου η κεντροδεξιά Χριστιανοδημοκρατική Ένωση (CDU) του Merz κινδυνεύει να υποστεί οδυνηρές ήττες, υψηλόβαθμα στελέχη του κόμματος συζητούν κατ’ ιδίαν κατά πόσο η Γερμανία χρειάζεται… Kanzlertausch — δηλαδή αλλαγή καγκελαρίου - προκειμένου να ανακοπεί η ταχύτατη πτώση της υποστήριξης προς την κυβέρνηση.
Στα τάρταρα η δημοτικότητα
Η δημοτικότητα του Merz σε εθνικό επίπεδο κατρακύλησε αυτή την εβδομάδα στο μόλις 14%, ενώ νέα δημοσκόπηση δείχνει τη συντηρητική συμμαχία CDU/CSU να υποχωρεί σε πρωτοφανές χαμηλό, μόλις 18%.
Η ίδια δημοσκόπηση εμφανίζει την «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AfD) πρώτη με 29%.
Η AfD ήρθε επίσης πρώτη στις πρόσφατες εκλογές στη Σαξονία-Anhalt, πλησιάζοντας την απόλυτη πλειοψηφία, ενώ το CDU του Merz έχασε περισσότερο από το μισό της εκλογικής του δύναμης.
Μάχη πολιτικής επιβίωσης
Οι Ευρωπαίοι και διεθνείς σύμμαχοι παρακολουθούν με απορία τη Γερμανία - μια χώρα που αποτελούσε κάποτε προπύργιο σταθερότητας κατά τα 16 χρόνια της ηγεσίας της Angela Merkel - να βρίσκεται ενδεχομένως μπροστά στη δεύτερη ταχεία αλλαγή ηγεσίας της.
Ο προκάτοχος του Merz, Olaf Scholz, είδε τον κυβερνητικό του συνασπισμό να καταρρέει τον Νοέμβριο του 2024.
Η ακύρωση από τον Merz του ταξιδιού του στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, οι εργασίες της οποίας είναι προγραμματισμένες για την επόμενη εβδομάδα ανέδειξε με ιδιαίτερη σαφήνεια το μέγεθος της εσωτερικής πολιτικής κρίσης που αντιμετωπίζει.
«Η παρουσία του απαιτείται στο Βερολίνο», δήλωσε υψηλόβαθμος Γερμανός αξιωματούχος, καθώς ο καγκελάριος δίνει μάχη για την πολιτική του επιβίωση.
Τα 5 σενάρια
Υπό αυτές τις ραγδαίες πολιτικές εξελίξεις, το Politico αναφέρεται στα 5 σενάρια που είναι πιθανό να ξεδιπλωθούν την επομένη των εκλογών της 20ης Σεπτεμβρίου.
Σενάριο 1ο: Ο Merz παραιτείται επειδή χάνει τη στήριξη του κόμματός του
Ο καγκελάριος έχει συγκαλέσει κρίσιμη συνεδρίαση της ηγεσίας του κόμματός του για την Κυριακή στις 17:00 το απόγευμα., η οποία θα συμπέσει χρονικά με τη δημοσιοποίηση των exit polls των εκλογών στις 18:00 το απόγευμα
Στη συνεδρίαση αυτή, σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο Merz θέλει να ρωτήσει τους κομματικούς του συμμάχους εάν εξακολουθούν να στηρίζουν τον ίδιο και το μεταρρυθμιστικό του πρόγραμμα.
Εάν όχι, σκοπεύει να τους καλέσει να προτείνουν το όνομα ενός πιθανού διαδόχου.
Επιλέγοντας να προκαλέσει αυτή την αναμέτρηση, ο Merz θα επιχειρήσει να αξιοποιήσει μια αδυναμία των επικριτών του: δεν υπάρχει σαφής συμφωνία ως προς το ποιος θα πρέπει να τον διαδεχθεί.
Ο πρωθυπουργός της Βόρειας Ρηνανίας - Βεστφαλίας Hendrik Wüst (CDU) αναφέρεται συχνά ως πιθανός υποψήφιος, όμως τον Απρίλιο έχει εκλογές στο πολυπληθές κρατίδιό του, επομένως η χρονική συγκυρία δεν είναι ιδιαίτερα ευνοϊκή γι’ αυτόν.
Μια εναλλακτική επιλογή θα μπορούσε να είναι ο Markus Söder της Χριστιανοκοινωνικής Ένωσης (CSU), του βαυαρικού αδελφού κόμματος του CDU, όμως και αυτός έχει αρκετούς επικριτές.
Άλλοι, λιγότερο πιθανοί υποψήφιοι, είναι ο πρωθυπουργός της Hesse Boris Rhein (CDU) και ο υπουργός Εσωτερικών Alexander Dobrindt (CSU).
Προς εκλογική συντριβή
Ωστόσο, εάν οι εκλογές της Κυριακής εξελιχθούν σε πλήρη καταστροφή για τους συντηρητικούς του Merz - το κόμμα θα μπορούσε ακόμη και να μην ξεπεράσει το όριο του 5% για είσοδο στο κοινοβούλιο του Μεκλεμβούργου – Δυτικής Πομερανίας, κάτι που θα συνέβαινε για πρώτη φορά σε εκλογές κρατιδίων - η δυσαρέσκεια στο εσωτερικό του CDU/CSU θα μπορούσε να ξεχειλίσει και να οδηγήσει σε ευρείες εκκλήσεις για παραίτηση του Merz.
Η αναμέτρηση αυτή δεν είναι απαραίτητο να πραγματοποιηθεί την Κυριακή· θα μπορούσε να ακολουθήσει μέσα στις επόμενες ημέρες ή εβδομάδες.
Εάν ο Merz αποδεχόταν μια τέτοια εξέλιξη, θα μπορούσε να ενημερώσει τον πρόεδρο της Γερμανίας Frank-Walter Steinmeier για την πρόθεσή του να παραιτηθεί.
Ο Steinmeier πιθανότατα θα του ζητούσε να παραμείνει προσωρινά στα καθήκοντά του ως υπηρεσιακός καγκελάριος, έως ότου εκλεγεί νέος από το κοινοβούλιο.
Ωστόσο, κάτι τέτοιο δεν είναι απλό.
Περίπλοκη διαδικασία
Οποιοσδήποτε διάδοχος του Merz θα χρειαζόταν τις ψήφους των Σοσιαλδημοκρατών (SPD), του κυβερνητικού εταίρου του CDU/CSU, οι οποίοι πιθανότατα θα ζητούσαν ανταλλάγματα, προκαλώντας μια χρονοβόρα επαναδιαπραγμάτευση της συμφωνίας του κυβερνητικού συνασπισμού.
Αυτό σημαίνει επίσης ότι ο Merz θα μπορούσε να παραμείνει στην εξουσία επί μήνες και να συνεχίσει να εκπροσωπεί τη Γερμανία διεθνώς, για παράδειγμα στις συνομιλίες για τον προϋπολογισμό της ΕΕ.
Οι δυσκολίες αυξάνονται και από το γεγονός ότι η πλειοψηφία του συνασπισμού στην Bundestag είναι οριακή.
Σε μια μυστική ψηφοφορία υπάρχει πάντοτε ο κίνδυνος διαρροών, όπως είχε συμβεί και στον ίδιο τον Merz κατά τον πρώτο γύρο της εκλογής του το προηγούμενο έτος.
Σενάριο 2ο: Πρόταση δυσπιστίας οδηγεί στην απομάκρυνση του Merz
Η πίεση από το εσωτερικό του κόμματος δεν μπορεί στην πραγματικότητα να εξαναγκάσει τον Merz σε παραίτηση.
Για ιστορικούς λόγους, το γερμανικό Σύνταγμα παρέχει στους εκλεγμένους καγκελαρίους μια ιδιαίτερα σταθερή θέση.
Επομένως, η μόνη δυνατότητα να απομακρυνθεί αναγκαστικά θα ήταν μέσω πρότασης δυσπιστίας.
Ωστόσο, το γερμανικό Σύνταγμα προβλέπει ότι μια τέτοια πρόταση πρέπει να είναι «εποικοδομητική», δηλαδή ένας αντίπαλος υποψήφιος πρέπει ταυτόχρονα να εξασφαλίσει την πλειοψηφία ώστε να αντικαταστήσει τον Merz.
Αυτό καθιστά ένα τέτοιο σενάριο δύσκολο.
Πέρα από την αρνητική δημόσια εικόνα που θα δημιουργούσε για το CDU/CSU μια ανοιχτή προσπάθεια ανατροπής του ίδιου του καγκελαρίου του μέσα στο κοινοβούλιο, δεν είναι σαφές κατά πόσο οποιοσδήποτε υποψήφιος θα μπορούσε να συγκεντρώσει άμεσα τις απαιτούμενες ψήφους, δεδομένης της οριακής πλειοψηφίας του συνασπισμού και των διαπραγματεύσεων που πιθανότατα θα έπρεπε προηγουμένως να γίνουν με το SPD.
Σενάριο 3ο: Ο Merz ζητά ψήφο εμπιστοσύνης
Ο Merz θα μπορούσε επίσης να ζητήσει ο ίδιος ψήφο εμπιστοσύνης, επιδιώκοντας να αποδείξει ότι εξακολουθεί να διαθέτει επαρκή στήριξη εντός του κυβερνητικού συνασπισμού - ή, διαφορετικά, να ανοίξει τον δρόμο για πρόωρες εκλογές.
Πρόκειται για σενάριο που έχει εφαρμοστεί και στο παρελθόν, πιο πρόσφατα από τον Olaf Scholz τον Δεκέμβριο του 2024.
Εάν ο Merz έχανε την ψηφοφορία, ο Frank-Walter Steinmeier θα μπορούσε να αποφασίσει τη διάλυση της Bundestag εντός 21 ημερών — αλλά μόνο εφόσον του το πρότεινε ο Merz.
Ωστόσο, με δεδομένη την ισχυρή θέση της AfD στις σημερινές δημοσκοπήσεις, ούτε το CDU ούτε το SPD έχουν ιδιαίτερο συμφέρον να οδηγηθεί η χώρα σε νέες εκλογές σε αυτή τη φάση.
Θα ήταν επίσης δυνατό να εκλεγεί νέος καγκελάριος μέσα σε αυτές τις 21 ημέρες, εφόσον σχηματιζόταν γρήγορα κοινοβουλευτική πλειοψηφία υπέρ κάποιου διαδόχου.
Σενάριο 4ο: Στήριξη από AfD απέναντι στον Merz
Θεωρητικά, ένας διάδοχος του Merz θα μπορούσε να εξασφαλίσει την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία μέσω έμμεσης στήριξης από την AfD, σχηματίζοντας κυβέρνηση μειοψηφίας, ή ακόμη και μέσω κυβερνητικού συνασπισμού με το AfD.
Το CDU/CSU και το AfD θα διέθεταν άνετη πλειοψηφία στο κοινοβούλιο, όμως μια τέτοια εξέλιξη θα σήμαινε την εγκατάλειψη του γερμανικού «τείχους προστασίας» απέναντι στην ακροδεξιά.
Πρόκειται ωστόσο για μια ιδέα που είναι απαράδεκτη για πολλά στελέχη της κομματικής ηγεσίας.
Ο ίδιος ο Merz έχει επίσης αποκλείσει το ενδεχόμενο να παραμείνει στην εξουσία με στήριξη της ακροδεξιάς.
Σενάριο 5ο: Ο Merz παραμένει στην εξουσία
Σε αντίθεση με όσα συνέβησαν μετά τις εκλογές στη Σαξονία -Anhalt, όταν ο καγκελάριος φαινόταν αποθαρρυμένος και εκφώνησε μια μη πειστική ομιλία στην Bundestag, τώρα δείχνει αποφασισμένος να δώσει μάχη για να διατηρήσει την ηγεσία του.
Η θέση του Merz ενισχύθηκε την Τετάρτη από επιστολή οκτώ κεντροδεξιών πρωθυπουργών γερμανικών κρατιδίων —μεταξύ των οποίων οι Hendrik Wüst και Boris Rhein, αλλά όχι ο Markus Söder— οι οποίοι έγραψαν ότι «η Γερμανία χρειάζεται αξιοπιστία και δράση» και όχι «συζητήσεις για πρόσωπα».
Η επιστολή αναφέρεται επίσης στις εκλογές που πρόκειται να πραγματοποιηθούν την επόμενη χρονιά στη Γαλλία, στην Ιταλία, στην Πολωνία, στην Ισπανία και στην Ελλάδα, σημειώνοντας ότι η Ευρώπη χρειάζεται τώρα «μια σταθερή και ισχυρή Γερμανία».
Η επιστολή απέχει πολύ από το να αποτελεί ανεπιφύλακτη στήριξη προς τον Merz.
Στην πραγματικότητα, δεν αναφέρει καν το όνομά του και ενδέχεται επίσης να αποτελεί προσπάθεια να περιοριστούν οι εσωκομματικές συζητήσεις ενόψει των σημαντικών εκλογών της Κυριακής.
Ωστόσο, μπορεί παράλληλα να υποδηλώνει ότι, τουλάχιστον προς το παρόν, δεν υπάρχει επαρκής διάθεση μεταξύ των κορυφαίων στελεχών του κόμματος για απομάκρυνση του Merz.
Αντί γι’ αυτό, το κόμμα ενδέχεται να επιδιώξει να συσπειρωθεί και να ανακτήσει τη δημοτικότητά του, πιέζοντας το SPD να προχωρήσει σε ακόμη πιο έντονες κοινωνικές μεταρρυθμίσεις.
Τρόμος για ολοκληρωτική συντριβή
Οι επόμενες περιφερειακές εκλογές στη Γερμανία έχουν προγραμματιστεί για τις 20 Σεπτεμβρίου.
Σύμφωνα με το Bloomberg, τα αποτελέσματα των δημοσκοπήσεων δείχνουν ότι οι προοπτικές της CDU σε αυτή την αναμέτρηση ενδέχεται απλώς να εντείνουν τον πανικό και τη δυσαρέσκεια για την ηγεσία του Merz στις τάξεις του κυβερνητικού συνασπισμού.
Έτσι, στο κρατίδιο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, η CDU καταγράφει μόλις 7%.
Την ίδια στιγμή, την AfD υποστηρίζει το 37% των ερωτηθέντων, ενώ το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα της Γερμανίας (SPD) το 34%.
Οι συντηρητικοί βουλευτές φοβούνται πλέον ότι το κόμμα ίσως να μην συγκεντρώσει αρκετές ψήφους ούτε καν για να εισέλθει στο κοινοβούλιο του κρατιδίου.
Ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας της CDU, Thorsten Frei, δήλωσε σε συνέντευξή του στο RedaktionsNetzwerk Deutschland ότι υπάρχει κίνδυνος το κόμμα «να συντριβεί ολοκληρωτικά».
Kαλύτερα στο Βερολίνο
Στο Βερολίνο η κατάσταση για τη CDU είναι κάπως καλύτερη — εκεί το κόμμα συγκεντρώνει την υποστήριξη του 20% των ερωτηθέντων, όσο και το αριστερό Die Linke.
Το AfD ακολουθεί σε απόσταση αναπνοής λαμβάνοντας το 18% στην πρόθεση ψήφου σύμφωνα με δημοσκόπηση της INSA για λογαριασμό της Bild.
Ακολουθούν οι Πράσινοι με 16% και οι Σοσιαλδημοκράτες με 12%
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών