Σύμφωνα με το περιοδικό Time, τουλάχιστον 217 άνθρωποι φέρονται να έχουν χάσει τη ζωή τους σε έξι νοσοκομεία της Τεχεράνης μετά από πυρά των δυνάμεων ασφαλείας
(Διαρκές Upd) Πάνω από 200 άνθρωποι έχουν πεθάνει στην Τεχεράνη μετά από πυρά της αστυνομίας στο κέντρο της ιρανικής πρωτεύουσας, σύμφωνα με το αμερικανικό περιοδικό Time.
Ένας γιατρός δήλωσε στο περιοδικό, υπό καθεστώς ανωνυμίας, ότι μόνο έξι νοσοκομεία στην πρωτεύουσα κατέγραψαν τουλάχιστον 217 θανάτους διαδηλωτών, «οι περισσότεροι από πραγματικά πυρά».
Ο αριθμός αυτός, εφόσον επιβεβαιωθεί, θα σηματοδοτήσει μια φοβούμενη καταστολή, την οποία προανήγγειλε το σχεδόν καθολικό κλείσιμο του διαδικτύου και των τηλεφωνικών επικοινωνιών στη χώρα από το βράδυ της Πέμπτης (8/1).
Θα αποτελέσει επίσης άμεση πρόκληση προς τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών, Donald Trump, ο οποίος νωρίτερα την ίδια ημέρα προειδοποίησε ότι το καθεστώς θα «πληρώσει κόλαση» αν σκοτώσει διαδηλωτές που βγαίνουν στους δρόμους σε ολοένα μεγαλύτερους αριθμούς από τις 28 Δεκεμβρίου.
Ο ίδιος δήλωσε αργότερα το Σάββατο 10 Ιανουαρίου 2025 ότι οι Ιρανοί «παλεύουν για ελευθερία»,προσθέτοντας ότι η Ουάσινγκτον είναι έτοιμη να προσφέρει στήριξη.
«Το Ιράν πολεμά για ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ, ίσως όπως ποτέ άλλοτε», έγραψε ο Donald Trump στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης Truth Social.
«Οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να βοηθήσουν!!!»
Το Ιράν βιώνει κύματα διαδηλώσεων από τα τέλη Δεκεμβρίου, κυρίως λόγω της απότομης υποτίμησης του ιρανικού ριάλ και της επιδείνωσης των οικονομικών συνθηκών.
Οι κινητοποιήσεις ξεκίνησαν στις 28 Δεκεμβρίου κοντά στο Μεγάλο Παζάρι της Τεχεράνης και στη συνέχεια επεκτάθηκαν σε πολλές πόλεις της χώρας.
Την Παρασκευή (9/1), ο Trump δήλωσε ότι το Ιράν βρίσκεται «σε πολύ δύσκολη κατάσταση», καθώς η αναταραχή εντείνεται, προσθέτοντας ότι η Ουάσινγκτον παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και προειδοποίησε τις ιρανικές αρχές να μην κάνουν χρήση φονικής βίας κατά των διαδηλωτών.
WSJ: Tα προληπτικά σχέδια του Πενταγώνου για στρατιωτικό πλήγμα
Στο μεταξύ, αξιωματούχοι της κυβέρνησης Donald Trump πραγματοποίησαν προκαταρκτικές συζητήσεις σχετικά με το ενδεχόμενο στρατιωτικού πλήγματος κατά του Ιράν «εφόσον κριθεί αναγκαίο», μετέδωσε η Wall Street Journal στις 10 Ιανουαρίου.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, οι διαβουλεύσεις βρίσκονται σε αρχικό στάδιο και αποτελούν τυπικό μέρος κάθε διαδικασίας στρατιωτικού σχεδιασμού.
Πηγές της εφημερίδας διευκρίνισαν ότι το Ιράν δεν αντιμετωπίζει άμεση απειλή επίθεσης, ότι η αμερικανική στρατηγική έναντι της Ισλαμικής Δημοκρατίας δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και ότι δεν έχει αναπτυχθεί στρατιωτικός εξοπλισμός ή δυνάμεις στο πλαίσιο προετοιμασίας για πλήγμα.
Το Ισραήλ έχει στόχο την αποσταθεροποίηση
Tην ίδια στιγμή, ο στρατός της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν ανέφερε πως γίνονται προσπάθειες εκ μέρους του Ισραήλ να αποσταθεροποιήσει την τάξη στο εσωτερικό της χώρας:
«Ο εχθρός, με την υποστήριξη του εγκληματικού σιωνιστικού καθεστώτος και εχθρικών τρομοκρατικών ομάδων, επιχειρεί να διαταράξει την τάξη και την ηρεμία των πόλεων και να αποσταθεροποιήσει τη δημόσια ασφάλεια της χώρας», αναφέρεται στη δήλωση.
Επιπλέον, ο στρατός κάλεσε τους κατοίκους να «διατηρήσουν επαγρύπνηση και εθνική σοφία, ώστε να ματαιώσουν τα σχέδια του εχθρού και, ενωμένοι, να αποτρέψουν την επίτευξη των δόλιων στόχων του».
Από την άλλη πλευρά, ο Εκπρόσωπος του Συνταγματικού Συμβουλίου, Hadi Tahan Nazif, εξέφρασε τα συλλυπητήριά του για το θάνατο πολλών μελών των ιρανικών δυνάμεων ασφαλείας και απλών πολιτών στις πρόσφατες βίαιες ταραχές.
Καταδικάζοντας τις πράξεις βανδαλισμού, ο Tahan Nazif επισήμανε την ύπαρξη «κρυφών χεριών» στο χάος, λέγοντας ότι τα εχθρικά στοιχεία έχουν ήδη το αίμα πάνω από 1.000 Ιρανών στα χέρια τους κατά τη διάρκεια του 12ήμερου πολέμου που επιβλήθηκε τον Ιούνιο του 2025.
«Η ξένη παρέμβαση μετέτρεψε τις ειρηνικές διαμαρτυρίες των ανθρώπων που αφορούσαν τα αιτήματα για τα μέσα διαβίωσης σε ταραχές και αναταραχές», πρόσθεσε.
Παράλληλα, ο Reza Pahlavi, γιος του τελευταίου Σάχη του Ιράν, σε σημερινό του διάγγελμα καλεί το λαό σε πανεθνική απεργία, ενώ απευθυνόμενος στο στρατό και τις δυνάμεις ασφαλείας τους καλεί να αποδιοργανώσουν την κρατική μηχανή.
Άνοιξαν πυρ με πολυβόλα
Ο γιατρός ανέφερε στο περιοδικό Time ότι οι αρχές απομάκρυναν σορούς από το νοσοκομείο την Παρασκευή (9/1). Οι περισσότεροι νεκροί ήταν νέοι άνθρωποι, είπε, συμπεριλαμβανομένων αρκετών που σκοτώθηκαν έξω από αστυνομικό τμήμα στη βόρεια Tεχεράνη, όταν δυνάμεις ασφαλείας «θέρισαν» τους διαδηλωτές με πολυβόλα και εκείνοι πέθαναν «επί τόπου»!
Ακτιβιστές ανέφεραν ότι τουλάχιστον 30 άνθρωποι πυροβολήθηκαν στο συγκεκριμένο περιστατικό.
Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων ανέφεραν την Παρασκευή χαμηλότερους αριθμούς νεκρών από εκείνους του γιατρού, αν και η απόκλιση μπορεί να οφείλεται σε διαφορετικά κριτήρια καταγραφής.
Το πρακτορείο Human Rights Activist News Agency με έδρα την Ουάσιγκτον, που καταμετρά μόνο ταυτοποιημένα θύματα, ανέφερε τουλάχιστον 63 θανάτους από την έναρξη των διαδηλώσεων, εκ των οποίων οι 49 ήταν πολίτες.
Οι αναφορές αυτές ήρθαν καθώς το καθεστώς μετέδιδε μια σειρά από δυσοίωνα μηνύματα.
«Η Ισλαμική Δημοκρατία δεν θα υποχωρήσει μπροστά σε βανδάλους» που επιδιώκουν να «ευχαριστήσουν» τον Trump, δήλωσε σε τηλεοπτικό διάγγελμα ο Ανώτατος Ηγέτης Ali Khamenei.
Παράλληλα, ο εισαγγελέας της Τεχεράνης δήλωσε ότι οι διαδηλωτές θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν τη θανατική ποινή. Στην κρατική τηλεόραση, αξιωματούχος των Φρουρών της Επανάστασης προειδοποίησε τους γονείς να κρατήσουν τα παιδιά τους μακριά από τις διαδηλώσεις λέγοντας: «Αν… σας χτυπήσει μια σφαίρα, μην παραπονιέστε»!
Έχει χαθεί ο έλεγχος
Για τις πρώτες 11 ημέρες των διαμαρτυριών, υπήρχε αβεβαιότητα για την αντίδραση του καθεστώτος.
«Υπάρχει μεγάλη διαφωνία τώρα στις δυνάμεις ασφαλείας» για το αν μια μαζική καταστολή θα αποκαταστήσει την τάξη ή θα φουντώσει περαιτέρω τη λαϊκή οργή, είπε στο Time ένας αστυνομικός καταστολής ταραχών σε κουρδική πόλη στο βορειοδυτικό Ιράν, μιλώντας ανώνυμα.
«Υπάρχει 100% σύγχυση» εντός της αστυνομίας, πρόσθεσε, σημειώνοντας ότι οι κρίσιμες αποφάσεις λαμβάνονται σε συσκέψεις που δεν κοινοποιούνται στα στελέχη.
«Υπάρχει χάος παντού, στην πόλη, στα σπίτια, στους δρόμους και μέσα στις αστυνομικές δυνάμεις», πρόσθεσε. «Ξέρω όλους τους αξιωματικούς στο τμήμα μου και πιστεύουν ότι το καθεστώς καταρρέει».
Ωστόσο, αιματηρές αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης την Παρασκευή, σε συνδυασμό με τις ωμές προειδοποιήσεις του καθεστώτος, φάνηκαν να δείχνουν ότι έχουν δοθεί σαφείς εντολές.
«Υπό τις παρούσες συνθήκες, από τη στιγμή που οι διαμαρτυρίες έχουν επεκταθεί σε μεσαίες αστικές περιοχές, το καθεστώς δεν θα διστάσει να χρησιμοποιήσει ωμή βία», είπε ο πολιτικός επιστήμονας Hossein Hafezian. «Αυτή τη στιγμή θεωρείται υπαρξιακή απειλή».
«Από εδώ και πέρα, οι απώλειες θα αυξηθούν ραγδαία», προέβλεψε, προσθέτοντας όμως ότι «αν ο Trump επιτεθεί σε μερικούς στρατώνες των δυνάμεων καταστολής, μπορεί να αλλάξει τα δεδομένα».
Στα όρια ανταρσίας
Ιδιαίτερη πρόκληση για το ιρανικό καθεστώς αποτελεί ότι, σε αντίθεση με τις διαδηλώσεις του 2022, οι τωρινές κινητοποιήσεις ξεκίνησαν από εμπόρους των αγορών και επεκτάθηκαν σε εργατικές κοινότητες.
Παράλληλα, η δομή εξουσίας – με τον Khamenei στην κορυφή και τον εκλεγμένο πρόεδρο Masoud Pezeshkian με περιορισμένη επιρροή – δυσχεραίνει τη λήψη αποφάσεων.
Κυβερνητικός σύμβουλος δημοσίων σχέσεων υποστήριξε ότι η κυβέρνηση επιχείρησε «δοκιμές και λάθη» για να κερδίσει χρόνο, ενώ ταυτόχρονα επανεκκίνησε έμμεσες συνομιλίες με τη Δύση για το πυρηνικό πρόγραμμα.
Παρά ταύτα, αναλυτές εκτιμούν ότι το αν οι διαμαρτυρίες θα κλιμακωθούν εξαρτάται από τη συμμετοχή ακόμη περισσότερων πολιτών, μειονοτήτων και – όπως λένε κάποιοι διαδηλωτές – από την εμπλοκή του Trump.
Ίσως ο μεγαλύτερος άγνωστος παράγοντας είναι οι ίδιες οι δυνάμεις ασφαλείας.
Αν και δεν υπάρχουν ενδείξεις μαζικών αποσκιρτήσεων στην κορυφή, κάθε κύμα διαμαρτυριών βλέπει περισσότερους αστυνομικούς και μέλη των Basij να αρνούνται να συμμετάσχουν στην καταστολή.
«Η οικογένειά μου με παροτρύνει να βγάλω τη στολή και να φύγω», είπε ο αστυνομικός στο περιοδικό. «Αν παρακούσω εντολές για πραγματικά πυρά, θα με σκοτώσουν. Είμαι στην αστυνομία για το εισόδημα, όχι για να σκοτώνω ανθρώπους».
Reza Pahlavi: Βγείτε όλοι στους δρόμους
Σε σημερινό του διάγγελμα προς τον ιρανικό λαό μέσω της πλατφόρμας Χ, ο γιος του τελευταίου Σάχη του Ιράν, Reza Pahlavi, καλεί τον κόσμο σήμερα και αύριο σε πανεθνική απεργία με σκοπό την πλήρη κατάληψη των πόλεων της χώρας.
Παράλληλα, απευθυνόμενος στις δυνάμεις ασφαλείας καλεί να κατεβάσουν τα όπλα και να ενωθούν με το λαό, με σκοπό την ανατροπή του Khamenei:
Αγαπητοί συμπατριώτες μου,
Με το θάρρος και την αποφασιστικότητά σας, έχετε κερδίσει τον θαυμασμό του κόσμου. Η ανανεωμένη και μεγαλοπρεπής παρουσία σας στους δρόμους σε όλο το Ιράν την Παρασκευή το βράδυ ήταν μια ηχηρή απάντηση στις απειλές του προδοτικού και εγκληματικού ηγέτη της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Είμαι βέβαιος ότι έχει δει αυτές τις εικόνες από την κρυψώνα του και τρέμει από φόβο.
Τώρα, με την αποφασιστική σας απάντηση στο πρώτο κάλεσμα, είμαι βέβαιος ότι, κάνοντας την παρουσία μας στους δρόμους πιο στοχευμένη και, ταυτόχρονα, κόβοντας τις οικονομικές πηγές διαβίωσης, θα γονατίσουμε εντελώς την Ισλαμική Δημοκρατία και τον φθαρμένο και εύθραυστο μηχανισμό καταστολής της.
Σε αυτό το πλαίσιο, καλώ τους εργάτες και τους υπαλλήλους σε βασικούς τομείς της οικονομίας, ιδίως στις μεταφορές, το πετρέλαιο, το φυσικό αέριο και την ενέργεια, να ξεκινήσουν την πανεθνική απεργία.
Επίσης, ζητώ από όλους σας σήμερα και αύριο, Σάββατο και Κυριακή (10 και 11 Ιανουαρίου), αυτή τη φορά από τις 18:00, να βγείτε στους δρόμους με σημαίες, εικόνες και εθνικά σύμβολα και να διεκδικήσετε τους δημόσιους χώρους ως δικούς σας. Ο στόχος μας δεν είναι πλέον απλώς να βγούμε στους δρόμους, αλλά να προετοιμαστούμε για να καταλάβουμε τα κέντρα των πόλεων και να τα κρατήσουμε.
Για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, κινηθείτε προς τα πιο κεντρικά μέρη των πόλεων από διαφορετικές διαδρομές όσο το δυνατόν περισσότερο και συνδέστε ξεχωριστά πλήθη. Ταυτόχρονα, προετοιμαστείτε τώρα να μείνετε στους δρόμους και να συγκεντρώσετε τα απαραίτητα εφόδια.
Στους νέους της Αθάνατης Φρουράς του Ιράν και σε όλες τις ένοπλες δυνάμεις και τις δυνάμεις ασφαλείας που έχουν ενταχθεί στην εθνική πλατφόρμα συνεργασίας, λέω: Επιβραδύνετε και διαταράξτε ακόμη περισσότερο τη μηχανή καταστολής, ώστε την καθορισμένη ημέρα να μπορέσουμε να την απενεργοποιήσουμε εντελώς.
Κι εγώ προετοιμάζομαι να επιστρέψω στην πατρίδα, ώστε την ώρα της νίκης της εθνικής μας επανάστασης να μπορώ να είμαι δίπλα σας, το μεγάλο έθνος του Ιράν. Πιστεύω ότι αυτή η μέρα είναι πολύ κοντά.
Ζήτω το Ιράν!
Για την κατανόηση των γεγονότων στο Ιράν ιδιαίτερα διαφωτιστική είναι η ανάλυση του Alexander Nosovich, δημοσιογράφου και πολιτικού επιστήμονα, μέλος του Συμβουλίου Εξωτερικής και Αμυντικής Πολιτικής της Ρωσίας, ο οποίος παρομοίασε το κλίμα στην Τεχεράνη με τα τελευταία χρόνια της σοβιετικής Περεστρόικα.
Όπως αναφέρει σε συνομιλίες του με διάφορους ειδικούς για το Ιράν το 2025 κατέληξε στο συμπέρασμα πως «ένα πολύ ενδιαφέρον πείραμα πρόκειται να εκτυλιχθεί με το Ιράν»:
«Η χώρα βρίσκεται σε καμπή. Με βάση τα δικά τους ταξίδια στο Ιράν και τις επαφές τους με Ιρανούς συναδέλφους, συμφώνησαν ότι η ατμόσφαιρα στην Τεχεράνη σήμερα θυμίζει εκείνη της Σοβιετικής Ένωσης στα τέλη της περιόδου της Περεστρόικα. Το δημόσιο φτύσιμο στο πορτρέτο του Αγιατολάχ και οι ύβρεις προς διερχόμενους Φρουρούς της Επανάστασης θεωρούνται καλός τρόπος και ένδειξη "καλού ανθρώπου". Οι Φρουροί της Επανάστασης δεν αντιδρούν και, κατά κάποιον τρόπο, εκφράζουν ακόμη και αλληλεγγύη στις άσεμνες απόψεις για τους ίδιους και την Ισλαμική Επανάσταση», διευκρίνισε.
Φυσικά, στη Δύση - ιδίως στις Ηνωμένες Πολιτείες - αυτά τα αισθήματα καταγράφονται, και γι’ αυτό «βλέπουν επίσης αναλογίες με την εποχή του Gorbachev». Η επίθεση του Ισραήλ στο Ιράν το 2025 ήταν μια προσπάθεια να επιταχυνθούν οι αρνητικές διεργασίες μέσω των εντός της χώρας «αντιπροσώπων», επισημαίνει ο ίδιος:
«Η πρώτη προσπάθεια απέτυχε, αλλά αυτή είναι η "ομορφιά" των Αμερικανών συναδέλφων μας: δεν τα παρατούν ποτέ και δεν κλείνουν αμέσως ένα εγχείρημα που δεν απογειώνεται. Αν το καθεστώς των αγιατολάχ πέσει τώρα, αυτό θα είναι αποτέλεσμα μιας συνειδητής απόφασης ορισμένων ελίτ να "σβήσουν τη φωτιά με βενζίνη" και να την φουντώσουν περαιτέρω προσποιούμενοι την κατάσβεση. Αυτό θα παγιώσει οριστικά ένα βασικό στοιχείο στην τακτική διεθνούς επιρροής του Trump», δηλώνει ο Nosovich.
Τέλος, ο αναλυτής τονίζει πως αν το καθεστώς των αγιατολάχ καταρρεύσει, αυτό θα οφείλεται σε επιλογές τμημάτων των ελίτ, στο πλαίσιο μιας «τεχνολογίας» πολιτικής επιρροής που αποδίδει στον Donald Trump και η οποία θα μπορούσε να εφαρμοστεί και αλλού, στα πρότυπα του σεναρίου της Βενεζουέλας.
www.bankingnews.gr
Ένας γιατρός δήλωσε στο περιοδικό, υπό καθεστώς ανωνυμίας, ότι μόνο έξι νοσοκομεία στην πρωτεύουσα κατέγραψαν τουλάχιστον 217 θανάτους διαδηλωτών, «οι περισσότεροι από πραγματικά πυρά».
Ο αριθμός αυτός, εφόσον επιβεβαιωθεί, θα σηματοδοτήσει μια φοβούμενη καταστολή, την οποία προανήγγειλε το σχεδόν καθολικό κλείσιμο του διαδικτύου και των τηλεφωνικών επικοινωνιών στη χώρα από το βράδυ της Πέμπτης (8/1).
Θα αποτελέσει επίσης άμεση πρόκληση προς τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών, Donald Trump, ο οποίος νωρίτερα την ίδια ημέρα προειδοποίησε ότι το καθεστώς θα «πληρώσει κόλαση» αν σκοτώσει διαδηλωτές που βγαίνουν στους δρόμους σε ολοένα μεγαλύτερους αριθμούς από τις 28 Δεκεμβρίου.
Ο ίδιος δήλωσε αργότερα το Σάββατο 10 Ιανουαρίου 2025 ότι οι Ιρανοί «παλεύουν για ελευθερία»,προσθέτοντας ότι η Ουάσινγκτον είναι έτοιμη να προσφέρει στήριξη.
«Το Ιράν πολεμά για ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ, ίσως όπως ποτέ άλλοτε», έγραψε ο Donald Trump στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης Truth Social.
«Οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να βοηθήσουν!!!»
Το Ιράν βιώνει κύματα διαδηλώσεων από τα τέλη Δεκεμβρίου, κυρίως λόγω της απότομης υποτίμησης του ιρανικού ριάλ και της επιδείνωσης των οικονομικών συνθηκών.
Οι κινητοποιήσεις ξεκίνησαν στις 28 Δεκεμβρίου κοντά στο Μεγάλο Παζάρι της Τεχεράνης και στη συνέχεια επεκτάθηκαν σε πολλές πόλεις της χώρας.
Την Παρασκευή (9/1), ο Trump δήλωσε ότι το Ιράν βρίσκεται «σε πολύ δύσκολη κατάσταση», καθώς η αναταραχή εντείνεται, προσθέτοντας ότι η Ουάσινγκτον παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και προειδοποίησε τις ιρανικές αρχές να μην κάνουν χρήση φονικής βίας κατά των διαδηλωτών.
WSJ: Tα προληπτικά σχέδια του Πενταγώνου για στρατιωτικό πλήγμα
Στο μεταξύ, αξιωματούχοι της κυβέρνησης Donald Trump πραγματοποίησαν προκαταρκτικές συζητήσεις σχετικά με το ενδεχόμενο στρατιωτικού πλήγματος κατά του Ιράν «εφόσον κριθεί αναγκαίο», μετέδωσε η Wall Street Journal στις 10 Ιανουαρίου.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, οι διαβουλεύσεις βρίσκονται σε αρχικό στάδιο και αποτελούν τυπικό μέρος κάθε διαδικασίας στρατιωτικού σχεδιασμού.
Πηγές της εφημερίδας διευκρίνισαν ότι το Ιράν δεν αντιμετωπίζει άμεση απειλή επίθεσης, ότι η αμερικανική στρατηγική έναντι της Ισλαμικής Δημοκρατίας δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και ότι δεν έχει αναπτυχθεί στρατιωτικός εξοπλισμός ή δυνάμεις στο πλαίσιο προετοιμασίας για πλήγμα.
Το Ισραήλ έχει στόχο την αποσταθεροποίηση
Tην ίδια στιγμή, ο στρατός της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν ανέφερε πως γίνονται προσπάθειες εκ μέρους του Ισραήλ να αποσταθεροποιήσει την τάξη στο εσωτερικό της χώρας:
«Ο εχθρός, με την υποστήριξη του εγκληματικού σιωνιστικού καθεστώτος και εχθρικών τρομοκρατικών ομάδων, επιχειρεί να διαταράξει την τάξη και την ηρεμία των πόλεων και να αποσταθεροποιήσει τη δημόσια ασφάλεια της χώρας», αναφέρεται στη δήλωση.
Επιπλέον, ο στρατός κάλεσε τους κατοίκους να «διατηρήσουν επαγρύπνηση και εθνική σοφία, ώστε να ματαιώσουν τα σχέδια του εχθρού και, ενωμένοι, να αποτρέψουν την επίτευξη των δόλιων στόχων του».
Από την άλλη πλευρά, ο Εκπρόσωπος του Συνταγματικού Συμβουλίου, Hadi Tahan Nazif, εξέφρασε τα συλλυπητήριά του για το θάνατο πολλών μελών των ιρανικών δυνάμεων ασφαλείας και απλών πολιτών στις πρόσφατες βίαιες ταραχές.
Καταδικάζοντας τις πράξεις βανδαλισμού, ο Tahan Nazif επισήμανε την ύπαρξη «κρυφών χεριών» στο χάος, λέγοντας ότι τα εχθρικά στοιχεία έχουν ήδη το αίμα πάνω από 1.000 Ιρανών στα χέρια τους κατά τη διάρκεια του 12ήμερου πολέμου που επιβλήθηκε τον Ιούνιο του 2025.
«Η ξένη παρέμβαση μετέτρεψε τις ειρηνικές διαμαρτυρίες των ανθρώπων που αφορούσαν τα αιτήματα για τα μέσα διαβίωσης σε ταραχές και αναταραχές», πρόσθεσε.
Παράλληλα, ο Reza Pahlavi, γιος του τελευταίου Σάχη του Ιράν, σε σημερινό του διάγγελμα καλεί το λαό σε πανεθνική απεργία, ενώ απευθυνόμενος στο στρατό και τις δυνάμεις ασφαλείας τους καλεί να αποδιοργανώσουν την κρατική μηχανή.
Άνοιξαν πυρ με πολυβόλα
Ο γιατρός ανέφερε στο περιοδικό Time ότι οι αρχές απομάκρυναν σορούς από το νοσοκομείο την Παρασκευή (9/1). Οι περισσότεροι νεκροί ήταν νέοι άνθρωποι, είπε, συμπεριλαμβανομένων αρκετών που σκοτώθηκαν έξω από αστυνομικό τμήμα στη βόρεια Tεχεράνη, όταν δυνάμεις ασφαλείας «θέρισαν» τους διαδηλωτές με πολυβόλα και εκείνοι πέθαναν «επί τόπου»!
Ακτιβιστές ανέφεραν ότι τουλάχιστον 30 άνθρωποι πυροβολήθηκαν στο συγκεκριμένο περιστατικό.
Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων ανέφεραν την Παρασκευή χαμηλότερους αριθμούς νεκρών από εκείνους του γιατρού, αν και η απόκλιση μπορεί να οφείλεται σε διαφορετικά κριτήρια καταγραφής.
Το πρακτορείο Human Rights Activist News Agency με έδρα την Ουάσιγκτον, που καταμετρά μόνο ταυτοποιημένα θύματα, ανέφερε τουλάχιστον 63 θανάτους από την έναρξη των διαδηλώσεων, εκ των οποίων οι 49 ήταν πολίτες.
Οι αναφορές αυτές ήρθαν καθώς το καθεστώς μετέδιδε μια σειρά από δυσοίωνα μηνύματα.
«Η Ισλαμική Δημοκρατία δεν θα υποχωρήσει μπροστά σε βανδάλους» που επιδιώκουν να «ευχαριστήσουν» τον Trump, δήλωσε σε τηλεοπτικό διάγγελμα ο Ανώτατος Ηγέτης Ali Khamenei.
Παράλληλα, ο εισαγγελέας της Τεχεράνης δήλωσε ότι οι διαδηλωτές θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν τη θανατική ποινή. Στην κρατική τηλεόραση, αξιωματούχος των Φρουρών της Επανάστασης προειδοποίησε τους γονείς να κρατήσουν τα παιδιά τους μακριά από τις διαδηλώσεις λέγοντας: «Αν… σας χτυπήσει μια σφαίρα, μην παραπονιέστε»!
Έχει χαθεί ο έλεγχος
Για τις πρώτες 11 ημέρες των διαμαρτυριών, υπήρχε αβεβαιότητα για την αντίδραση του καθεστώτος.
«Υπάρχει μεγάλη διαφωνία τώρα στις δυνάμεις ασφαλείας» για το αν μια μαζική καταστολή θα αποκαταστήσει την τάξη ή θα φουντώσει περαιτέρω τη λαϊκή οργή, είπε στο Time ένας αστυνομικός καταστολής ταραχών σε κουρδική πόλη στο βορειοδυτικό Ιράν, μιλώντας ανώνυμα.
«Υπάρχει 100% σύγχυση» εντός της αστυνομίας, πρόσθεσε, σημειώνοντας ότι οι κρίσιμες αποφάσεις λαμβάνονται σε συσκέψεις που δεν κοινοποιούνται στα στελέχη.
«Υπάρχει χάος παντού, στην πόλη, στα σπίτια, στους δρόμους και μέσα στις αστυνομικές δυνάμεις», πρόσθεσε. «Ξέρω όλους τους αξιωματικούς στο τμήμα μου και πιστεύουν ότι το καθεστώς καταρρέει».
Ωστόσο, αιματηρές αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης την Παρασκευή, σε συνδυασμό με τις ωμές προειδοποιήσεις του καθεστώτος, φάνηκαν να δείχνουν ότι έχουν δοθεί σαφείς εντολές.
«Υπό τις παρούσες συνθήκες, από τη στιγμή που οι διαμαρτυρίες έχουν επεκταθεί σε μεσαίες αστικές περιοχές, το καθεστώς δεν θα διστάσει να χρησιμοποιήσει ωμή βία», είπε ο πολιτικός επιστήμονας Hossein Hafezian. «Αυτή τη στιγμή θεωρείται υπαρξιακή απειλή».
«Από εδώ και πέρα, οι απώλειες θα αυξηθούν ραγδαία», προέβλεψε, προσθέτοντας όμως ότι «αν ο Trump επιτεθεί σε μερικούς στρατώνες των δυνάμεων καταστολής, μπορεί να αλλάξει τα δεδομένα».
Στα όρια ανταρσίας
Ιδιαίτερη πρόκληση για το ιρανικό καθεστώς αποτελεί ότι, σε αντίθεση με τις διαδηλώσεις του 2022, οι τωρινές κινητοποιήσεις ξεκίνησαν από εμπόρους των αγορών και επεκτάθηκαν σε εργατικές κοινότητες.
Παράλληλα, η δομή εξουσίας – με τον Khamenei στην κορυφή και τον εκλεγμένο πρόεδρο Masoud Pezeshkian με περιορισμένη επιρροή – δυσχεραίνει τη λήψη αποφάσεων.
Κυβερνητικός σύμβουλος δημοσίων σχέσεων υποστήριξε ότι η κυβέρνηση επιχείρησε «δοκιμές και λάθη» για να κερδίσει χρόνο, ενώ ταυτόχρονα επανεκκίνησε έμμεσες συνομιλίες με τη Δύση για το πυρηνικό πρόγραμμα.
Παρά ταύτα, αναλυτές εκτιμούν ότι το αν οι διαμαρτυρίες θα κλιμακωθούν εξαρτάται από τη συμμετοχή ακόμη περισσότερων πολιτών, μειονοτήτων και – όπως λένε κάποιοι διαδηλωτές – από την εμπλοκή του Trump.
Ίσως ο μεγαλύτερος άγνωστος παράγοντας είναι οι ίδιες οι δυνάμεις ασφαλείας.
Αν και δεν υπάρχουν ενδείξεις μαζικών αποσκιρτήσεων στην κορυφή, κάθε κύμα διαμαρτυριών βλέπει περισσότερους αστυνομικούς και μέλη των Basij να αρνούνται να συμμετάσχουν στην καταστολή.
«Η οικογένειά μου με παροτρύνει να βγάλω τη στολή και να φύγω», είπε ο αστυνομικός στο περιοδικό. «Αν παρακούσω εντολές για πραγματικά πυρά, θα με σκοτώσουν. Είμαι στην αστυνομία για το εισόδημα, όχι για να σκοτώνω ανθρώπους».
Reza Pahlavi: Βγείτε όλοι στους δρόμους
Σε σημερινό του διάγγελμα προς τον ιρανικό λαό μέσω της πλατφόρμας Χ, ο γιος του τελευταίου Σάχη του Ιράν, Reza Pahlavi, καλεί τον κόσμο σήμερα και αύριο σε πανεθνική απεργία με σκοπό την πλήρη κατάληψη των πόλεων της χώρας.
Παράλληλα, απευθυνόμενος στις δυνάμεις ασφαλείας καλεί να κατεβάσουν τα όπλα και να ενωθούν με το λαό, με σκοπό την ανατροπή του Khamenei:
Αγαπητοί συμπατριώτες μου,
Με το θάρρος και την αποφασιστικότητά σας, έχετε κερδίσει τον θαυμασμό του κόσμου. Η ανανεωμένη και μεγαλοπρεπής παρουσία σας στους δρόμους σε όλο το Ιράν την Παρασκευή το βράδυ ήταν μια ηχηρή απάντηση στις απειλές του προδοτικού και εγκληματικού ηγέτη της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Είμαι βέβαιος ότι έχει δει αυτές τις εικόνες από την κρυψώνα του και τρέμει από φόβο.
Τώρα, με την αποφασιστική σας απάντηση στο πρώτο κάλεσμα, είμαι βέβαιος ότι, κάνοντας την παρουσία μας στους δρόμους πιο στοχευμένη και, ταυτόχρονα, κόβοντας τις οικονομικές πηγές διαβίωσης, θα γονατίσουμε εντελώς την Ισλαμική Δημοκρατία και τον φθαρμένο και εύθραυστο μηχανισμό καταστολής της.
Σε αυτό το πλαίσιο, καλώ τους εργάτες και τους υπαλλήλους σε βασικούς τομείς της οικονομίας, ιδίως στις μεταφορές, το πετρέλαιο, το φυσικό αέριο και την ενέργεια, να ξεκινήσουν την πανεθνική απεργία.
Επίσης, ζητώ από όλους σας σήμερα και αύριο, Σάββατο και Κυριακή (10 και 11 Ιανουαρίου), αυτή τη φορά από τις 18:00, να βγείτε στους δρόμους με σημαίες, εικόνες και εθνικά σύμβολα και να διεκδικήσετε τους δημόσιους χώρους ως δικούς σας. Ο στόχος μας δεν είναι πλέον απλώς να βγούμε στους δρόμους, αλλά να προετοιμαστούμε για να καταλάβουμε τα κέντρα των πόλεων και να τα κρατήσουμε.
Για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, κινηθείτε προς τα πιο κεντρικά μέρη των πόλεων από διαφορετικές διαδρομές όσο το δυνατόν περισσότερο και συνδέστε ξεχωριστά πλήθη. Ταυτόχρονα, προετοιμαστείτε τώρα να μείνετε στους δρόμους και να συγκεντρώσετε τα απαραίτητα εφόδια.
Στους νέους της Αθάνατης Φρουράς του Ιράν και σε όλες τις ένοπλες δυνάμεις και τις δυνάμεις ασφαλείας που έχουν ενταχθεί στην εθνική πλατφόρμα συνεργασίας, λέω: Επιβραδύνετε και διαταράξτε ακόμη περισσότερο τη μηχανή καταστολής, ώστε την καθορισμένη ημέρα να μπορέσουμε να την απενεργοποιήσουμε εντελώς.
Κι εγώ προετοιμάζομαι να επιστρέψω στην πατρίδα, ώστε την ώρα της νίκης της εθνικής μας επανάστασης να μπορώ να είμαι δίπλα σας, το μεγάλο έθνος του Ιράν. Πιστεύω ότι αυτή η μέρα είναι πολύ κοντά.
Ζήτω το Ιράν!
Θυμίζει Σοβιετική Ένωσηهممیهنان عزیزم،
— Reza Pahlavi (@PahlaviReza) January 10, 2026
شما با شجاعت و ایستادگی خود، تحسین جهانیان را برانگیختهاید. حضور دگرباره و پرشکوهتان در خیابانهای سراسر ایران در شامگاه جمعه، پاسخی دندانشکن به تهدیدهای رهبر خائن و جنایتکار جمهوری اسلامی بود. یقین دارم که او این تصاویر را از مخفیگاهش دیده و از وحشت لرزیده… pic.twitter.com/MaQDiwkXRL
Για την κατανόηση των γεγονότων στο Ιράν ιδιαίτερα διαφωτιστική είναι η ανάλυση του Alexander Nosovich, δημοσιογράφου και πολιτικού επιστήμονα, μέλος του Συμβουλίου Εξωτερικής και Αμυντικής Πολιτικής της Ρωσίας, ο οποίος παρομοίασε το κλίμα στην Τεχεράνη με τα τελευταία χρόνια της σοβιετικής Περεστρόικα.
Όπως αναφέρει σε συνομιλίες του με διάφορους ειδικούς για το Ιράν το 2025 κατέληξε στο συμπέρασμα πως «ένα πολύ ενδιαφέρον πείραμα πρόκειται να εκτυλιχθεί με το Ιράν»:
«Η χώρα βρίσκεται σε καμπή. Με βάση τα δικά τους ταξίδια στο Ιράν και τις επαφές τους με Ιρανούς συναδέλφους, συμφώνησαν ότι η ατμόσφαιρα στην Τεχεράνη σήμερα θυμίζει εκείνη της Σοβιετικής Ένωσης στα τέλη της περιόδου της Περεστρόικα. Το δημόσιο φτύσιμο στο πορτρέτο του Αγιατολάχ και οι ύβρεις προς διερχόμενους Φρουρούς της Επανάστασης θεωρούνται καλός τρόπος και ένδειξη "καλού ανθρώπου". Οι Φρουροί της Επανάστασης δεν αντιδρούν και, κατά κάποιον τρόπο, εκφράζουν ακόμη και αλληλεγγύη στις άσεμνες απόψεις για τους ίδιους και την Ισλαμική Επανάσταση», διευκρίνισε.
Φυσικά, στη Δύση - ιδίως στις Ηνωμένες Πολιτείες - αυτά τα αισθήματα καταγράφονται, και γι’ αυτό «βλέπουν επίσης αναλογίες με την εποχή του Gorbachev». Η επίθεση του Ισραήλ στο Ιράν το 2025 ήταν μια προσπάθεια να επιταχυνθούν οι αρνητικές διεργασίες μέσω των εντός της χώρας «αντιπροσώπων», επισημαίνει ο ίδιος:
«Η πρώτη προσπάθεια απέτυχε, αλλά αυτή είναι η "ομορφιά" των Αμερικανών συναδέλφων μας: δεν τα παρατούν ποτέ και δεν κλείνουν αμέσως ένα εγχείρημα που δεν απογειώνεται. Αν το καθεστώς των αγιατολάχ πέσει τώρα, αυτό θα είναι αποτέλεσμα μιας συνειδητής απόφασης ορισμένων ελίτ να "σβήσουν τη φωτιά με βενζίνη" και να την φουντώσουν περαιτέρω προσποιούμενοι την κατάσβεση. Αυτό θα παγιώσει οριστικά ένα βασικό στοιχείο στην τακτική διεθνούς επιρροής του Trump», δηλώνει ο Nosovich.
Τέλος, ο αναλυτής τονίζει πως αν το καθεστώς των αγιατολάχ καταρρεύσει, αυτό θα οφείλεται σε επιλογές τμημάτων των ελίτ, στο πλαίσιο μιας «τεχνολογίας» πολιτικής επιρροής που αποδίδει στον Donald Trump και η οποία θα μπορούσε να εφαρμοστεί και αλλού, στα πρότυπα του σεναρίου της Βενεζουέλας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών