Πανάκριβος ο Κάθετος Ενεργειακός Διάδρομος - Δεν φτάνει το LNG των ΗΠΑ στην Ουκρανία

Από τα κυβερνητικά «πανηγύρια» για τον Κάθετο Ενεργειακό Διάδρομο φτάσαμε στα προβλήματα και στις δυσκολίες υλοποίησης του εγχειρήματος, όπως ομολόγησε ο ίδιος ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ), Σταύρος Παπασταύρου, μιλώντας στο Athens Energy Summit 2026.
Ο ρεαλιστής υπουργός ανέδειξε ότι τα θεωρητικά σχέδια της Ε.Ε. και των ΗΠΑ να διοχετεύσουν το αμερικανικό LNG από την Ελλάδα μέχρι την Ουκρανία δεν μπορούν να γίνουν πραγματικότητα, αν δεν δώσουν χείρα βοήθειας και οι χώρες που μεσολαβούν.
Ο υπουργός κ. Σ. Παπασταύρου χαρακτήρισε τον Κάθετο Διάδρομο «ένα πολυσύνθετο, απαιτητικό εγχείρημα χωρίς ιστορικό προηγούμενο, με στρατηγική σημασία για τη σταθερότητα στην περιοχή». Όπως ανέφερε, «δεν έχει υπάρξει στο παρελθόν κοινό προϊόν που μπαίνει στην Ελλάδα και φτάνει στην Ουκρανία», επισημαίνοντας ότι στο εγχείρημα παρεμβαίνουν πέντε ρυθμιστικές αρχές και «το προϊόν πρέπει να γίνει ελκυστικό» – που σημαίνει ότι η συνεργασία είναι απαραίτητη.

Οι πέντε χώρες του Κάθετου Διαδρόμου

Στην πράξη πρέπει να συμφωνήσουν η Ελλάδα, η Βουλγαρία, η Ρουμανία, η Μολδαβία και η Ουκρανία.
Μαζί με τις χώρες παρεμβαίνουν και οι πέντε Ρυθμιστικές Αρχές, οι οποίες όλες μαζί πρέπει να διαμορφώσουν ένα ελκυστικό προϊόν για όλους τους τελικούς καταναλωτές.

«Πετάει» το κόστος του ενεργειακού διαδρόμου

Σύμφωνα με τον υπουργό, είναι απαραίτητη η συνεργασία για να περιοριστεί το κόστος του προϊόντος, το οποίο είναι υψηλό και πρέπει να μειωθεί. Είπε, αναφερόμενος στο κόστος, τόνισε ότι «ο Κάθετος Διάδρομος αντιστρέφει κάτι που ίσχυε για δεκαετίες», επισημαίνοντας ότι για δεκαετίες η Ανατολική Ευρώπη έστελνε φυσικό αέριο προς τη Δύση και τώρα επιδιώκουμε να γίνει το αντίθετο, σημειώνοντας ότι το κόστος έπεσε από το 9,90 στο 7,50 – «δεν έπεσε μόνο του, ήθελε συζήτηση και μία έννοια συνεργασίας».
Δεν δίστασε να πει ότι αρκετοί ήταν αυτοί που δεν δυσαρεστήθηκαν που δεν λειτούργησε ο Κάθετος Διάδρομος όταν, τον περασμένο Δεκέμβριο, στείλαμε 400.000 KWh ως ποσότητα ενέργειας στην Ουκρανία. Η χαμηλή παρουσία του Κάθετου Διαδρόμου σε μεταφορά φυσικού αερίου εξηγείται από το υψηλό κόστος, το οποίο πρέπει να μειωθεί, λέγοντας ότι ξεκίνησε στα 11 ευρώ ανά MWh για να υποχωρήσει και κάτω από τα 6 ευρώ ανά MWh.
Έτσι εξηγείται η χαμηλή παρουσία των δημοπρασιών σε LNG για τον Κάθετο Διάδρομο.

Αποκλείουν το ρωσικό φυσικό αέριο

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι χώρες της Σλοβακίας και της Ουγγαρίας δεν έχουν συμφωνήσει στη στρατηγική της Ε.Ε. που θέλει να «τελειώνει» με το ρωσικό φυσικό αέριο από το 2027.
Ο Κάθετος Ενεργειακός Διάδρομος, στην ουσία, θα λειτουργήσει διότι θα αποκλειστεί το ρωσικό φυσικό αέριο και ο διάδρομος θα τροφοδοτείται από LNG από τις ΗΠΑ και από άλλες χώρες.
Στην πράξη, η ηγεσία της Ε.Ε. συμφώνησε με τις ΗΠΑ για την αγορά 700 δισ. κυβικών μέτρων, ενώ το θέμα του κόστους, όπως αποδεικνύεται, δεν αξιολογήθηκε στη σχετική συμφωνία.

Ο ρόλος της Ελλάδας στον Κάθετο Διάδρομο

Ο υπουργός κ. Παπασταύρου είπε ότι για την Ελλάδα «είναι κάτι ευρύτερο, είναι εθνικής σημασίας, είναι κάτι το στρατηγικό, η χώρα γίνεται πύλη εισόδου». Όπως είπε, «χρειάζεσαι αξιόπιστους εταίρους – από το 2027 δεν θα έχουμε ρωσικό φυσικό αέριο», όπως αποφάσισε η Ε.Ε., άρα «πρέπει κάπως να το αντικαταστήσουμε», σημειώνοντας ότι «η συνεργασία στο ενεργειακό είναι μια γέφυρα συνεργασίας για ΗΠΑ και Ευρώπη». «Τώρα η Ελλάδα είναι μέρος της αλυσίδας», πρόσθεσε.

Ο Joshua Volz, Special Envoy του Υπουργείου Ενέργειας των ΗΠΑ

Το παρόν στην εκδήλωση έδωσε ο Joshua Volz, Special Envoy for Global Energy Integration, του Υπουργείου Ενέργειας των ΗΠΑ, ο οποίος τόνισε την απόλυτη δέσμευση της κυβέρνησης των Ηνωμένων Πολιτειών στην επιτυχία του Κάθετου Διαδρόμου, προαναγγέλλοντας παράλληλα υπουργική συνάντηση όλων των εμπλεκομένων χωρών στην Ουάσιγκτον στα τέλη Φεβρουαρίου.
Σημείωσε ότι «ο Κάθετος Διάδρομος σήμερα λειτουργεί σε σταγόνες – στόχος μας είναι να περάσουμε στις ροές και τελικά στην πλημμύρα φυσικού αερίου», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι, πέρα από την πολιτική βούληση, απαραίτητη προϋπόθεση για την επιτυχία του έργου είναι και ο εμπορικός ρεαλισμός.
Ο κ. Volz σημείωσε ότι η ενεργειακή κρίση στην Ευρώπη ανέδειξε με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο τη γεωπολιτική διάσταση της ενέργειας. Όπως ανέφερε, «η Μόσχα χρησιμοποίησε την ενεργειακή της ισχύ ως πολιτική πίεση για τους εταίρους της», τονίζοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται στην Ευρώπη «για να προσφέρουν εναλλακτικές και επιλογές». Παρά τις επιμέρους διαφορές μεταξύ συμμάχων, υπογράμμισε ότι «η κοινή επιδίωξη για ενεργειακή ασφάλεια, σταθερότητα και αφθονία είναι κάτι που μοιραζόμαστε και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού».

Νίκος Θεοδωρόπουλος
ntheo@bankingnews.gr
www.bankingnews.gr