Από τον νόμο Κατσέλη... στον νόμο Πιερρακάκη για την διάσωση της πρώτης κατοικίας - Τι ζητάει από τους δανειολήπτες

Τον δικό της «νόμο Κατσέλη» φτιάχνει η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας και, πιο συγκεκριμένα, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup κ. Κυριάκος Πιερρακάκης διαμόρφωσε μια νέα διάταξη προστασίας της πρώτης κατοικίας, η οποία αναμένεται να ανακουφίσει τους δανειολήπτες με χρέη σε fund και servicers.
Το κλειδί της νέας διάταξης είναι ότι οι δανειολήπτες θα είναι σε θέση να ενταχθούν στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό Ρύθμισης Οφειλών, προσδιορίζοντας στο στάδιο της αίτησης την πρώτη κατοικία, η οποία θα προστατευτεί από τον πλειστηριασμό, ενώ τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία θα βγαίνουν στο σφυρί.

Θετικό το μέτρο, λένε οι δικηγόροι

Την εκτίμηση αυτή κάνουν έγκριτοι νομικοί στο BN, που ασχολούνται ενεργά με δανειολήπτες, καθώς και με τον Εξωδικαστικό Μηχανισμό Ρύθμισης Οφειλών, οι οποίοι σημειώνουν ότι πρέπει να διατυπωθεί η πλήρης διάταξη για να έχουν τη συνολική εικόνα. Ανάμεσα στα θέματα που τους απασχολούν είναι αν η διάταξη θα αφορά το σύνολο των δανειοληπτών ή θα περιοριστεί στην κατηγορία των ευάλωτων δανειοληπτών;
Η ουσιαστική παρέμβαση στο νομοθετικό πλαίσιο του Εξωδικαστικού Μηχανισμού Ρύθμισης Οφειλών του υπουργού Κυριάκου Πιερρακάκη αναστέλλει στην πράξη τη διάταξη του πρώην υπουργού και νυν Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη, που όριζε ότι ο πιστωτής είναι υποχρεωμένος να κάνει πρόταση ρύθμισης στον δανειολήπτη του οποίου τα περιουσιακά στοιχεία είναι στο στάδιο του πλειστηριασμού.
Ωστόσο, η διάταξη Χατζηδάκη δεν προσδιόριζε το πλαίσιο της ρύθμισης, με αποτέλεσμα ο servicer να ζητά ό,τι ήθελε από τον δανειολήπτη.
Μία αδικία που ακυρώνεται από την παρέμβαση Πιερρακάκη με τη νέα νομοθετική πρωτοβουλία, η οποία αναμένεται να γίνει νόμος του κράτους.

Πώς θα σώζεται η πρώτη κατοικία

Ο οφειλέτης, εάν το επιθυμεί, θα επιλέγει τη διάσωση μόνον της κύριας κατοικίας του. Στην περίπτωση αυτή, ο εξωδικαστικός, στον υπολογισμό της παραγόμενης πρότασης, θα λαμβάνει υπ’ όψιν μόνον την αξία της υπό διάσωση κύριας κατοικίας και όχι των λοιπών περιουσιακών στοιχείων. Ως αποτέλεσμα, η δόση και τα «κουρέματα» των οφειλών του θα είναι ουσιαστικά βελτιωμένα και ανταποκρινόμενα μόνον στην αξία της κατοικίας και των εισοδημάτων του. Θα διασώζεται η κύρια κατοικία του οφειλέτη, ενώ τα λοιπά περιουσιακά στοιχεία θα εκποιούνται μέσω διαδικασίας ηλεκτρονικού πλειστηριασμού.
Σήμερα, το πλαίσιο υπολογίζει όλη την περιουσία και είναι δύσκολο να διασωθεί η πρώτη κατοικία, καθώς αυξάνεται η μηνιαία δόση αποπληρωμής, ενώ το «κούρεμα» περιορίζεται αισθητά.

Πώς θα «τρέχει» ο αλγόριθμος

Ο αλγόριθμος θα λαμβάνει υπ’ όψιν μόνον την αξία της κύριας κατοικίας, εφόσον το επιλέξει ο ίδιος ο οφειλέτης. Ως αξία της κατοικίας ισχύουν τα ήδη αναφερόμενα στον νόμο του εξωδικαστικού (δηλ. το μέγιστο μεταξύ της εμπορικής αξίας, όπως την δηλώνει στο σύστημα ο πιστωτής, ή της αξίας ΕΝΦΙΑ). Η πρόταση θα περιλαμβάνει την εκποίηση των λοιπών ακινήτων του οφειλέτη (εκτός πρώτης κατοικίας).
Η εκποίηση θα ενσωματώνεται ως όρος στη σύμβαση αναδιάρθρωσης και θα διενεργείται ηλεκτρονικά μέσω της διαδικασίας του e-auction. Ο οφειλέτης έχει το δικαίωμα να απορρίψει ή να αποδεχθεί την πρόταση που παράγεται από τον αλγόριθμο. Εφόσον την αποδεχτεί, συντάσσεται η σύμβαση αναδιάρθρωσης με τα ανωτέρω χαρακτηριστικά (δόση προς διάσωση της κύριας κατοικίας, εφόσον τηρηθεί, και εκποίηση λοιπών ακινήτων).

Τα οφέλη της νέας ρύθμισης

• Σημαντικές διαγραφές και χαμηλότερη δόση στην παραγόμενη πρόταση (προσοχή: εφόσον η αξία του ακινήτου είναι χαμηλότερη από τα συνολικά ποσά οφειλών σε χρηματοδοτικούς φορείς).
• Διάσωση της κύριας κατοικίας μέσω σταδιακής αποπληρωμής της αξίας της στους χρηματοδοτικούς φορείς.

Νίκος Θεοδωρόπουλος
ntheo@bankingnews.gr
www.bankingnews.gr