Δραματική προειδοποίηση για την παγκόσμια οικονομία - Στο δυσμενές σενάριο, ο παγκόσμιος πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί κατά 0,4 ποσοστιαίες μονάδες το 2026 και κατά 1,3 ποσοστιαίες μονάδες το 2027
Ο ΟΟΣΑ αναθεώρησε προς τα κάτω τις προβλέψεις του για την παγκόσμια ανάπτυξη, προειδοποιώντας ότι ο πόλεμος μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν θα μπορούσε να επιδεινώσει δραματικά τις οικονομικές προοπτικές εάν συνεχιστούν οι διαταραχές στις ενεργειακές αγορές και στα Στενά του Hormuz.
Στην έκθεση «Economic Outlook» του Ιουνίου, ο ΟΟΣΑ τονίζει ότι η παγκόσμια οικονομία εισέρχεται σε μια περίοδο αυξημένων κινδύνων, όπου η διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό την πορεία της ανάπτυξης, του πληθωρισμού και της απασχόλησης.
Η βασική πρόβλεψη: Επιβράδυνση αλλά όχι ύφεση
Σύμφωνα με το βασικό σενάριο του ΟΟΣΑ, η παγκόσμια ανάπτυξη αναμένεται να επιβραδυνθεί από 3,4% το 2025 σε 2,8% το 2026, πριν ανακάμψει στο 3,1% το 2027.
Το σενάριο αυτό βασίζεται στην υπόθεση ότι η σημερινή ενεργειακή κρίση θα αρχίσει να αποκλιμακώνεται από τα μέσα του 2026 και ότι θα επιτευχθεί σχετικά σύντομα μια ειρηνευτική συμφωνία που θα αποκαταστήσει τη λειτουργία των θαλάσσιων μεταφορών στον Περσικό Κόλπο.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος του ΟΟΣΑ, Stefano Scarpetta, υπογράμμισε ότι η πρόβλεψη αυτή προϋποθέτει περιορισμένη χρονικά διαταραχή στις ενεργειακές ροές και γρήγορη αποκατάσταση της ομαλότητας στο Hormuz.
Το εφιαλτικό σενάριο: Αν οι διαταραχές συνεχιστούν μέχρι το 2027
Ο ΟΟΣΑ παρουσίασε και ένα δυσμενέστερο σενάριο, στο οποίο οι επιθέσεις στις θαλάσσιες μεταφορές και στις ενεργειακές υποδομές του Κόλπου συνεχίζονται έως και το 2027.
Σε αυτή την περίπτωση, η παγκόσμια ανάπτυξη θα κατρακυλήσει στο 2,1% το 2026 και μόλις στο 1,8% το 2027.
Σύμφωνα με τον Stefano Scarpetta, μια τέτοια εξέλιξη θα έφερνε αρκετές οικονομίες στα όρια της ύφεσης ή και μέσα σε αυτήν.
Η μελέτη του ΟΟΣΑ εξετάζει τις επιπτώσεις που θα έχει ένα παρατεταμένο κλείσιμο του Hormuz σε συνδυασμό με ζημιές στις ενεργειακές εγκαταστάσεις του Περσικού Κόλπου.
Η κατάσταση αυτή έχει ήδη προκαλέσει σημαντική άνοδο στις τιμές της ενέργειας, ενώ παράλληλα αυξάνει το κόστος λιπασμάτων, χημικών προϊόντων και άλλων βασικών βιομηχανικών πρώτων υλών.
Η έκθεση επισημαίνει ότι οι συνέπειες του πολέμου πιθανότατα θα συνεχίσουν να επηρεάζουν την παγκόσμια οικονομία για μεγάλο χρονικό διάστημα ακόμη και μετά από ενδεχόμενη πολιτική διευθέτηση της κρίσης.
Νέο κύμα πληθωρισμού
Στο δυσμενές σενάριο, ο παγκόσμιος πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί κατά 0,4 ποσοστιαίες μονάδες το 2026 και κατά 1,3 ποσοστιαίες μονάδες το 2027.
Αυτό σημαίνει ότι οι κεντρικές τράπεζες θα βρεθούν αντιμέτωπες με ακόμη πιο δύσκολες αποφάσεις, καθώς θα πρέπει να ισορροπήσουν ανάμεσα στην επιβράδυνση της ανάπτυξης και στην ανάγκη περιορισμού των πληθωριστικών πιέσεων.
Ανεργία και πλήγμα στις επενδύσεις τεχνητής νοημοσύνης
Ο Stefano Scarpetta προειδοποίησε ότι μια παρατεταμένη ενεργειακή κρίση θα οδηγήσει σε αύξηση της ανεργίας και σημαντική μείωση των επενδύσεων.
Ιδιαίτερα ευάλωτες εμφανίζονται οι επενδύσεις υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης, συμπεριλαμβανομένων πολλών έργων που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη, τα κέντρα δεδομένων και τις υποδομές ψηφιακής οικονομίας.
Παράλληλα, αυξάνεται ο κίνδυνος απότομων αναπροσαρμογών στις χρηματοπιστωτικές αγορές, καθώς οι επενδυτές θα επανεκτιμούν τις προοπτικές ανάπτυξης και τα επίπεδα επιτοκίων.
Οι αναπτυσσόμενες οικονομίες κινδυνεύουν περισσότερο
Η έκθεση τονίζει ότι οι επιπτώσεις θα είναι παγκόσμιες, αλλά ενδέχεται να αποδειχθούν ιδιαίτερα σοβαρές για τις αναπτυσσόμενες χώρες.
Οι οικονομίες αυτές διαθέτουν συνήθως μικρότερα ενεργειακά αποθέματα, μεγαλύτερη εξάρτηση των νοικοκυριών από τις δαπάνες για τρόφιμα και καύσιμα, περιορισμένα δημοσιονομικά περιθώρια, ασθενέστερα κοινωνικά δίκτυα προστασίας και πιο ευάλωτα νομίσματα.
Λιγότερη εξάρτηση από το πετρέλαιο
Ο ΟΟΣΑ υπογραμμίζει ότι η σημερινή κρίση αναδεικνύει πόσο ευάλωτη παραμένει η παγκόσμια οικονομία σε ένα και μόνο γεωστρατηγικό «σημείο συμφόρησης», όπως το Hormuz.
Η έκθεση καταλήγει ότι οι κυβερνήσεις θα πρέπει να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα των εφοδιαστικών αλυσίδων, να διαφοροποιήσουν τις πηγές ενέργειας και να επιταχύνουν τις επενδύσεις που μειώνουν την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα.
Βραχυπρόθεσμα, ο ΟΟΣΑ προτείνει συντονισμένη χρήση στρατηγικών αποθεμάτων ενέργειας και μέτρα περιορισμού της ζήτησης, ώστε να μετριαστούν οι συνέπειες μιας πιθανής ενεργειακής ασφυξίας. Ωστόσο, το βασικό μήνυμα της έκθεσης είναι σαφές: όσο περισσότερο διαρκεί η κρίση, τόσο μεγαλύτερο θα είναι το οικονομικό και κοινωνικό κόστος για ολόκληρο τον πλανήτη.
www.bankingnews.gr
Στην έκθεση «Economic Outlook» του Ιουνίου, ο ΟΟΣΑ τονίζει ότι η παγκόσμια οικονομία εισέρχεται σε μια περίοδο αυξημένων κινδύνων, όπου η διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό την πορεία της ανάπτυξης, του πληθωρισμού και της απασχόλησης.
Η βασική πρόβλεψη: Επιβράδυνση αλλά όχι ύφεση
Σύμφωνα με το βασικό σενάριο του ΟΟΣΑ, η παγκόσμια ανάπτυξη αναμένεται να επιβραδυνθεί από 3,4% το 2025 σε 2,8% το 2026, πριν ανακάμψει στο 3,1% το 2027.
Το σενάριο αυτό βασίζεται στην υπόθεση ότι η σημερινή ενεργειακή κρίση θα αρχίσει να αποκλιμακώνεται από τα μέσα του 2026 και ότι θα επιτευχθεί σχετικά σύντομα μια ειρηνευτική συμφωνία που θα αποκαταστήσει τη λειτουργία των θαλάσσιων μεταφορών στον Περσικό Κόλπο.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος του ΟΟΣΑ, Stefano Scarpetta, υπογράμμισε ότι η πρόβλεψη αυτή προϋποθέτει περιορισμένη χρονικά διαταραχή στις ενεργειακές ροές και γρήγορη αποκατάσταση της ομαλότητας στο Hormuz.
Το εφιαλτικό σενάριο: Αν οι διαταραχές συνεχιστούν μέχρι το 2027
Ο ΟΟΣΑ παρουσίασε και ένα δυσμενέστερο σενάριο, στο οποίο οι επιθέσεις στις θαλάσσιες μεταφορές και στις ενεργειακές υποδομές του Κόλπου συνεχίζονται έως και το 2027.
Σε αυτή την περίπτωση, η παγκόσμια ανάπτυξη θα κατρακυλήσει στο 2,1% το 2026 και μόλις στο 1,8% το 2027.
Σύμφωνα με τον Stefano Scarpetta, μια τέτοια εξέλιξη θα έφερνε αρκετές οικονομίες στα όρια της ύφεσης ή και μέσα σε αυτήν.
Η μελέτη του ΟΟΣΑ εξετάζει τις επιπτώσεις που θα έχει ένα παρατεταμένο κλείσιμο του Hormuz σε συνδυασμό με ζημιές στις ενεργειακές εγκαταστάσεις του Περσικού Κόλπου.
Η κατάσταση αυτή έχει ήδη προκαλέσει σημαντική άνοδο στις τιμές της ενέργειας, ενώ παράλληλα αυξάνει το κόστος λιπασμάτων, χημικών προϊόντων και άλλων βασικών βιομηχανικών πρώτων υλών.
Η έκθεση επισημαίνει ότι οι συνέπειες του πολέμου πιθανότατα θα συνεχίσουν να επηρεάζουν την παγκόσμια οικονομία για μεγάλο χρονικό διάστημα ακόμη και μετά από ενδεχόμενη πολιτική διευθέτηση της κρίσης.
Νέο κύμα πληθωρισμού
Στο δυσμενές σενάριο, ο παγκόσμιος πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί κατά 0,4 ποσοστιαίες μονάδες το 2026 και κατά 1,3 ποσοστιαίες μονάδες το 2027.
Αυτό σημαίνει ότι οι κεντρικές τράπεζες θα βρεθούν αντιμέτωπες με ακόμη πιο δύσκολες αποφάσεις, καθώς θα πρέπει να ισορροπήσουν ανάμεσα στην επιβράδυνση της ανάπτυξης και στην ανάγκη περιορισμού των πληθωριστικών πιέσεων.
Ανεργία και πλήγμα στις επενδύσεις τεχνητής νοημοσύνης
Ο Stefano Scarpetta προειδοποίησε ότι μια παρατεταμένη ενεργειακή κρίση θα οδηγήσει σε αύξηση της ανεργίας και σημαντική μείωση των επενδύσεων.
Ιδιαίτερα ευάλωτες εμφανίζονται οι επενδύσεις υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης, συμπεριλαμβανομένων πολλών έργων που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη, τα κέντρα δεδομένων και τις υποδομές ψηφιακής οικονομίας.
Παράλληλα, αυξάνεται ο κίνδυνος απότομων αναπροσαρμογών στις χρηματοπιστωτικές αγορές, καθώς οι επενδυτές θα επανεκτιμούν τις προοπτικές ανάπτυξης και τα επίπεδα επιτοκίων.
Οι αναπτυσσόμενες οικονομίες κινδυνεύουν περισσότερο
Η έκθεση τονίζει ότι οι επιπτώσεις θα είναι παγκόσμιες, αλλά ενδέχεται να αποδειχθούν ιδιαίτερα σοβαρές για τις αναπτυσσόμενες χώρες.
Οι οικονομίες αυτές διαθέτουν συνήθως μικρότερα ενεργειακά αποθέματα, μεγαλύτερη εξάρτηση των νοικοκυριών από τις δαπάνες για τρόφιμα και καύσιμα, περιορισμένα δημοσιονομικά περιθώρια, ασθενέστερα κοινωνικά δίκτυα προστασίας και πιο ευάλωτα νομίσματα.
Λιγότερη εξάρτηση από το πετρέλαιο
Ο ΟΟΣΑ υπογραμμίζει ότι η σημερινή κρίση αναδεικνύει πόσο ευάλωτη παραμένει η παγκόσμια οικονομία σε ένα και μόνο γεωστρατηγικό «σημείο συμφόρησης», όπως το Hormuz.
Η έκθεση καταλήγει ότι οι κυβερνήσεις θα πρέπει να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα των εφοδιαστικών αλυσίδων, να διαφοροποιήσουν τις πηγές ενέργειας και να επιταχύνουν τις επενδύσεις που μειώνουν την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα.
Βραχυπρόθεσμα, ο ΟΟΣΑ προτείνει συντονισμένη χρήση στρατηγικών αποθεμάτων ενέργειας και μέτρα περιορισμού της ζήτησης, ώστε να μετριαστούν οι συνέπειες μιας πιθανής ενεργειακής ασφυξίας. Ωστόσο, το βασικό μήνυμα της έκθεσης είναι σαφές: όσο περισσότερο διαρκεί η κρίση, τόσο μεγαλύτερο θα είναι το οικονομικό και κοινωνικό κόστος για ολόκληρο τον πλανήτη.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών