Η Ευρώπη οδεύει προς τον χειμώνα με τα αποθέματα φυσικού αερίου στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 17 ετών, ενώ η διαθέσιμη προσφορά είναι ακόμη πιο περιορισμένη από το 2022
Με λιγότερους από τρεις πλήρεις μήνες να απομένουν έως την έναρξη της περιόδου θέρμανσης στο μεγαλύτερο μέρος της Ευρώπης, το ζήτημα των αποθεμάτων φυσικού αερίου γίνεται ολοένα και πιο πιεστικό.
Τα σημερινά επίπεδα αποθήκευσης βρίσκονται στο χαμηλότερο σημείο των τελευταίων 17 ετών, ενώ η διαθέσιμη προς αγορά προσφορά είναι πιο περιορισμένη από ό,τι ήταν το 2022.
Η Ευρώπη, ωστόσο, χρειάζεται να ξεκινήσει άμεσα τις αγορές φυσικού αερίου – διαφορετικά κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με ελλείψεις.
Η ενεργειακή εξάρτηση της πλειονότητας των ευρωπαϊκών χωρών βρίσκεται στο επίκεντρο τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Το μπαράζ κυρώσεων κατά της Ρωσίας οδήγησε την Ευρωπαϊκή Ένωση και ειδικά τη Γερμανία, που αποτελούσε τον μεγαλύτερο πελάτη ρωσικού φυσικού αερίου, να αντικαταστήσουν τη μία εξάρτηση με μια άλλη, στρεφόμενες σε μεγάλο βαθμό στο αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG).
Παράλληλα, οι ευρωπαϊκές χώρες προμηθεύονταν LNG από το Κατάρ. Πλέον, όμως, μεγάλο μέρος αυτών των προμηθειών έχει χαθεί και κανείς δεν γνωρίζει με βεβαιότητα πότε θα επιστρέψει στην αγορά.
Μάχη Ευρώπης – Ασίας για τα φορτία LNG
Η ασφυκτική κατάσταση στην αγορά LNG και η αβεβαιότητα σχετικά με τις προοπτικές των προμηθειών έχουν ήδη άμεσο και ιδιαίτερα επώδυνο αντίκτυπο στις τιμές.
Οι Ευρωπαίοι αγοραστές φυσικού αερίου ανταγωνίζονται τους Ασιάτες για μια περιορισμένη ποσότητα LNG – και η διαθέσιμη ποσότητα αναμένεται να περιοριστεί ακόμη περισσότερο από τον Ιανουάριο του 2027.
Τότε τίθενται σε ισχύ οι τελευταίες κυρώσεις της ΕΕ κατά της Ρωσίας, οι οποίες προβλέπουν την απαγόρευση όλων των αγορών ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Το παράδοξο είναι ότι μέσα στο 2026 οι αγορές ρωσικού LNG από την ΕΕ έφτασαν σε ιστορικό υψηλό.
Μάλιστα, το Βέλγιο, όπου βρίσκονται οι βασικοί θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προμηθεύτηκε τον περασμένο μήνα το σύνολο του φυσικού αερίου του από τη Ρωσία.
Οι ΗΠΑ δεν προλαβαίνουν να καλύψουν το κενό
Στην αγορά γίνεται πολύς λόγος για νέα δυναμικότητα εξαγωγών LNG στις ΗΠΑ, η οποία αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία μέσα στα επόμενα ένα έως δύο χρόνια.
Ορισμένοι παράγοντες του κλάδου εκτιμούν ότι η νέα αυτή δυναμικότητα θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντική πτώση των τιμών LNG.
Ακόμη όμως και εάν το σενάριο αυτό επιβεβαιωθεί, δεν θα συμβεί αρκετά γρήγορα ώστε να λύσει το πρόβλημα της Ευρώπης.
Οι ευρωπαϊκές χώρες χρειάζονται φυσικό αέριο τώρα, πριν από τους πρώτους παγετούς και την απότομη αύξηση της ζήτησης για θέρμανση, η οποία φτάνει στα εποχικά υψηλά της ακόμη και σε έναν σχετικά ήπιο χειμώνα.
Και φυσικά, δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι ο επερχόμενος χειμώνας θα είναι ήπιος.
Η Ευρώπη στάθηκε τυχερή για δύο συνεχόμενες χρονιές, το 2022 και το 2023, αλλά στη συνέχεια πήρε μια υπενθύμιση ότι ο χειμώνας είναι κανονικά… κρύος – και οδηγεί σε υψηλή κατανάλωση φυσικού αερίου.
Οι καύσωνες επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την κατάσταση
Επιπλέον, η θερινή ζήτηση φυσικού αερίου στην Ευρώπη ήταν υψηλότερη από τα συνηθισμένα επίπεδα, λόγω των αυξημένων εποχικών θερμοκρασιών και μιας σειράς καυσώνων στη Δυτική Ευρώπη.
Το καλοκαίρι αποτελεί συνήθως περίοδο χαμηλής ζήτησης, κατά την οποία οι traders φυσικού αερίου εκμεταλλεύονται τις χαμηλότερες τιμές για να αγοράσουν ποσότητες και να τις αποθηκεύσουν για τον χειμώνα.
Φέτος, όμως, το καλοκαίρι μόνο φυσιολογικό δεν ήταν.
Αυτό επιδείνωσε ένα ήδη σοβαρό πρόβλημα, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση ολοκλήρωσε την προηγούμενη χειμερινή περίοδο με πολύ χαμηλότερα αποθέματα φυσικού αερίου σε σχέση με τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.
Οι traders περιμένουν – αλλά το ρίσκο μεγαλώνει
Οι εταιρείες εμπορίας φυσικού αερίου στην Ευρώπη τηρούν στάση αναμονής, καθώς εμφανίζονται επιφυλακτικές να δαπανήσουν μεγάλα ποσά για φυσικό αέριο που ενδεχομένως να διαπραγματεύεται σε χαμηλότερες τιμές όταν έρθει η ώρα να το πουλήσουν στους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας.
Πρόκειται όμως για μια ιδιαίτερα επικίνδυνη μορφή επιφυλακτικότητας.
Και αυτό γιατί υπάρχει, ενδεχομένως, ακόμη μεγαλύτερος κίνδυνος οι τιμές του φυσικού αερίου να αυξηθούν περαιτέρω όσο πλησιάζει ο χειμώνας και γίνεται όλο και πιο επείγουσα η ανάγκη αναπλήρωσης των αποθεμάτων.
Σύμφωνα με το Bloomberg, οι κυβερνήσεις ενδέχεται να υποχρεώσουν τους traders φυσικού αερίου να ξεκινήσουν αγορές, προκειμένου να διασφαλίσουν ότι θα υπάρχει επαρκής ποσότητα στις αποθήκες έως την 1η Νοεμβρίου.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να πυροδοτήσει έναν πραγματικό πόλεμο προσφορών με άλλους εισαγωγείς φυσικού αερίου, κυρίως στην Ασία.
«Πόλεμος» για το LNG έτσι κι αλλιώς
Στην πραγματικότητα, όμως, ο πόλεμος προσφορών βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη. Η διαφορά είναι μόνο στο πότε θα κορυφωθεί.
Εάν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δώσουν εντολή στους traders να αρχίσουν να αγοράζουν από τώρα, η μάχη θα εκδηλωθεί νωρίτερα.
Εάν αφήσουν την αγορά να λειτουργήσει ελεύθερα και επιτρέψουν στους traders να περιμένουν μέχρι την τελευταία δυνατή στιγμή για να ξεκινήσουν τις αγορές φυσικού αερίου για αποθήκευση, ο ανταγωνισμός θα εκδηλωθεί αργότερα – πιθανότατα σε ακόμη πιο πιεστικές συνθήκες.
Το συμπέρασμα είναι ένα: όπως και αν εξελιχθεί η κατάσταση, η Ευρώπη θα πληρώσει πανάκριβα για το φυσικό αέριο του χειμώνα.
Νέα πίεση στις ευρωπαϊκές οικονομίες
Αυτό σημαίνει νέα πίεση στις ήδη προβληματικές ευρωπαϊκές οικονομίες, την ώρα που δεν διαφαίνεται τέλος στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Κατά τη διάρκεια του χειμώνα, η κατανάλωση φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή ήπειρο μπορεί να διπλασιαστεί, σύμφωνα με το Bloomberg.
Οι άμεσες αγορές LNG από τις ΗΠΑ, καθώς και οι παραδόσεις μέσω αγωγών από τη Νορβηγία, την Αλγερία, το Αζερμπαϊτζάν και τη Ρωσία μέσω Τουρκίας, συμβάλλουν στην κάλυψη της ζήτησης.
Ωστόσο, τα αποθέματα παραμένουν απολύτως απαραίτητα, καθώς κανένας από αυτούς τους προμηθευτές δεν είναι σε θέση να καλύψει το 100% των αναγκών της Ευρώπης σε φυσικό αέριο κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Έρχεται ο χειμώνας – Οι τιμές στο διπλάσιο
Ο χειμώνας πλησιάζει και οι τιμές του φυσικού αερίου βρίσκονται ήδη στο διπλάσιο επίπεδο σε σχέση με πριν από την πρώτη επίθεση ΗΠΑ και Ισραήλ κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
Η επίθεση πυροδότησε την αντίδραση της Τεχεράνης, η οποία προχώρησε σε μια κίνηση που κανείς δεν περίμενε ότι θα πραγματοποιούσε: το κλείσιμο των Στενών του Hormuz.
Έξι μήνες αργότερα, τα Στενά παραμένουν κλειστά, ενώ η κίνηση των δεξαμενόπλοιων έχει περιοριστεί σε ελάχιστα επίπεδα.
Ακόμη και εάν οι εχθροπραξίες σταματούσαν σήμερα, θα χρειαστεί χρόνος μέχρι να αποκατασταθούν πλήρως οι ροές LNG από τον Περσικό Κόλπο.
Οι ΗΠΑ μπορούν να αυξήσουν ακόμη περισσότερο τις εξαγωγές τους, οι οποίες ήδη βρίσκονται σε επίπεδα-ρεκόρ. Αυτό όμως θα έχει κόστος.
Το μεγάλο ερώτημα για την Ευρώπη
Το πρόβλημα για την Ευρωπαϊκή Ένωση – αν όχι για ολόκληρη την Ευρώπη – είναι ότι ήδη πληρώνει πολύ ακριβά για την ηλεκτρική ενέργεια.
Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι πόσο υψηλότερες τιμές μπορούν να αντέξουν οι Ευρωπαίοι καταναλωτές ενέργειας.
Η απάντηση αναμένεται να δοθεί τους επόμενους μήνες, όταν η Ευρώπη θα εισέλθει στην κρίσιμη περίοδο του χειμώνα και η ζήτηση για φυσικό αέριο θα αυξηθεί κατακόρυφα.
Με τα αποθέματα στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 17 ετών, τον ανταγωνισμό με την Ασία για LNG να εντείνεται και τις ρωσικές προμήθειες να βρίσκονται υπό απαγόρευση, η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μια νέα ενεργειακή δοκιμασία – με τον λογαριασμό να απειλεί να γίνει ακόμη πιο βαρύς για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
www.bankingnews.gr
Τα σημερινά επίπεδα αποθήκευσης βρίσκονται στο χαμηλότερο σημείο των τελευταίων 17 ετών, ενώ η διαθέσιμη προς αγορά προσφορά είναι πιο περιορισμένη από ό,τι ήταν το 2022.
Η Ευρώπη, ωστόσο, χρειάζεται να ξεκινήσει άμεσα τις αγορές φυσικού αερίου – διαφορετικά κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με ελλείψεις.
Η ενεργειακή εξάρτηση της πλειονότητας των ευρωπαϊκών χωρών βρίσκεται στο επίκεντρο τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Το μπαράζ κυρώσεων κατά της Ρωσίας οδήγησε την Ευρωπαϊκή Ένωση και ειδικά τη Γερμανία, που αποτελούσε τον μεγαλύτερο πελάτη ρωσικού φυσικού αερίου, να αντικαταστήσουν τη μία εξάρτηση με μια άλλη, στρεφόμενες σε μεγάλο βαθμό στο αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG).
Παράλληλα, οι ευρωπαϊκές χώρες προμηθεύονταν LNG από το Κατάρ. Πλέον, όμως, μεγάλο μέρος αυτών των προμηθειών έχει χαθεί και κανείς δεν γνωρίζει με βεβαιότητα πότε θα επιστρέψει στην αγορά.
Μάχη Ευρώπης – Ασίας για τα φορτία LNG
Η ασφυκτική κατάσταση στην αγορά LNG και η αβεβαιότητα σχετικά με τις προοπτικές των προμηθειών έχουν ήδη άμεσο και ιδιαίτερα επώδυνο αντίκτυπο στις τιμές.
Οι Ευρωπαίοι αγοραστές φυσικού αερίου ανταγωνίζονται τους Ασιάτες για μια περιορισμένη ποσότητα LNG – και η διαθέσιμη ποσότητα αναμένεται να περιοριστεί ακόμη περισσότερο από τον Ιανουάριο του 2027.
Τότε τίθενται σε ισχύ οι τελευταίες κυρώσεις της ΕΕ κατά της Ρωσίας, οι οποίες προβλέπουν την απαγόρευση όλων των αγορών ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Το παράδοξο είναι ότι μέσα στο 2026 οι αγορές ρωσικού LNG από την ΕΕ έφτασαν σε ιστορικό υψηλό.
Μάλιστα, το Βέλγιο, όπου βρίσκονται οι βασικοί θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προμηθεύτηκε τον περασμένο μήνα το σύνολο του φυσικού αερίου του από τη Ρωσία.
Οι ΗΠΑ δεν προλαβαίνουν να καλύψουν το κενό
Στην αγορά γίνεται πολύς λόγος για νέα δυναμικότητα εξαγωγών LNG στις ΗΠΑ, η οποία αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία μέσα στα επόμενα ένα έως δύο χρόνια.
Ορισμένοι παράγοντες του κλάδου εκτιμούν ότι η νέα αυτή δυναμικότητα θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντική πτώση των τιμών LNG.
Ακόμη όμως και εάν το σενάριο αυτό επιβεβαιωθεί, δεν θα συμβεί αρκετά γρήγορα ώστε να λύσει το πρόβλημα της Ευρώπης.
Οι ευρωπαϊκές χώρες χρειάζονται φυσικό αέριο τώρα, πριν από τους πρώτους παγετούς και την απότομη αύξηση της ζήτησης για θέρμανση, η οποία φτάνει στα εποχικά υψηλά της ακόμη και σε έναν σχετικά ήπιο χειμώνα.
Και φυσικά, δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι ο επερχόμενος χειμώνας θα είναι ήπιος.
Η Ευρώπη στάθηκε τυχερή για δύο συνεχόμενες χρονιές, το 2022 και το 2023, αλλά στη συνέχεια πήρε μια υπενθύμιση ότι ο χειμώνας είναι κανονικά… κρύος – και οδηγεί σε υψηλή κατανάλωση φυσικού αερίου.
Οι καύσωνες επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την κατάσταση
Επιπλέον, η θερινή ζήτηση φυσικού αερίου στην Ευρώπη ήταν υψηλότερη από τα συνηθισμένα επίπεδα, λόγω των αυξημένων εποχικών θερμοκρασιών και μιας σειράς καυσώνων στη Δυτική Ευρώπη.
Το καλοκαίρι αποτελεί συνήθως περίοδο χαμηλής ζήτησης, κατά την οποία οι traders φυσικού αερίου εκμεταλλεύονται τις χαμηλότερες τιμές για να αγοράσουν ποσότητες και να τις αποθηκεύσουν για τον χειμώνα.
Φέτος, όμως, το καλοκαίρι μόνο φυσιολογικό δεν ήταν.
Αυτό επιδείνωσε ένα ήδη σοβαρό πρόβλημα, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση ολοκλήρωσε την προηγούμενη χειμερινή περίοδο με πολύ χαμηλότερα αποθέματα φυσικού αερίου σε σχέση με τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.
Οι traders περιμένουν – αλλά το ρίσκο μεγαλώνει
Οι εταιρείες εμπορίας φυσικού αερίου στην Ευρώπη τηρούν στάση αναμονής, καθώς εμφανίζονται επιφυλακτικές να δαπανήσουν μεγάλα ποσά για φυσικό αέριο που ενδεχομένως να διαπραγματεύεται σε χαμηλότερες τιμές όταν έρθει η ώρα να το πουλήσουν στους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας.
Πρόκειται όμως για μια ιδιαίτερα επικίνδυνη μορφή επιφυλακτικότητας.
Και αυτό γιατί υπάρχει, ενδεχομένως, ακόμη μεγαλύτερος κίνδυνος οι τιμές του φυσικού αερίου να αυξηθούν περαιτέρω όσο πλησιάζει ο χειμώνας και γίνεται όλο και πιο επείγουσα η ανάγκη αναπλήρωσης των αποθεμάτων.
Σύμφωνα με το Bloomberg, οι κυβερνήσεις ενδέχεται να υποχρεώσουν τους traders φυσικού αερίου να ξεκινήσουν αγορές, προκειμένου να διασφαλίσουν ότι θα υπάρχει επαρκής ποσότητα στις αποθήκες έως την 1η Νοεμβρίου.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να πυροδοτήσει έναν πραγματικό πόλεμο προσφορών με άλλους εισαγωγείς φυσικού αερίου, κυρίως στην Ασία.
«Πόλεμος» για το LNG έτσι κι αλλιώς
Στην πραγματικότητα, όμως, ο πόλεμος προσφορών βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη. Η διαφορά είναι μόνο στο πότε θα κορυφωθεί.
Εάν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δώσουν εντολή στους traders να αρχίσουν να αγοράζουν από τώρα, η μάχη θα εκδηλωθεί νωρίτερα.
Εάν αφήσουν την αγορά να λειτουργήσει ελεύθερα και επιτρέψουν στους traders να περιμένουν μέχρι την τελευταία δυνατή στιγμή για να ξεκινήσουν τις αγορές φυσικού αερίου για αποθήκευση, ο ανταγωνισμός θα εκδηλωθεί αργότερα – πιθανότατα σε ακόμη πιο πιεστικές συνθήκες.
Το συμπέρασμα είναι ένα: όπως και αν εξελιχθεί η κατάσταση, η Ευρώπη θα πληρώσει πανάκριβα για το φυσικό αέριο του χειμώνα.
Νέα πίεση στις ευρωπαϊκές οικονομίες
Αυτό σημαίνει νέα πίεση στις ήδη προβληματικές ευρωπαϊκές οικονομίες, την ώρα που δεν διαφαίνεται τέλος στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Κατά τη διάρκεια του χειμώνα, η κατανάλωση φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή ήπειρο μπορεί να διπλασιαστεί, σύμφωνα με το Bloomberg.
Οι άμεσες αγορές LNG από τις ΗΠΑ, καθώς και οι παραδόσεις μέσω αγωγών από τη Νορβηγία, την Αλγερία, το Αζερμπαϊτζάν και τη Ρωσία μέσω Τουρκίας, συμβάλλουν στην κάλυψη της ζήτησης.
Ωστόσο, τα αποθέματα παραμένουν απολύτως απαραίτητα, καθώς κανένας από αυτούς τους προμηθευτές δεν είναι σε θέση να καλύψει το 100% των αναγκών της Ευρώπης σε φυσικό αέριο κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Έρχεται ο χειμώνας – Οι τιμές στο διπλάσιο
Ο χειμώνας πλησιάζει και οι τιμές του φυσικού αερίου βρίσκονται ήδη στο διπλάσιο επίπεδο σε σχέση με πριν από την πρώτη επίθεση ΗΠΑ και Ισραήλ κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
Η επίθεση πυροδότησε την αντίδραση της Τεχεράνης, η οποία προχώρησε σε μια κίνηση που κανείς δεν περίμενε ότι θα πραγματοποιούσε: το κλείσιμο των Στενών του Hormuz.
Έξι μήνες αργότερα, τα Στενά παραμένουν κλειστά, ενώ η κίνηση των δεξαμενόπλοιων έχει περιοριστεί σε ελάχιστα επίπεδα.
Ακόμη και εάν οι εχθροπραξίες σταματούσαν σήμερα, θα χρειαστεί χρόνος μέχρι να αποκατασταθούν πλήρως οι ροές LNG από τον Περσικό Κόλπο.
Οι ΗΠΑ μπορούν να αυξήσουν ακόμη περισσότερο τις εξαγωγές τους, οι οποίες ήδη βρίσκονται σε επίπεδα-ρεκόρ. Αυτό όμως θα έχει κόστος.
Το μεγάλο ερώτημα για την Ευρώπη
Το πρόβλημα για την Ευρωπαϊκή Ένωση – αν όχι για ολόκληρη την Ευρώπη – είναι ότι ήδη πληρώνει πολύ ακριβά για την ηλεκτρική ενέργεια.
Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι πόσο υψηλότερες τιμές μπορούν να αντέξουν οι Ευρωπαίοι καταναλωτές ενέργειας.
Η απάντηση αναμένεται να δοθεί τους επόμενους μήνες, όταν η Ευρώπη θα εισέλθει στην κρίσιμη περίοδο του χειμώνα και η ζήτηση για φυσικό αέριο θα αυξηθεί κατακόρυφα.
Με τα αποθέματα στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 17 ετών, τον ανταγωνισμό με την Ασία για LNG να εντείνεται και τις ρωσικές προμήθειες να βρίσκονται υπό απαγόρευση, η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μια νέα ενεργειακή δοκιμασία – με τον λογαριασμό να απειλεί να γίνει ακόμη πιο βαρύς για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών