Τελευταία Νέα
Διεθνή

Αδιανόητη ανατροπή: Τέλος οι Patriot για Ουκρανία, οι ΗΠΑ στέλνουν τους … «κλώνους των S -300» και τους αινιγματικούς GAM 67

Αδιανόητη ανατροπή: Τέλος οι Patriot για Ουκρανία,  οι ΗΠΑ στέλνουν τους … «κλώνους των S -300» και τους αινιγματικούς GAM 67
Ο ακριβός λαβύρινθος της ουκρανικής αεράμυνας: 2,68 δισ. για «κλώνους» S-300 και ένα σύστημα που παραμένει εξαρτημένο
Τέσσερα και πλέον χρόνια πολέμου, δισεκατομμύρια σε στρατιωτική βοήθεια και αλλεπάλληλες εξαγγελίες για «ενίσχυση» της ουκρανικής αεράμυνας δεν έχουν λύσει ένα βασικό πρόβλημα: η Ουκρανία εξακολουθεί να εξαρτάται από ένα μωσαϊκό σοβιετικών εκτοξευτών, δυτικών πυραύλων, περιορισμένων αποθεμάτων Patriot και πειραματικών υβριδικών συστημάτων.
Η νέα πιθανή πώληση αμερικανικού εξοπλισμού ύψους 2,68 δισ. δολαρίων δεν κρύβει αυτή την πραγματικότητα· μάλλον την κάνει πιο εμφανή.
Η ανακοίνωση της 18ης Σεπτεμβρίου από τις ΗΠΑ παρουσιάστηκε ως ακόμη μία κίνηση ενίσχυσης της ουκρανικής αεράμυνας.
Στην πραγματικότητα, όμως, πίσω από το εντυπωσιακό ποσό των 2,68 δισ. δολαρίων βρίσκεται μια πολύ πιο περίπλοκη εικόνα.
Το State Department ενέκρινε μια πιθανή πώληση στρατιωτικούς εξοπλισμούς προς την Ουκρανία, η οποία περιλαμβάνει πυραύλους με τις σχεδόν άγνωστες ονομασίες « κλώνοι S-300» και GAM-67, πυραυλικά συστήματα αυξημένης εμβέλειας, εξοπλισμό εκτόξευσης, κιτ μετατροπής κινητών εκτοξευτών, ραντάρ RPS 202 για την αντιμετώπιση drones, ανταλλακτικά, λογισμικό και τεχνική υποστήριξη.
Δεν πρόκειται για όπλα που έχουν ήδη παραδοθεί.
Πρόκειται για έγκριση μιας δυνητικής συμφωνίας, η οποία περνά από τη διαδικασία ελέγχου του Κογκρέσου.
Η λεπτομέρεια που αξίζει ίσως μεγαλύτερη προσοχή από το ίδιο το ποσό είναι το ποιος πληρώνει.
s300_7.jpg
Πληρώνει η Ευρώπη 

Σύμφωνα με την αμερικανική ανακοίνωση, εάν η αγορά ολοκληρωθεί, θα χρηματοδοτηθεί με συνδυασμό ευρωπαϊκών συνεισφορών και κονδυλίων του αμερικανικού στρατιωτικού προϋπολογισμού που είχαν ήδη εγκριθεί επί της κυβέρνησης Biden.
Με άλλα λόγια, η Ουάσιγκτον εγκρίνει την πώληση αμερικανικού αμυντικού υλικού, αλλά σημαντικό μέρος του οικονομικού βάρους μεταφέρεται στην Ευρώπη ή καλύπτεται από παλαιότερες πιστώσεις.
Αυτό είναι δύσκολο να αγνοηθεί όταν το πακέτο παρουσιάζεται ως απόδειξη ότι οι ΗΠΑ «συνεχίζουν να στηρίζουν» την Ουκρανία.
Στηρίζουν, ασφαλώς, την πρόσβαση σε συγκεκριμένα συστήματα και στην αμερικανική αμυντική βιομηχανία.
Όμως το χρηματοδοτικό μοντέλο δείχνει παράλληλα μια μετατόπιση: η Ευρώπη καλείται όλο και περισσότερο να πληρώνει, ενώ η αμερικανική πλευρά διατηρεί κεντρικό ρόλο στην παραγωγή, στην τεχνολογία, στις άδειες και στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Η τάση αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη πίεση της κυβέρνησης Donald Trump προς τους Ευρωπαίους συμμάχους να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος του κόστους της άμυνάς τους και της στήριξης προς την Ουκρανία.
europe_7.jpg
«Κλώνοι S -300»: Λύση ανάγκης τέσσερα χρόνια μετά

Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η φύση των ίδιων των όπλων.
Η ονομασία «κλώνοι S-300» παραπέμπει ευθέως στο γεγονός ότι η Ουκρανία εξακολουθεί να διαθέτει σημαντική υποδομή σοβιετικής σχεδίασης, αλλά αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα στην εξεύρεση των αντίστοιχων πυραύλων.
Ο αμερικανικός φάκελος δεν αποκαλύπτει δημόσια την εμβέλεια, την ταχύτητα, την κεφαλή ή τη μέθοδο καθοδήγησης του νέου πυραύλου.
Ουκρανικά αμυντικά μέσα αναφέρουν ότι δεν πρόκειται για απλό αντίγραφο του σοβιετικού 5V55, αλλά για νεότερη σχεδίαση που προορίζεται να συνεργάζεται με τα υπάρχοντα ουκρανικά συστήματα S-300 και να χρησιμοποιεί σύγχρονη καθοδήγηση.
Οι δημόσιες πληροφορίες, πάντως, παραμένουν περιορισμένες.
clones.jpg
Το GAM-67 είναι ακόμη πιο αινιγματικό.
Το γεγονός ότι ένα εξοπλιστικό πακέτο δισεκατομμυρίων περιλαμβάνει δύο συστήματα για τα οποία σχεδόν δεν υπάρχουν δημόσια τεχνικά δεδομένα υπογραμμίζει ότι η αεράμυνα της Ουκρανίας εξακολουθεί να βρίσκεται σε διαδικασία διαρκούς προσαρμογής και όχι σε μια σταθερή, ομοιογενή αρχιτεκτονική.
Και εδώ βρίσκεται η αδυναμία της αμερικανικής στρατηγικής των τελευταίων ετών.
Αντί για μια γρήγορη μετάβαση σε ένα επαρκώς μεγάλο, τυποποιημένο και βιώσιμο δίκτυο αεράμυνας, δημιουργήθηκε σταδιακά ένα σύστημα πολλών διαφορετικών τεχνολογιών: Patriot, σοβιετικά S-300 και Buk, δυτικοί πύραυλοι, διαφορετικά ραντάρ και τα περίφημα FrankenSAM.
Τα FrankenSAM αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα της λογικής «κάνουμε ό,τι μπορούμε με ό,τι υπάρχει».
Η συνεργασία ΗΠΑ και Ουκρανίας οδήγησε, μεταξύ άλλων, στην προσαρμογή δυτικών RIM-7 ή AIM-7 σε σοβιετικής σχεδίασης εκτοξευτές Buk. Δεν πρόκειται κατ’ ανάγκην για αποτυχημένη τεχνολογία.
Ουκρανική μονάδα είχε αναφέρει το 2026 ότι τρία πληρώματα τέτοιων συστημάτων είχαν καταρρίψει συνολικά 105 εναέριους στόχους, ισχυρισμός που δεν μπορεί να επαληθευτεί ανεξάρτητα αλλά δείχνει ότι τα υβριδικά συστήματα έχουν επιχειρησιακή αξία.
Το πολιτικό ερώτημα είναι άλλο: πώς, έπειτα από τόσο χρόνο, η Ουκρανία εξακολουθεί να αναγκάζεται να στηρίζεται σε τέτοιες λύσεις ανάγκης;
gam_67.jpg

Το πρόβλημα των Patriot


Η Ουκρανία εξακολουθεί να θεωρεί τα Patriot ζωτικής σημασίας, ιδιαίτερα απέναντι σε βαλλιστικούς πυραύλους.
Το πρόβλημα είναι ότι δεν διαθέτει αρκετούς εκτοξευτές και, κυρίως, αρκετούς αναχαιτιστικούς πυραύλους.
Τον Αύγουστο, ο Volodymyr Zelensky δήλωσε ότι οι παραδόσεις πυραύλων αεράμυνας το 2026 είχαν πέσει περίπου στο ένα τρίτο των επιπέδων του 2025.
Σε πρόσφατη μεγάλη ρωσική επίθεση, ουκρανικές δυνάμεις δεν κατάφεραν, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε το Reuters, να αναχαιτίσουν κανέναν από 28 πυραύλους, σε μια περίοδο εξαιρετικά οξυμένης έλλειψης αναχαιτιστικών πυραύλων Patriot.
Ο ίδιος ο Zelensky ανέφερε αργότερα ότι η Ουκρανία ανέμενε περίπου 264 αναχαιτιστικούς πυραύλους μέσα στο 2026, έναντι 364 το 2025 και 675 το 2023.
Τα στοιχεία είναι ουκρανικές κυβερνητικές εκτιμήσεις, αλλά αποτυπώνουν το βασικό πρόβλημα: ένα σύστημα μπορεί να είναι τεχνολογικά προηγμένο και ταυτόχρονα επιχειρησιακά ανεπαρκές όταν δεν υπάρχουν αρκετά πυρομαχικά για να αντιμετωπιστεί ο ρυθμός των επιθέσεων.
Αυτό εκθέτει πρωτίστως το μοντέλο υποστήριξης που οικοδομήθηκε γύρω από την Ουκρανία.
Για χρόνια, η πολιτική συζήτηση περιστρεφόταν γύρω από την ανακοίνωση του επόμενου «πακέτου», του επόμενου συστήματος και της επόμενης παράδοσης.
Η πραγματικότητα του πολέμου, όμως, απαιτεί όχι συμβολικές ποσότητες υψηλής τεχνολογίας αλλά τεράστια και σταθερή παραγωγή πυραύλων, ανταλλακτικών και αναχαιτιστών.
Το πρόβλημα είναι τόσο μεγάλο ώστε η ίδια η αμερικανική βιομηχανία επιχειρεί τώρα να αυξήσει δραστικά την παραγωγή.
Η Lockheed Martin επενδύει μεταξύ 8 και 9 δισ. δολαρίων για την επέκταση της παραγωγής διαφόρων πυραυλικών συστημάτων, ανάμεσά τους και του PAC-3 MSE, ενώ χρησιμοποιεί πλέον και παραγωγική υποστήριξη από την General Motors Defense.
Αυτό δείχνει ότι οι ελλείψεις δεν είναι απλώς ουκρανικό πρόβλημα· είναι πρόβλημα παραγωγικής δυναμικότητας ολόκληρου του δυτικού αμυντικού συστήματος.
U.S. Service members stand by a Patriot missile battery in Gaziantep, Turkey, Feb. 4, 2013, during a visit from U.S. Deputy Secretary of Defense Ashton B. Carter, not shown. U.S. and NATO Patriot missile batteries and personnel deployed to Turkey in support of NATO?s commitment to defending Turkey?s security during a period of regional instability. (DoD photo by Glenn Fawcett/Released)

Η ουκρανική ηγεσία δεν μπορεί να αποφεύγει τις δύσκολες ερωτήσεις

Υπάρχει όμως και μια πλευρά που αφορά το Κίεβο.
Η ουκρανική ηγεσία έχει κάθε λόγο να ζητά όσο το δυνατόν περισσότερα όπλα καθώς η Ρωσία συνεχίζει και εντείνει τις αεροπορικές επιθέσεις της.
Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να εξετάζεται κριτικά η στρατηγική που ακολούθησε.
Η Ουκρανία εξακολουθεί να βασίζει κρίσιμες πτυχές της άμυνάς της στην πολιτική βούληση, στους προϋπολογισμούς και στις παραγωγικές δυνατότητες τρίτων χωρών.
Ο Zelensky έχει αναγνωρίσει ότι η χώρα αντιμετωπίζει χρηματοδοτικό κενό περίπου 27 δισ. δολαρίων στον αμυντικό προϋπολογισμό του 2026 και ότι απαιτούνται επιπλέον δισεκατομμύρια για να ξεκινήσει το 2027 χωρίς νέα δημοσιονομική κρίση.
Αυτό δεν αναιρεί την αξιοσημείωτη ανάπτυξη της ουκρανικής βιομηχανίας drones.
Αποκαλύπτει όμως τα όρια ενός πολεμικού μοντέλου που παραμένει εξαιρετικά εξαρτημένο από ξένη χρηματοδότηση για τα ακριβότερα και πιο σύνθετα συστήματα.
Η νέα συμφωνία των 2,68 δισ.δολαρίων είναι έτσι λιγότερο μια εικόνα τεχνολογικού θριάμβου και περισσότερο ένας καθρέφτης των αντιφάσεων που έχουν συσσωρευτεί.
Η Ουάσιγκτον εγκρίνει ένα ακόμη τεράστιο εξοπλιστικό πακέτο, αλλά μεγάλο μέρος του θα χρηματοδοτηθεί από Ευρωπαίους και από παλαιότερα αμερικανικά κονδύλια.
Η Ουκρανία αποκτά πρόσβαση σε νέους πυραύλους, αλλά αυτοί σχεδιάζονται ώστε να κρατήσουν ζωντανά συστήματα σοβιετικής εποχής.
Και η Δύση εξακολουθεί να αναζητά λύσεις για μια κρίση αναχαιτιστικών την ώρα που η Ρωσία αυξάνει τον ρυθμό και την πολυπλοκότητα των επιθέσεών της.
Το γεγονός ότι το 2026 απαιτείται ένα ακόμη πολυδισεκατομμυρίων πρόγραμμα για να παντρευτούν νέα αμερικανικά όπλα με παλιά σοβιετικά συστήματα λέει από μόνο του πολλά.
Η ουκρανική αεράμυνα έχει εξελιχθεί σε ένα τεράστιο εργαστήριο στρατιωτικού αυτοσχεδιασμού.
Και πίσω από κάθε νέα ανακοίνωση περί «αναβάθμισης» παραμένει το ίδιο δύσκολο ερώτημα για την Ουάσιγκτον και το Κίεβο: πόσο βιώσιμη είναι μια στρατηγική που, έπειτα από χρόνια πολέμου και δισεκατομμύρια δολάρια, εξακολουθεί να εξαρτάται από το επόμενο πακέτο, τον επόμενο πύραυλο και την επόμενη έκτακτη λύση;

www.bankingnews.gr

Ρoή Ειδήσεων

Σχόλια αναγνωστών

Δείτε επίσης