Ο Αμερικανός πρόεδρος περιγράφει τη Ρωσία ως τεράστια δύναμη που εξακολουθεί να προελαύνει, μιλά για στρατηγικά λάθη των πρώτων ημερών του πολέμου κι επαναφέρει το αίτημα για άμεσες διαπραγματεύσεις με το Κίεβο.
Μια σειρά δηλώσεων του Donald Trump μέσα σε λίγες ώρες έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις τόσο στη Δύση όσο και στη Ρωσία, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος παρουσίασε μια διαφορετική ανάγνωση του πολέμου στην Ουκρανία από αυτή που κυριάρχησε τα προηγούμενα χρόνια. Από την αναφορά σε έναν «ανόητο Ρώσο στρατηγό» που φέρεται να στέρησε από τη Μόσχα μια γρήγορη νίκη το 2022 μέχρι τη θέση ότι η Ρωσία εξακολουθεί να προελαύνει και πως ο Volodymyr Zelensky οφείλει να αναζητήσει συμφωνία, ο Trump φαίνεται να διαμορφώνει ένα διαφορετικό αφήγημα για το πού βρίσκεται σήμερα η σύγκρουση.
«Ο πόλεμος θα είχε τελειώσει σε μία ημέρα»
Η πιο συζητημένη δήλωση του Αμερικανού προέδρου αφορούσε τις πρώτες εβδομάδες της ρωσικής επιχείρησης το 2022. Ο Trump υποστήριξε ότι μια φάλαγγα περίπου χιλίων ρωσικών αρμάτων μάχης κινούνταν προς το Κίεβο μέσω κεντρικού οδικού άξονα και θα μπορούσε να είχε φτάσει πολύ γρήγορα στην ουκρανική πρωτεύουσα. Κατά τον ίδιο, ένας Ρώσος στρατηγός πήρε τη λανθασμένη απόφαση να εγκαταλείψει τον αυτοκινητόδρομο και να κινηθεί μέσα από χωράφια και λασπώδεις περιοχές, με αποτέλεσμα η προέλαση να επιβραδυνθεί δραματικά. «Ο πόλεμος θα είχε τελειώσει σε μία ημέρα», δήλωσε χαρακτηριστικά. Η τοποθέτηση αυτή προκάλεσε έντονες συζητήσεις στη Ρωσία, όπου αρκετοί στρατιωτικοί αναλυτές επανέφεραν τη συζήτηση για τις επιχειρησιακές επιλογές των πρώτων μηνών της σύγκρουσης.
«Η Ρωσία είναι μια τεράστια μηχανή»
Ακόμη μεγαλύτερη αίσθηση προκάλεσε η περιγραφή της σημερινής κατάστασης στο μέτωπο. Ο Trump δήλωσε ότι η Ρωσία εξακολουθεί να αυξάνει τις περιοχές που ελέγχει και διαθέτει σημαντικές δυνατότητες συνέχισης των επιχειρήσεων. «Η Ρωσία είναι μια τεράστια μηχανή. Οι Ρώσοι συνεχίζουν να προελαύνουν», ανέφερε.Παράλληλα έκανε λόγο για τεράστιους πόρους που επιτρέπουν στη Μόσχα να διατηρεί την επιχειρησιακή της δυναμική. Οι αναφορές αυτές απέχουν αισθητά από τη ρητορική που κυριάρχησε σε μεγάλο μέρος του Δυτικού κόσμου κατά τα προηγούμενα στάδια του πολέμου και γι' αυτό προκάλεσαν ισχυρές αντιδράσεις.
Νέα πίεση προς τον Zelensky
Οι δηλώσεις Trump δεν περιορίστηκαν στη Ρωσία. Ο Αμερικανός πρόεδρος επανήλθε και στο ζήτημα της ουκρανικής στρατηγικής, εκτιμώντας ότι η συνέχιση του πολέμου επιβαρύνει ολοένα περισσότερο την Ουκρανία. Σύμφωνα με τον ίδιο, ο Zelensky θα πρέπει να εξετάσει σοβαρά την προοπτική μιας συμφωνίας που θα οδηγήσει στον τερματισμό της σύγκρουσης. Η θέση αυτή έρχεται να προστεθεί σε σειρά προηγούμενων παρεμβάσεων του Αμερικανού προέδρου, ο οποίος το τελευταίο διάστημα εμφανίζεται ολοένα πιο επικριτικός απέναντι στην ουκρανική ηγεσία και περισσότερο προσανατολισμένος σε μια πολιτική διευθέτηση.
Οι αντιδράσεις στη Ρωσία
Στα ρωσικά μέσα ενημέρωσης κι ιδιαίτερα στο Telegram, οι δηλώσεις Trump αντιμετωπίστηκαν με ανάμεικτες αντιδράσεις. Ορισμένοι σχολιαστές συμφώνησαν ότι στις πρώτες φάσεις της επιχείρησης υπήρξαν λανθασμένες εκτιμήσεις κι επιχειρησιακά προβλήματα. Άλλοι αντέτειναν ότι η Ρωσία δεν προετοιμαζόταν τότε για έναν μακροχρόνιο πόλεμο υψηλής έντασης, αλλά για μια περιορισμένη στρατιωτική επιχείρηση διαφορετικών χαρακτηριστικών. Παράλληλα υπενθύμισαν τις επιτυχίες των πρώτων μηνών σε περιοχές όπως η Χερσώνα και η Zaporizhia, υποστηρίζοντας ότι η εικόνα της έναρξης του πολέμου είναι πιο σύνθετη από αυτή που παρουσίασε ο Trump.
Τι θα μπορούσε να περιλαμβάνει μια μελλοντική συμφωνία;
Το ερώτημα που προκύπτει είναι τι ακριβώς εννοεί η αμερικανική πλευρά όταν μιλά για διαπραγμάτευση και συμβιβασμό. Μέχρι στιγμής δεν έχει παρουσιαστεί κάποιο επίσημο κι ολοκληρωμένο σχέδιο. Ωστόσο, στη ρωσική δημόσια συζήτηση επανέρχονται συχνά ορισμένα ζητήματα που η Μόσχα θεωρεί κρίσιμα: το καθεστώς ουδετερότητας της Ουκρανίας, η μη ένταξή της στο ΝΑΤΟ, το καθεστώς των εδαφών που ελέγχει σήμερα η Ρωσία κι οι εγγυήσεις για τον ρωσόφωνο πληθυσμό. Το κατά πόσο οποιοδήποτε από αυτά τα ζητήματα θα μπορούσε να αποτελέσει βάση διαπραγμάτευσης παραμένει άγνωστο. Δείχνει όμως πόσο μεγάλη εξακολουθεί να είναι η απόσταση που χωρίζει τις δύο πλευρές.
Η Γεωπολιτική διάσταση
Το πραγματικά ενδιαφέρον στοιχείο των τελευταίων δηλώσεων Trump δεν είναι οι αναφορές σε στρατηγούς, άρματα μάχης ή επιχειρησιακές κινήσεις του 2022. Είναι το συνολικό αφήγημα που διαμορφώνεται. Ο Αμερικανός πρόεδρος παρουσιάζει τη Ρωσία ως δύναμη που εξακολουθεί να διαθέτει τεράστιο στρατηγικό βάθος, στρατιωτική αντοχή και δυνατότητα συνέχισης του πολέμου. Ταυτόχρονα, εμφανίζεται ολοένα πιο πρόθυμος να προωθήσει μια πολιτική λύση αντί μιας στρατηγικής που θα βασίζεται αποκλειστικά στη στρατιωτική φθορά της Μόσχας. Είτε πρόκειται για διαπραγματευτική τακτική είτε για προάγγελο μιας βαθύτερης στροφής της αμερικανικής πολιτικής, οι τελευταίες τοποθετήσεις του Trump υποδηλώνουν ότι στην Ουάσιγκτον κερδίζει έδαφος μια διαφορετική συζήτηση: όχι για το πώς θα συνεχιστεί ο πόλεμος, αλλά για το πώς και υπό ποιους όρους θα τελειώσει.
www.bankingnews.gr
«Ο πόλεμος θα είχε τελειώσει σε μία ημέρα»
Η πιο συζητημένη δήλωση του Αμερικανού προέδρου αφορούσε τις πρώτες εβδομάδες της ρωσικής επιχείρησης το 2022. Ο Trump υποστήριξε ότι μια φάλαγγα περίπου χιλίων ρωσικών αρμάτων μάχης κινούνταν προς το Κίεβο μέσω κεντρικού οδικού άξονα και θα μπορούσε να είχε φτάσει πολύ γρήγορα στην ουκρανική πρωτεύουσα. Κατά τον ίδιο, ένας Ρώσος στρατηγός πήρε τη λανθασμένη απόφαση να εγκαταλείψει τον αυτοκινητόδρομο και να κινηθεί μέσα από χωράφια και λασπώδεις περιοχές, με αποτέλεσμα η προέλαση να επιβραδυνθεί δραματικά. «Ο πόλεμος θα είχε τελειώσει σε μία ημέρα», δήλωσε χαρακτηριστικά. Η τοποθέτηση αυτή προκάλεσε έντονες συζητήσεις στη Ρωσία, όπου αρκετοί στρατιωτικοί αναλυτές επανέφεραν τη συζήτηση για τις επιχειρησιακές επιλογές των πρώτων μηνών της σύγκρουσης.
«Η Ρωσία είναι μια τεράστια μηχανή»
Ακόμη μεγαλύτερη αίσθηση προκάλεσε η περιγραφή της σημερινής κατάστασης στο μέτωπο. Ο Trump δήλωσε ότι η Ρωσία εξακολουθεί να αυξάνει τις περιοχές που ελέγχει και διαθέτει σημαντικές δυνατότητες συνέχισης των επιχειρήσεων. «Η Ρωσία είναι μια τεράστια μηχανή. Οι Ρώσοι συνεχίζουν να προελαύνουν», ανέφερε.Παράλληλα έκανε λόγο για τεράστιους πόρους που επιτρέπουν στη Μόσχα να διατηρεί την επιχειρησιακή της δυναμική. Οι αναφορές αυτές απέχουν αισθητά από τη ρητορική που κυριάρχησε σε μεγάλο μέρος του Δυτικού κόσμου κατά τα προηγούμενα στάδια του πολέμου και γι' αυτό προκάλεσαν ισχυρές αντιδράσεις.
Νέα πίεση προς τον Zelensky
Οι δηλώσεις Trump δεν περιορίστηκαν στη Ρωσία. Ο Αμερικανός πρόεδρος επανήλθε και στο ζήτημα της ουκρανικής στρατηγικής, εκτιμώντας ότι η συνέχιση του πολέμου επιβαρύνει ολοένα περισσότερο την Ουκρανία. Σύμφωνα με τον ίδιο, ο Zelensky θα πρέπει να εξετάσει σοβαρά την προοπτική μιας συμφωνίας που θα οδηγήσει στον τερματισμό της σύγκρουσης. Η θέση αυτή έρχεται να προστεθεί σε σειρά προηγούμενων παρεμβάσεων του Αμερικανού προέδρου, ο οποίος το τελευταίο διάστημα εμφανίζεται ολοένα πιο επικριτικός απέναντι στην ουκρανική ηγεσία και περισσότερο προσανατολισμένος σε μια πολιτική διευθέτηση.
Οι αντιδράσεις στη Ρωσία
Στα ρωσικά μέσα ενημέρωσης κι ιδιαίτερα στο Telegram, οι δηλώσεις Trump αντιμετωπίστηκαν με ανάμεικτες αντιδράσεις. Ορισμένοι σχολιαστές συμφώνησαν ότι στις πρώτες φάσεις της επιχείρησης υπήρξαν λανθασμένες εκτιμήσεις κι επιχειρησιακά προβλήματα. Άλλοι αντέτειναν ότι η Ρωσία δεν προετοιμαζόταν τότε για έναν μακροχρόνιο πόλεμο υψηλής έντασης, αλλά για μια περιορισμένη στρατιωτική επιχείρηση διαφορετικών χαρακτηριστικών. Παράλληλα υπενθύμισαν τις επιτυχίες των πρώτων μηνών σε περιοχές όπως η Χερσώνα και η Zaporizhia, υποστηρίζοντας ότι η εικόνα της έναρξης του πολέμου είναι πιο σύνθετη από αυτή που παρουσίασε ο Trump.
Τι θα μπορούσε να περιλαμβάνει μια μελλοντική συμφωνία;
Το ερώτημα που προκύπτει είναι τι ακριβώς εννοεί η αμερικανική πλευρά όταν μιλά για διαπραγμάτευση και συμβιβασμό. Μέχρι στιγμής δεν έχει παρουσιαστεί κάποιο επίσημο κι ολοκληρωμένο σχέδιο. Ωστόσο, στη ρωσική δημόσια συζήτηση επανέρχονται συχνά ορισμένα ζητήματα που η Μόσχα θεωρεί κρίσιμα: το καθεστώς ουδετερότητας της Ουκρανίας, η μη ένταξή της στο ΝΑΤΟ, το καθεστώς των εδαφών που ελέγχει σήμερα η Ρωσία κι οι εγγυήσεις για τον ρωσόφωνο πληθυσμό. Το κατά πόσο οποιοδήποτε από αυτά τα ζητήματα θα μπορούσε να αποτελέσει βάση διαπραγμάτευσης παραμένει άγνωστο. Δείχνει όμως πόσο μεγάλη εξακολουθεί να είναι η απόσταση που χωρίζει τις δύο πλευρές.
Η Γεωπολιτική διάσταση
Το πραγματικά ενδιαφέρον στοιχείο των τελευταίων δηλώσεων Trump δεν είναι οι αναφορές σε στρατηγούς, άρματα μάχης ή επιχειρησιακές κινήσεις του 2022. Είναι το συνολικό αφήγημα που διαμορφώνεται. Ο Αμερικανός πρόεδρος παρουσιάζει τη Ρωσία ως δύναμη που εξακολουθεί να διαθέτει τεράστιο στρατηγικό βάθος, στρατιωτική αντοχή και δυνατότητα συνέχισης του πολέμου. Ταυτόχρονα, εμφανίζεται ολοένα πιο πρόθυμος να προωθήσει μια πολιτική λύση αντί μιας στρατηγικής που θα βασίζεται αποκλειστικά στη στρατιωτική φθορά της Μόσχας. Είτε πρόκειται για διαπραγματευτική τακτική είτε για προάγγελο μιας βαθύτερης στροφής της αμερικανικής πολιτικής, οι τελευταίες τοποθετήσεις του Trump υποδηλώνουν ότι στην Ουάσιγκτον κερδίζει έδαφος μια διαφορετική συζήτηση: όχι για το πώς θα συνεχιστεί ο πόλεμος, αλλά για το πώς και υπό ποιους όρους θα τελειώσει.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών