Πιο αποφασισμένος ο Trump μετά τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ (3/11) - Σχέδιο ΗΠΑ, Ισραήλ για 3ημερη σαρωτική στρατιωτική επίθεση κατά των ενεργειακών και πυρηνικών υποδομών του Ιράν
(upd3) Μετά τον πόλεμο των 8 και πλέον μηνών στον Περσικό κόλπο και την ταπείνωση που υπέστη ο αμερικανικός στρατός, καθώς δεν κατάφερε μαζί με τους Ισραηλινούς, να «τελειώσουν» τους Ιρανούς μέσα σε 3 τρεις ημέρες, οι Αμερικανοί φέρεται πως πήραν… το μήνυμα…
Συγκεκριμένα, οι ΗΠΑ σχεδιάζουν να προχωρήσουν σε μια τρομερή αλλαγή της εξωτερικής τους πολιτικής στη Μέση Ανατολή.
Πλέον διακηρύσσουν πως θέλουν να παραμείνουν, αλλά όχι να ελέγχουν την ευαίσθητη αυτή περιοχή του πλανήτη… γεγονός που συνεπάγεται πως η εποχή που η Αμερική μπορούσε να επιβάλλει την θέληση της να και να εγγυάται μονομερώς την ασφάλεια βάσει των συμφερόντων της… έχει παρέλθει οριστικά.
Είναι όμως αυτή η αρχή μιας στρατηγικής υποχώρησης ή η προετοιμασία μιας νέας, ακόμη πιο επικίνδυνης επίδειξης ισχύος;
Πίσω από τις δημόσιες διακηρύξεις περί διπλωματίας, περιφερειακής αυτονομίας και τερματισμού των πολέμων, ο Λευκός Οίκος εξακολουθεί να κρατά ανοιχτές όλες τις επιλογές - ακόμη και εκείνη μιας μεγάλης στρατιωτικής κλιμάκωσης εναντίον του Ιράν.
Ήδη κυκλοφορούν σενάρια για επίθεση είτε μέσα στις επόμενες 72 ώρες είτε αμέσως μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου στις ΗΠΑ, με αναλυτές μάλιστα να επισημαίνουν πως o Trump ενδεχομένως να εμφανιστεί πιο αποφασισμένος απέναντι στο Ιράν μετά την εκλογική αναμέτρηση...
Ήδη δημοσιεύματα στον αμερικανικό Τύπο αναφέρουν πως ΗΠΑ και Ισραήλ ετοιμάζονται για μια τριήμερη σαρωτική επίθεση κατά των ιρανικών πυρηνικών και ενεργειακών υποδομών...
Τι θα κάνει ο Trump
Κατά τη χθεσινή συνάντηση του Steve Witkoff, του ειδικού απεσταλμένου του Αμερικανού προέδρου με τον Vladimir Putin, δεν συζητήθηκαν μόνο η Ουκρανία και οι ρωσοαμερικανικές σχέσεις γενικότερα.
Ο Ρώσος πρόεδρος, από την αρχή της τρίωρης συνομιλίας, επισήμανε ότι θα τον ενδιέφερε «στον μέγιστο βαθμό να ακούσει τις εκτιμήσεις για την κατάσταση στη Μέση Ανατολή και γύρω από το Ιράν».
«Έχουμε ιδιαίτερες σχέσεις εμπιστοσύνης με το Ιράν, με τους εταίρους μας στο Ιράν, με τους φίλους μας, επειδή αυτές οι σχέσεις οικοδομήθηκαν επί δεκαετίες.
Και εάν μπορούμε να κάνουμε έστω και το παραμικρό για τη διευθέτηση αυτής της κρίσης, θα το κάνουμε με μεγάλη προθυμία» είπε ο Putin.
Στην προκειμένη περίπτωση, ο Putin απευθύνεται ουσιαστικά στον ίδιο τον Donald Trump.
Ο Αμερικανός πρόεδρος ταλαντεύεται ανάμεσα στην εξαπόλυση νέων πληγμάτων και στη σύναψη συμφωνίας με την Τεχεράνη, ενώ τις τελευταίες ημέρες έχουν αρχίσει και πάλι να εμφανίζονται στοχευμένες διαρροές σχετικά με το ενδεχόμενο μιας επικείμενης επίθεσης.
Η Ρωσία, στην ουσία, λειτουργεί ως ένας από τους διαμεσολαβητές στις σχέσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης.
H παρέμβαση του Tom Barrack
Μόλις μία ημέρα νωρίτερα, ο παλιός φίλος του Trump, Tom Barrack, ο οποίος κατέχει τη θέση του πρεσβευτή στην Τουρκία και του ειδικού απεσταλμένου του προέδρου για το Ιράκ και τη Συρία, προχώρησε σε μια σειρά ιδιαίτερα αξιοσημείωτων δηλώσεων, που δείχνουν ότι ορισμένα πρόσωπα από το στενό περιβάλλον του Trump επιτρέπουν πλέον στον εαυτό τους να μιλούν ανοιχτά για πολλά ζητήματα.
Και ο Barrack ανήκει πράγματι στον στενό κύκλο του προέδρου.
Γνωρίζονται εδώ και περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες και δεν ήταν τυχαίο ότι ανέλαβε επικεφαλής της επιτροπής ορκωμοσίας μετά τη νίκη του Trump στις εκλογές του 2016.
Δεν είναι επαγγελματίας πολιτικός ούτε διπλωμάτης, αλλά επενδυτής στον τομέα των ακινήτων.
Παράλληλα, ο Barrack διατηρεί εδώ και πολλά χρόνια ισχυρούς δεσμούς με τις ελίτ των χωρών του Περσικού Κόλπου και της Μέσης Ανατολής γενικότερα.
Αναλαμβάνοντας πέρυσι τη θέση του πρεσβευτή στην Άγκυρα, βρέθηκε στο επίκεντρο των εξελίξεων, τη φύση των οποίων κατανοεί πολύ καλύτερα από τους περισσότερους Αμερικανούς πολιτικούς.
Γι' αυτό και τα λόγια του Barrack λαμβάνονται σοβαρά υπόψη.
Ωστόσο, οι τελευταίες δηλώσεις του στη διάσκεψη για την ασφάλεια στην Doha προσέλκυσαν ιδιαίτερη προσοχή λόγω της ασυνήθιστης ειλικρίνειάς τους.
Ο πρεσβευτής δήλωσε ευθέως ότι οι ΗΠΑ «δεν είναι πλέον οι κυρίαρχοι του κόσμου» και ότι, έπειτα από 80 χρόνια κατά τα οποία λειτουργούσαν ως εγγυητής της παγκόσμιας τάξης, αυτή η περίοδος έχει πλέον ολοκληρωθεί.
Επιπλέον, η κυβέρνηση Trump στέλνει προς όλους το μήνυμα ότι είναι αναγκαία η αναδιαμόρφωση των σχέσεων, και αυτό δεν αφορά μόνο τη Μέση Ανατολή.
Οι ΗΠΑ αλλάζουν προσέγγιση
Πρωτίστως, βέβαια, ο Barrack αναφέρθηκε στην περιοχή και διατύπωσε μια χαρακτηριστική θέση: Οι ΗΠΑ δεν αποχωρούν από τη Μέση Ανατολή, αλλά αλλάζουν προσέγγιση.
Θέλουν να παραμείνουν, χωρίς όμως να την ελέγχουν.
Επομένως, «δεν μπορείτε πλέον να βασίζεστε στην Αμερική για να λύσει όλα σας τα προβλήματα».
Οι χώρες της περιοχής πρέπει να δημιουργήσουν περιφερειακές συμμαχίες και να αναλάβουν μεγαλύτερη ευθύνη για την ασφάλειά τους.
Αυτό συμβαίνει επειδή οι συγκρούσεις δεν εξυπηρετούν πλέον τα συμφέροντα της Αμερικής.
«Οι συγκρούσεις και οι αντιθέσεις στην πραγματικότητα λειτουργούσαν προς όφελος της Δύσης...
Αυτό δεν ισχύει πλέον».
Καμία χερσαία επιχείρηση του αμερικανικού στρατού στην περιοχή.
Ο πρεσβευτής χαρακτήρισε μια τέτοια προοπτική «χωρίς προοπτικές επιτυχίας».
Ο απολογισμός του πολέμου
Ούτε πρόκειται πλέον να υπάρξει στρατηγική που να βασίζεται στην αλλαγή καθεστώτων.
«Κάθε φορά που αλλάζουμε έναν άνθρωπο ή μια κυβέρνηση, φαίνεται ότι κάνουμε λάθος».
Αυτός είναι, λοιπόν, ο απολογισμός του πολέμου με το Ιράν.
Και όχι μόνο αυτού του πολέμου, αλλά συνολικά της αμερικανικής πολιτικής στην περιοχή, αρχής γενομένης από την εισβολή στο Ιράκ.
Η Αμερική δεν θέλει πλέον και δεν μπορεί να διοικεί τη Μέση Ανατολή ούτε να εγγυάται την ασφάλεια ακόμη και των στενότερων συμμάχων της, με εξαίρεση το Ισραήλ.
Όμως, η περίπτωση του Ισραήλ αποτελεί πραγματικά ξεχωριστό ζήτημα, δεδομένου του συμβιωτικού χαρακτήρα των σχέσεων μεταξύ των ελίτ των δύο χωρών.
Και πλέον η Ουάσινγκτον το δηλώνει ανοιχτά.
Οι δηλώσεις του ειδικού απεσταλμένου του Αμερικανού προέδρου δεν πρόκειται απλώς να ακουστούν στη Μέση Ανατολή.
Θα επιταχύνουν τη διαδικασία απομάκρυνσης της περιοχής από την Αμερική.
«Ομπρέλα ασφαλείας»… τέλος
Η διαδικασία αυτή ξεκίνησε πριν από περίπου μιάμιση δεκαετία, μετά την Αραβική Άνοιξη, αλλά τώρα, ύστερα από την ιρανική περιπέτεια, θα προχωρήσει ακόμη ταχύτερα.
Ο Barrack γνωρίζει πολύ καλά την περιοχή και προειδοποιεί με ειλικρίνεια τους τοπικούς παράγοντες για όσα τους περιμένουν.
Φυσικά, η απελευθέρωση από την αμερικανική επιβολή δεν θα είναι ούτε γρήγορη ούτε εύκολη.
Προσπάθειες διατήρησης της αμερικανικής παρουσίας στην περιοχή δεν θα καταβάλει μόνο το Ισραήλ, μεταξύ άλλων αξιοποιώντας τις αντιθέσεις στο εσωτερικό της αμερικανικής ελίτ, όπως ακριβώς οι Αμερικανοί αξιοποιούσαν παλαιότερα τις αντιθέσεις μεταξύ των χωρών της περιοχής.
Ωστόσο, η κατεύθυνση των εξελίξεων είναι σαφής, όπως σαφής είναι και η εναλλακτική λύση απέναντι στην αμερικανική «ομπρέλα ασφαλείας».
Μια ομπρέλα που στην πραγματικότητα δεν ήταν απλώς διάτρητη, αλλά προκαλούσε και συγκρούσεις.
Η εναλλακτική είναι ένα συλλογικό σύστημα περιφερειακής ασφάλειας, στο οποίο θα συμμετέχουν Άραβες, Τούρκοι και Ιρανοί και το οποίο θα στερεί από οποιεσδήποτε εξωτερικές δυνάμεις και τους αντιπροσώπους τους τη δυνατότητα να εκμεταλλεύονται τις αντιθέσεις, να σπέρνουν το χάος και να επιβάλλουν τη βούλησή τους.
Αυτό ακριβώς προτείνουν εδώ και πολύ καιρό η Ρωσία και η Κίνα, οι οποίες ενδιαφέρονται για μια πραγματικά ειρηνική Μέση Ανατολή.
Ένα μάθημα για το Ιράν
Το Ιράν φαίνεται να πιστεύει ότι οι ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου θα καθορίσουν την τύχη του στον συνεχιζόμενο πόλεμο με τις ΗΠΑ.
Σύμφωνα με δημοσίευμα της Washington Post, Ιρανοί αξιωματούχοι κλιμακώνουν τις επιθέσεις εναντίον της εμπορικής ναυσιπλοΐας στα Στενά του Hormuz, με στόχο να αυξήσουν τις τιμές της ενέργειας, να επιβαρύνουν τους Αμερικανούς καταναλωτές και να αποδυναμώσουν τον Trump και το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές.
Άραβας διπλωμάτης περιέγραψε την Τεχεράνη ως «εμμονικά προσηλωμένη» στις εκλογές.
Η ιρανική κρατική τηλεόραση παρακολουθεί τα ποσοστά δημοτικότητας του Trump και διατυπώνει εκτιμήσεις ότι ενδεχόμενες απώλειες των Ρεπουμπλικανών θα περιορίσουν τη δυνατότητα συνέχισης του πολέμου και θα αναγκάσουν τις ΗΠΑ να κάνουν παραχωρήσεις προς το Ιράν.
Ωστόσο, το Ιράν μπορεί να διαπιστώσει ότι η πολιτική αποδυνάμωση ενός Αμερικανού προέδρου δεν ισοδυναμεί με περιορισμό της στρατηγικής του ελευθερίας.
Το Κογκρέσο διαθέτει εξουσίες σε ζητήματα πολέμου και ειρήνης, συμπεριλαμβανομένης της αρμοδιότητας για τις στρατιωτικές δαπάνες.
Αυταπάτες
Όμως, η αξιοποίηση αυτών των εξουσιών προκειμένου να εξαναγκαστεί ένας αποφασισμένος πρόεδρος να αλλάξει πορεία είναι εντελώς διαφορετική υπόθεση.
Ένας πρόεδρος μπορεί να ασκήσει βέτο σε νομοθεσία που περιορίζει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, ενώ το Κογκρέσο χρειάζεται πλειοψηφία δύο τρίτων και στα δύο σώματα για να παρακάμψει αυτό το βέτο.
Ακόμη και αν οι Δημοκρατικοί σημειώσουν σαρωτική εκλογική νίκη τον Νοέμβριο, είναι σχεδόν βέβαιο ότι δεν θα διαθέτουν τέτοιους συσχετισμούς δυνάμεων.
Οι νομοθέτες διστάζουν επίσης να διακόψουν τη χρηματοδότηση αμερικανικών δυνάμεων που βρίσκονται ήδη εκτεθειμένες σε κίνδυνο.
Ο Richard Nixon κλιμάκωσε τον πόλεμο στο Βιετνάμ το 1972, παρότι οι Δημοκρατικοί είχαν την πλειοψηφία και στα δύο σώματα του Κογκρέσου και αντιτίθεντο στον πόλεμο.
Ο Bill Clinton πραγματοποίησε μια αεροπορική εκστρατεία του NATO στα Βαλκάνια διάρκειας 78 ημερών το 1999, ακόμη και μετά την άρνηση της Βουλής των Αντιπροσώπων να εγκρίνει την επιχείρηση.
Ο Barack Obama ξεκίνησε παρατεταμένες στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Λιβύη το 2011 χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου.
Μια ενδεχόμενη πλειοψηφία των Δημοκρατικών στο Κογκρέσο ασφαλώς θα δυσκόλευε τη ζωή του Trump, προκαλώντας έρευνες, ακροάσεις και πιθανές προσπάθειες περιορισμού των στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Ωστόσο, ο Trump θα παραμείνει αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων για ακόμη δύο χρόνια.
Και οι σημαντικότερες αποφάσεις για το Ιράν θα εξακολουθήσουν να λαμβάνονται στον Λευκό Οίκο.
Τι θα μπορούσε να κάνει ο Trump;
Η ιστορία δείχνει ότι ο Trump θα διατηρήσει σχετικά μεγάλη ελευθερία κινήσεων, έχοντας μπροστά του τρεις βασικές επιλογές.
Πρώτον, θα μπορούσε να υποχωρήσει.
Ο Trump θα μπορούσε να ανακοινώσει ότι οι κύριοι στρατιωτικοί στόχοι έχουν επιτευχθεί, να περιορίσει τις επιχειρήσεις και να αποδεχθεί έναν συμβιβασμό με το Ιράν, με σημαντικό κόστος, προκειμένου να αποκατασταθεί η ομαλή ναυσιπλοΐα στα Στενά του Hormuz.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να αποφέρει βραχυπρόθεσμα πολιτικά και οικονομικά οφέλη, ιδιαίτερα εάν μειώνονταν οι τιμές της ενέργειας.
Ωστόσο, ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα μπορούσε να επιτρέψει στο Ιράν να ανακηρύξει τον εαυτό του νικητή, έχοντας επιβιώσει από την αμερικανική στρατιωτική εκστρατεία και έχοντας αποδείξει ότι μπορεί να απειλεί το διεθνές εμπόριο για να αποσπά παραχωρήσεις.
Το Ιράν θα μπορούσε επίσης να επενδύσει τους πόρους του στην ανασυγκρότηση του πυρηνικού και πυραυλικού του προγράμματος, υπονομεύοντας συνολικά τη διακηρυγμένη λογική της στρατιωτικής εκστρατείας.
Εάν ο Trump σκόπευε να υποχωρήσει για πολιτικούς λόγους, θα είχε κάθε κίνητρο να το κάνει πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές.
Η απόφασή του να διατηρήσει τον αποκλεισμό, παρά το πολιτικό κόστος, καθιστά απίθανη μια ξαφνική υποχώρηση μετά τον Νοέμβριο.
Η δεύτερη επιλογή
Δεύτερον, θα μπορούσε να διατηρήσει την υφιστάμενη στρατηγική, αλλά να πραγματοποιεί και ανταποδοτικά πλήγματα.
Οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια, ενώ παράλληλα βοηθούν εμπορικά πλοία να διέρχονται από τα Στενά του Hormuz, αυξάνοντας τις ροές πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο και επιβάλλοντας ολοένα μεγαλύτερο οικονομικό κόστος στο Ιράν.
Ωστόσο, η στρατηγική αυτή έχει οδηγήσει σε μια κατάσταση που προσεγγίζει το αδιέξοδο.
Το Ιράν δεν μπορεί πλέον να κλείσει τα Στενά του Hormuz, αλλά εξακολουθεί να απειλεί πλοία και περιφερειακές υποδομές, επιβάλλοντας κόστος σε όσους χρησιμοποιούν τη συγκεκριμένη θαλάσσια οδό.
Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ πιστεύουν ότι ο οικονομικός αποκλεισμός τους σύντομα θα αναγκάσει το Ιράν να προχωρήσει σε παραχωρήσεις στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, μεταξύ άλλων και για το πυρηνικό του πρόγραμμα.
Και οι δύο πλευρές φαίνεται να πιστεύουν ότι ο χρόνος λειτουργεί υπέρ τους.
Ο Trump θα μπορούσε να επιχειρήσει να σπάσει αυτό το αδιέξοδο, απαντώντας πιο επιθετικά στις ιρανικές επιθέσεις και στοχοποιώντας τις στρατιωτικές υποδομές που τις υποστηρίζουν.
Ο ναύαρχος Brad Cooper, διοικητής των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στην περιοχή, είχε προαναγγείλει μια τέτοια προσέγγιση τον Σεπτέμβριο, δηλώνοντας:
«Εάν πυροβολήσετε εναντίον δύο δικών μας πλοίων, θα σας επιβάλουμε ακόμη μεγαλύτερο κόστος, καταστρέφοντας τρία δικά σας».
Στόχος θα ήταν να καταστεί σαφές στην Τεχεράνη ποιες συνέπειες θα έχουν οι ενέργειές της, να αποτραπούν περαιτέρω επιθέσεις στα Στενά και να προσαρμοστεί η στρατιωτική πίεση ώστε να στηρίζει τις διαπραγματεύσεις και τη διπλωματία.
Η Τεχεράνη θα μπορούσε να απαντήσει με νέα κλιμάκωση και η σύγκρουση ενδέχεται να διευρυνθεί.
Παρόλα αυτά, η συγκεκριμένη προσέγγιση θα επιδίωκε να εξισορροπήσει τη στρατιωτική πίεση με τη διπλωματία, ώστε να τερματιστεί συνολικά ο πόλεμος.
Το τρίτο σενάριο
Τρίτον, ο Trump θα μπορούσε να προχωρήσει σε μια πολύ μεγαλύτερη στρατιωτική επιχείρηση.
Ο Trump ενδέχεται να αποφασίσει ότι το Ιράν αποτελεί τη σημαντικότερη πρόκληση εξωτερικής πολιτικής της δεύτερης θητείας του και ότι διαθέτει περιορισμένο χρονικό περιθώριο για να αναδιαμορφώσει τη Μέση Ανατολή προτού αποχωρήσει από την εξουσία.
Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει επέκταση της κοινής εκστρατείας με το Ισραήλ εναντίον του Ιράν και των περιφερειακών συμμάχων του, συμπεριλαμβανομένης της παροχής μεγαλύτερης υποστήριξης στη Σαουδική Αραβία απέναντι στους Houthis της Υεμένης, οι οποίοι υποστηρίζονται από το Ιράν.
Ο Trump θα μπορούσε επίσης να επιδιώξει έναν ακόμη μεγαλύτερο στόχο: την επέκταση των Συμφωνιών του Αβραάμ μέσω μιας συμφωνίας μεταξύ Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας πριν από τη λήξη της προεδρίας του.
Μια τέτοια συμφωνία φαινόταν εφικτή λίγο πριν από τις επιθέσεις της Hamas στο Ισραήλ, στις 7 Οκτωβρίου 2023.
Δεν είναι εκτός των ορίων του εφικτού μέσα στα επόμενα δύο χρόνια και ο Trump πιθανότατα θα κάνει ό,τι μπορεί για να επιτύχει μια τέτοια συμφωνία.
Ωστόσο, αυτό θα είναι εξαιρετικά δύσκολο.
Η περιοχή έχει αλλάξει μετά την 7η Οκτωβρίου.
Η Σαουδική Αραβία θα χρειαζόταν νέες εγγυήσεις ασφαλείας από την Ουάσινγκτον.
Το Ισραήλ θα βρισκόταν αντιμέτωπο με δύσκολες αποφάσεις σχετικά με τη Γάζα και την αποδοχή της «πορείας προς την παλαιστινιακή αυτοδιάθεση και κρατική υπόσταση», η οποία προβλέπεται ήδη στο Ψήφισμα 2803 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, που εγκρίθηκε πέρυσι.
Οι εκλογές στο Ισραήλ (27 Οκτωβρίου), ενδέχεται να καθορίσουν κατά πόσο αυτό είναι εφικτό.
Ωστόσο, οι πρόεδροι που πλησιάζουν στο τέλος της θητείας τους συχνά γίνονται περισσότερο φιλόδοξοι και όχι λιγότερο.
Ό,τι κι αν αποφασίσει ο Trump, αυτή η επιλογή, δηλαδή μια νέα στρατιωτική εκστρατεία συνδεδεμένη με ένα διπλωματικό επίτευγμα, θα είναι ιδιαίτερα δελεαστική.
Το χρονόμετρο του Λευκού Οίκου
Αμερικανοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι η καλύτερη επιλογή μάλλον θα ήταν μια προσέγγιση κοντά στη δεύτερη επιλογή: διατήρηση της οικονομικής πίεσης, πιο δυναμική απάντηση στις ιρανικές στρατιωτικές επιθέσεις και διατήρηση ανοιχτού διαύλου για την επίτευξη συμφωνίας μέσω διαπραγματεύσεων.
Στόχος θα πρέπει να είναι ένα βιώσιμο στρατηγικό αποτέλεσμα, με τα μέσα που χρησιμοποιούνται να προσαρμόζονται στις απαιτήσεις επίτευξής του.
Εάν καταστεί εφικτή μια συμφωνία με τη Σαουδική Αραβία, θα πρέπει να επιδιωχθεί, χωρίς όμως να θεωρείται δεδομένο ότι η στρατιωτική κλιμάκωση θα αυξήσει τις πιθανότητες επιτυχίας της.
Ωστόσο, τις τελικές αποφάσεις τις λαμβάνουν οι πρόεδροι και όχι οι σύμβουλοί τους.
Μετά τις ενδιάμεσες εκλογές, ο Trump ενδέχεται να αισθανθεί λιγότερο περιορισμένος από τις πολιτικές σκοπιμότητες και περισσότερο αποφασισμένος να επιτύχει κάτι με διάρκεια.
Η Τεχεράνη ίσως θα έπρεπε να θυμάται αυτό το ιστορικό προηγούμενο.
Ο Trump έχει ακόμη δύο χρόνια στην εξουσία.
Οι ενδιάμεσες εκλογές μπορεί να τον αποδυναμώσουν πολιτικά.
Θα μπορούσαν όμως επίσης να τον κάνουν ακόμη πιο αποφασισμένο να επιλύσει τη σύγκρουση με το Ιράν με τους δικούς του όρους.
New York Times: Σχέδιο 3ημερης επίθεσης ΗΠΑ, Ισραήλ κατά Ιράν μετά τις εκλογές - Στόχοι πυρηνικά και ενέργεια
Σχέδια επίθεσης στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν έχουν επεξεργαστεί οι ΗΠΑ και το Ισραήλ όπως αναφέρουν σε δημοσίευμα τους οι New York Times.
Βάσει του δημοσιεύματος που επικαλείται Αμερικανούς αξιωματούχους και πηγές με γνώση των στρατιωτικών διαβουλεύσεων, οι στρατιωτικές ηγεσίες των ΗΠΑ και του Ισραήλ έχουν καταρτίσει συγκεκριμένα σχέδια για την επανάληψη των επιθέσεων εναντίον του Ιράν μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου.
Παράλληλα με την πρόοδο στον σχεδιασμό αυτής της εντατικής στρατιωτικής επιχείρησης, οι δύο στρατοί έχουν ενισχύσει τις κοινές ασκήσεις τους, ενώ μαχητικά αεροσκάφη πραγματοποιούν πτήσεις πάνω από το Ιράκ, εξασκούμενα σε επιθετικούς ελιγμούς.
Στο πλαίσιο αυτό, Αμερικανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Pete Hegseth συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Benjamin Netanyahu κατά την επίσκεψή του στη χώρα αυτή την εβδομάδα, προκειμένου να αξιολογήσουν τις λεπτομέρειες των νέων επιθέσεων.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις των υπηρεσιών πληροφοριών, ο κατάλογος των πιθανών στόχων περιλαμβάνει ενεργειακές υποδομές, πυρηνικές εγκαταστάσεις, καθώς και εγκαταστάσεις αποθήκευσης πυραύλων και drones του Ιράν.
Ορισμένοι στρατιωτικοί σχεδιαστές του Λευκού Οίκου εκτιμούν ότι μια τριήμερη, ιδιαίτερα σφοδρή στρατιωτική εκστρατεία θα μπορούσε να προκαλέσει ένα ισχυρό οικονομικό σοκ, οδηγώντας την ιρανική οικονομία στα πρόθυρα της κατάρρευσης.
www.bankingnews.gr
Συγκεκριμένα, οι ΗΠΑ σχεδιάζουν να προχωρήσουν σε μια τρομερή αλλαγή της εξωτερικής τους πολιτικής στη Μέση Ανατολή.
Πλέον διακηρύσσουν πως θέλουν να παραμείνουν, αλλά όχι να ελέγχουν την ευαίσθητη αυτή περιοχή του πλανήτη… γεγονός που συνεπάγεται πως η εποχή που η Αμερική μπορούσε να επιβάλλει την θέληση της να και να εγγυάται μονομερώς την ασφάλεια βάσει των συμφερόντων της… έχει παρέλθει οριστικά.
Είναι όμως αυτή η αρχή μιας στρατηγικής υποχώρησης ή η προετοιμασία μιας νέας, ακόμη πιο επικίνδυνης επίδειξης ισχύος;
Πίσω από τις δημόσιες διακηρύξεις περί διπλωματίας, περιφερειακής αυτονομίας και τερματισμού των πολέμων, ο Λευκός Οίκος εξακολουθεί να κρατά ανοιχτές όλες τις επιλογές - ακόμη και εκείνη μιας μεγάλης στρατιωτικής κλιμάκωσης εναντίον του Ιράν.
Ήδη κυκλοφορούν σενάρια για επίθεση είτε μέσα στις επόμενες 72 ώρες είτε αμέσως μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου στις ΗΠΑ, με αναλυτές μάλιστα να επισημαίνουν πως o Trump ενδεχομένως να εμφανιστεί πιο αποφασισμένος απέναντι στο Ιράν μετά την εκλογική αναμέτρηση...
Ήδη δημοσιεύματα στον αμερικανικό Τύπο αναφέρουν πως ΗΠΑ και Ισραήλ ετοιμάζονται για μια τριήμερη σαρωτική επίθεση κατά των ιρανικών πυρηνικών και ενεργειακών υποδομών...
Τι θα κάνει ο Trump
Κατά τη χθεσινή συνάντηση του Steve Witkoff, του ειδικού απεσταλμένου του Αμερικανού προέδρου με τον Vladimir Putin, δεν συζητήθηκαν μόνο η Ουκρανία και οι ρωσοαμερικανικές σχέσεις γενικότερα.
Ο Ρώσος πρόεδρος, από την αρχή της τρίωρης συνομιλίας, επισήμανε ότι θα τον ενδιέφερε «στον μέγιστο βαθμό να ακούσει τις εκτιμήσεις για την κατάσταση στη Μέση Ανατολή και γύρω από το Ιράν».
«Έχουμε ιδιαίτερες σχέσεις εμπιστοσύνης με το Ιράν, με τους εταίρους μας στο Ιράν, με τους φίλους μας, επειδή αυτές οι σχέσεις οικοδομήθηκαν επί δεκαετίες.
Και εάν μπορούμε να κάνουμε έστω και το παραμικρό για τη διευθέτηση αυτής της κρίσης, θα το κάνουμε με μεγάλη προθυμία» είπε ο Putin.
Στην προκειμένη περίπτωση, ο Putin απευθύνεται ουσιαστικά στον ίδιο τον Donald Trump.
Ο Αμερικανός πρόεδρος ταλαντεύεται ανάμεσα στην εξαπόλυση νέων πληγμάτων και στη σύναψη συμφωνίας με την Τεχεράνη, ενώ τις τελευταίες ημέρες έχουν αρχίσει και πάλι να εμφανίζονται στοχευμένες διαρροές σχετικά με το ενδεχόμενο μιας επικείμενης επίθεσης.
Η Ρωσία, στην ουσία, λειτουργεί ως ένας από τους διαμεσολαβητές στις σχέσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης.
H παρέμβαση του Tom Barrack
Μόλις μία ημέρα νωρίτερα, ο παλιός φίλος του Trump, Tom Barrack, ο οποίος κατέχει τη θέση του πρεσβευτή στην Τουρκία και του ειδικού απεσταλμένου του προέδρου για το Ιράκ και τη Συρία, προχώρησε σε μια σειρά ιδιαίτερα αξιοσημείωτων δηλώσεων, που δείχνουν ότι ορισμένα πρόσωπα από το στενό περιβάλλον του Trump επιτρέπουν πλέον στον εαυτό τους να μιλούν ανοιχτά για πολλά ζητήματα.
Και ο Barrack ανήκει πράγματι στον στενό κύκλο του προέδρου.
Γνωρίζονται εδώ και περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες και δεν ήταν τυχαίο ότι ανέλαβε επικεφαλής της επιτροπής ορκωμοσίας μετά τη νίκη του Trump στις εκλογές του 2016.
Δεν είναι επαγγελματίας πολιτικός ούτε διπλωμάτης, αλλά επενδυτής στον τομέα των ακινήτων.
Παράλληλα, ο Barrack διατηρεί εδώ και πολλά χρόνια ισχυρούς δεσμούς με τις ελίτ των χωρών του Περσικού Κόλπου και της Μέσης Ανατολής γενικότερα.
Αναλαμβάνοντας πέρυσι τη θέση του πρεσβευτή στην Άγκυρα, βρέθηκε στο επίκεντρο των εξελίξεων, τη φύση των οποίων κατανοεί πολύ καλύτερα από τους περισσότερους Αμερικανούς πολιτικούς.
Γι' αυτό και τα λόγια του Barrack λαμβάνονται σοβαρά υπόψη.
Ωστόσο, οι τελευταίες δηλώσεις του στη διάσκεψη για την ασφάλεια στην Doha προσέλκυσαν ιδιαίτερη προσοχή λόγω της ασυνήθιστης ειλικρίνειάς τους.
Ο πρεσβευτής δήλωσε ευθέως ότι οι ΗΠΑ «δεν είναι πλέον οι κυρίαρχοι του κόσμου» και ότι, έπειτα από 80 χρόνια κατά τα οποία λειτουργούσαν ως εγγυητής της παγκόσμιας τάξης, αυτή η περίοδος έχει πλέον ολοκληρωθεί.
Επιπλέον, η κυβέρνηση Trump στέλνει προς όλους το μήνυμα ότι είναι αναγκαία η αναδιαμόρφωση των σχέσεων, και αυτό δεν αφορά μόνο τη Μέση Ανατολή.
Οι ΗΠΑ αλλάζουν προσέγγιση
Πρωτίστως, βέβαια, ο Barrack αναφέρθηκε στην περιοχή και διατύπωσε μια χαρακτηριστική θέση: Οι ΗΠΑ δεν αποχωρούν από τη Μέση Ανατολή, αλλά αλλάζουν προσέγγιση.
Θέλουν να παραμείνουν, χωρίς όμως να την ελέγχουν.
Επομένως, «δεν μπορείτε πλέον να βασίζεστε στην Αμερική για να λύσει όλα σας τα προβλήματα».
Οι χώρες της περιοχής πρέπει να δημιουργήσουν περιφερειακές συμμαχίες και να αναλάβουν μεγαλύτερη ευθύνη για την ασφάλειά τους.
Αυτό συμβαίνει επειδή οι συγκρούσεις δεν εξυπηρετούν πλέον τα συμφέροντα της Αμερικής.
«Οι συγκρούσεις και οι αντιθέσεις στην πραγματικότητα λειτουργούσαν προς όφελος της Δύσης...
Αυτό δεν ισχύει πλέον».
Καμία χερσαία επιχείρηση του αμερικανικού στρατού στην περιοχή.
Ο πρεσβευτής χαρακτήρισε μια τέτοια προοπτική «χωρίς προοπτικές επιτυχίας».
Ο απολογισμός του πολέμου
Ούτε πρόκειται πλέον να υπάρξει στρατηγική που να βασίζεται στην αλλαγή καθεστώτων.
«Κάθε φορά που αλλάζουμε έναν άνθρωπο ή μια κυβέρνηση, φαίνεται ότι κάνουμε λάθος».
Αυτός είναι, λοιπόν, ο απολογισμός του πολέμου με το Ιράν.
Και όχι μόνο αυτού του πολέμου, αλλά συνολικά της αμερικανικής πολιτικής στην περιοχή, αρχής γενομένης από την εισβολή στο Ιράκ.
Η Αμερική δεν θέλει πλέον και δεν μπορεί να διοικεί τη Μέση Ανατολή ούτε να εγγυάται την ασφάλεια ακόμη και των στενότερων συμμάχων της, με εξαίρεση το Ισραήλ.
Όμως, η περίπτωση του Ισραήλ αποτελεί πραγματικά ξεχωριστό ζήτημα, δεδομένου του συμβιωτικού χαρακτήρα των σχέσεων μεταξύ των ελίτ των δύο χωρών.
Και πλέον η Ουάσινγκτον το δηλώνει ανοιχτά.
Οι δηλώσεις του ειδικού απεσταλμένου του Αμερικανού προέδρου δεν πρόκειται απλώς να ακουστούν στη Μέση Ανατολή.
Θα επιταχύνουν τη διαδικασία απομάκρυνσης της περιοχής από την Αμερική.
«Ομπρέλα ασφαλείας»… τέλος
Η διαδικασία αυτή ξεκίνησε πριν από περίπου μιάμιση δεκαετία, μετά την Αραβική Άνοιξη, αλλά τώρα, ύστερα από την ιρανική περιπέτεια, θα προχωρήσει ακόμη ταχύτερα.
Ο Barrack γνωρίζει πολύ καλά την περιοχή και προειδοποιεί με ειλικρίνεια τους τοπικούς παράγοντες για όσα τους περιμένουν.
Φυσικά, η απελευθέρωση από την αμερικανική επιβολή δεν θα είναι ούτε γρήγορη ούτε εύκολη.
Προσπάθειες διατήρησης της αμερικανικής παρουσίας στην περιοχή δεν θα καταβάλει μόνο το Ισραήλ, μεταξύ άλλων αξιοποιώντας τις αντιθέσεις στο εσωτερικό της αμερικανικής ελίτ, όπως ακριβώς οι Αμερικανοί αξιοποιούσαν παλαιότερα τις αντιθέσεις μεταξύ των χωρών της περιοχής.
Ωστόσο, η κατεύθυνση των εξελίξεων είναι σαφής, όπως σαφής είναι και η εναλλακτική λύση απέναντι στην αμερικανική «ομπρέλα ασφαλείας».
Μια ομπρέλα που στην πραγματικότητα δεν ήταν απλώς διάτρητη, αλλά προκαλούσε και συγκρούσεις.
Η εναλλακτική είναι ένα συλλογικό σύστημα περιφερειακής ασφάλειας, στο οποίο θα συμμετέχουν Άραβες, Τούρκοι και Ιρανοί και το οποίο θα στερεί από οποιεσδήποτε εξωτερικές δυνάμεις και τους αντιπροσώπους τους τη δυνατότητα να εκμεταλλεύονται τις αντιθέσεις, να σπέρνουν το χάος και να επιβάλλουν τη βούλησή τους.
Αυτό ακριβώς προτείνουν εδώ και πολύ καιρό η Ρωσία και η Κίνα, οι οποίες ενδιαφέρονται για μια πραγματικά ειρηνική Μέση Ανατολή.
Ένα μάθημα για το Ιράν
Το Ιράν φαίνεται να πιστεύει ότι οι ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου θα καθορίσουν την τύχη του στον συνεχιζόμενο πόλεμο με τις ΗΠΑ.
Σύμφωνα με δημοσίευμα της Washington Post, Ιρανοί αξιωματούχοι κλιμακώνουν τις επιθέσεις εναντίον της εμπορικής ναυσιπλοΐας στα Στενά του Hormuz, με στόχο να αυξήσουν τις τιμές της ενέργειας, να επιβαρύνουν τους Αμερικανούς καταναλωτές και να αποδυναμώσουν τον Trump και το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές.
Άραβας διπλωμάτης περιέγραψε την Τεχεράνη ως «εμμονικά προσηλωμένη» στις εκλογές.
Η ιρανική κρατική τηλεόραση παρακολουθεί τα ποσοστά δημοτικότητας του Trump και διατυπώνει εκτιμήσεις ότι ενδεχόμενες απώλειες των Ρεπουμπλικανών θα περιορίσουν τη δυνατότητα συνέχισης του πολέμου και θα αναγκάσουν τις ΗΠΑ να κάνουν παραχωρήσεις προς το Ιράν.
Ωστόσο, το Ιράν μπορεί να διαπιστώσει ότι η πολιτική αποδυνάμωση ενός Αμερικανού προέδρου δεν ισοδυναμεί με περιορισμό της στρατηγικής του ελευθερίας.
Το Κογκρέσο διαθέτει εξουσίες σε ζητήματα πολέμου και ειρήνης, συμπεριλαμβανομένης της αρμοδιότητας για τις στρατιωτικές δαπάνες.
Αυταπάτες
Όμως, η αξιοποίηση αυτών των εξουσιών προκειμένου να εξαναγκαστεί ένας αποφασισμένος πρόεδρος να αλλάξει πορεία είναι εντελώς διαφορετική υπόθεση.
Ένας πρόεδρος μπορεί να ασκήσει βέτο σε νομοθεσία που περιορίζει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, ενώ το Κογκρέσο χρειάζεται πλειοψηφία δύο τρίτων και στα δύο σώματα για να παρακάμψει αυτό το βέτο.
Ακόμη και αν οι Δημοκρατικοί σημειώσουν σαρωτική εκλογική νίκη τον Νοέμβριο, είναι σχεδόν βέβαιο ότι δεν θα διαθέτουν τέτοιους συσχετισμούς δυνάμεων.
Οι νομοθέτες διστάζουν επίσης να διακόψουν τη χρηματοδότηση αμερικανικών δυνάμεων που βρίσκονται ήδη εκτεθειμένες σε κίνδυνο.
Ο Richard Nixon κλιμάκωσε τον πόλεμο στο Βιετνάμ το 1972, παρότι οι Δημοκρατικοί είχαν την πλειοψηφία και στα δύο σώματα του Κογκρέσου και αντιτίθεντο στον πόλεμο.
Ο Bill Clinton πραγματοποίησε μια αεροπορική εκστρατεία του NATO στα Βαλκάνια διάρκειας 78 ημερών το 1999, ακόμη και μετά την άρνηση της Βουλής των Αντιπροσώπων να εγκρίνει την επιχείρηση.
Ο Barack Obama ξεκίνησε παρατεταμένες στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Λιβύη το 2011 χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου.
Μια ενδεχόμενη πλειοψηφία των Δημοκρατικών στο Κογκρέσο ασφαλώς θα δυσκόλευε τη ζωή του Trump, προκαλώντας έρευνες, ακροάσεις και πιθανές προσπάθειες περιορισμού των στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Ωστόσο, ο Trump θα παραμείνει αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων για ακόμη δύο χρόνια.
Και οι σημαντικότερες αποφάσεις για το Ιράν θα εξακολουθήσουν να λαμβάνονται στον Λευκό Οίκο.
Τι θα μπορούσε να κάνει ο Trump;
Η ιστορία δείχνει ότι ο Trump θα διατηρήσει σχετικά μεγάλη ελευθερία κινήσεων, έχοντας μπροστά του τρεις βασικές επιλογές.
Πρώτον, θα μπορούσε να υποχωρήσει.
Ο Trump θα μπορούσε να ανακοινώσει ότι οι κύριοι στρατιωτικοί στόχοι έχουν επιτευχθεί, να περιορίσει τις επιχειρήσεις και να αποδεχθεί έναν συμβιβασμό με το Ιράν, με σημαντικό κόστος, προκειμένου να αποκατασταθεί η ομαλή ναυσιπλοΐα στα Στενά του Hormuz.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να αποφέρει βραχυπρόθεσμα πολιτικά και οικονομικά οφέλη, ιδιαίτερα εάν μειώνονταν οι τιμές της ενέργειας.
Ωστόσο, ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα μπορούσε να επιτρέψει στο Ιράν να ανακηρύξει τον εαυτό του νικητή, έχοντας επιβιώσει από την αμερικανική στρατιωτική εκστρατεία και έχοντας αποδείξει ότι μπορεί να απειλεί το διεθνές εμπόριο για να αποσπά παραχωρήσεις.
Το Ιράν θα μπορούσε επίσης να επενδύσει τους πόρους του στην ανασυγκρότηση του πυρηνικού και πυραυλικού του προγράμματος, υπονομεύοντας συνολικά τη διακηρυγμένη λογική της στρατιωτικής εκστρατείας.
Εάν ο Trump σκόπευε να υποχωρήσει για πολιτικούς λόγους, θα είχε κάθε κίνητρο να το κάνει πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές.
Η απόφασή του να διατηρήσει τον αποκλεισμό, παρά το πολιτικό κόστος, καθιστά απίθανη μια ξαφνική υποχώρηση μετά τον Νοέμβριο.
Η δεύτερη επιλογή
Δεύτερον, θα μπορούσε να διατηρήσει την υφιστάμενη στρατηγική, αλλά να πραγματοποιεί και ανταποδοτικά πλήγματα.
Οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια, ενώ παράλληλα βοηθούν εμπορικά πλοία να διέρχονται από τα Στενά του Hormuz, αυξάνοντας τις ροές πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο και επιβάλλοντας ολοένα μεγαλύτερο οικονομικό κόστος στο Ιράν.
Ωστόσο, η στρατηγική αυτή έχει οδηγήσει σε μια κατάσταση που προσεγγίζει το αδιέξοδο.
Το Ιράν δεν μπορεί πλέον να κλείσει τα Στενά του Hormuz, αλλά εξακολουθεί να απειλεί πλοία και περιφερειακές υποδομές, επιβάλλοντας κόστος σε όσους χρησιμοποιούν τη συγκεκριμένη θαλάσσια οδό.
Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ πιστεύουν ότι ο οικονομικός αποκλεισμός τους σύντομα θα αναγκάσει το Ιράν να προχωρήσει σε παραχωρήσεις στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, μεταξύ άλλων και για το πυρηνικό του πρόγραμμα.
Και οι δύο πλευρές φαίνεται να πιστεύουν ότι ο χρόνος λειτουργεί υπέρ τους.
Ο Trump θα μπορούσε να επιχειρήσει να σπάσει αυτό το αδιέξοδο, απαντώντας πιο επιθετικά στις ιρανικές επιθέσεις και στοχοποιώντας τις στρατιωτικές υποδομές που τις υποστηρίζουν.
Ο ναύαρχος Brad Cooper, διοικητής των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στην περιοχή, είχε προαναγγείλει μια τέτοια προσέγγιση τον Σεπτέμβριο, δηλώνοντας:
«Εάν πυροβολήσετε εναντίον δύο δικών μας πλοίων, θα σας επιβάλουμε ακόμη μεγαλύτερο κόστος, καταστρέφοντας τρία δικά σας».
Στόχος θα ήταν να καταστεί σαφές στην Τεχεράνη ποιες συνέπειες θα έχουν οι ενέργειές της, να αποτραπούν περαιτέρω επιθέσεις στα Στενά και να προσαρμοστεί η στρατιωτική πίεση ώστε να στηρίζει τις διαπραγματεύσεις και τη διπλωματία.
Η Τεχεράνη θα μπορούσε να απαντήσει με νέα κλιμάκωση και η σύγκρουση ενδέχεται να διευρυνθεί.
Παρόλα αυτά, η συγκεκριμένη προσέγγιση θα επιδίωκε να εξισορροπήσει τη στρατιωτική πίεση με τη διπλωματία, ώστε να τερματιστεί συνολικά ο πόλεμος.
Το τρίτο σενάριο
Τρίτον, ο Trump θα μπορούσε να προχωρήσει σε μια πολύ μεγαλύτερη στρατιωτική επιχείρηση.
Ο Trump ενδέχεται να αποφασίσει ότι το Ιράν αποτελεί τη σημαντικότερη πρόκληση εξωτερικής πολιτικής της δεύτερης θητείας του και ότι διαθέτει περιορισμένο χρονικό περιθώριο για να αναδιαμορφώσει τη Μέση Ανατολή προτού αποχωρήσει από την εξουσία.
Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει επέκταση της κοινής εκστρατείας με το Ισραήλ εναντίον του Ιράν και των περιφερειακών συμμάχων του, συμπεριλαμβανομένης της παροχής μεγαλύτερης υποστήριξης στη Σαουδική Αραβία απέναντι στους Houthis της Υεμένης, οι οποίοι υποστηρίζονται από το Ιράν.
Ο Trump θα μπορούσε επίσης να επιδιώξει έναν ακόμη μεγαλύτερο στόχο: την επέκταση των Συμφωνιών του Αβραάμ μέσω μιας συμφωνίας μεταξύ Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας πριν από τη λήξη της προεδρίας του.
Μια τέτοια συμφωνία φαινόταν εφικτή λίγο πριν από τις επιθέσεις της Hamas στο Ισραήλ, στις 7 Οκτωβρίου 2023.
Δεν είναι εκτός των ορίων του εφικτού μέσα στα επόμενα δύο χρόνια και ο Trump πιθανότατα θα κάνει ό,τι μπορεί για να επιτύχει μια τέτοια συμφωνία.
Ωστόσο, αυτό θα είναι εξαιρετικά δύσκολο.
Η περιοχή έχει αλλάξει μετά την 7η Οκτωβρίου.
Η Σαουδική Αραβία θα χρειαζόταν νέες εγγυήσεις ασφαλείας από την Ουάσινγκτον.
Το Ισραήλ θα βρισκόταν αντιμέτωπο με δύσκολες αποφάσεις σχετικά με τη Γάζα και την αποδοχή της «πορείας προς την παλαιστινιακή αυτοδιάθεση και κρατική υπόσταση», η οποία προβλέπεται ήδη στο Ψήφισμα 2803 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, που εγκρίθηκε πέρυσι.
Οι εκλογές στο Ισραήλ (27 Οκτωβρίου), ενδέχεται να καθορίσουν κατά πόσο αυτό είναι εφικτό.
Ωστόσο, οι πρόεδροι που πλησιάζουν στο τέλος της θητείας τους συχνά γίνονται περισσότερο φιλόδοξοι και όχι λιγότερο.
Ό,τι κι αν αποφασίσει ο Trump, αυτή η επιλογή, δηλαδή μια νέα στρατιωτική εκστρατεία συνδεδεμένη με ένα διπλωματικό επίτευγμα, θα είναι ιδιαίτερα δελεαστική.
Το χρονόμετρο του Λευκού Οίκου
Αμερικανοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι η καλύτερη επιλογή μάλλον θα ήταν μια προσέγγιση κοντά στη δεύτερη επιλογή: διατήρηση της οικονομικής πίεσης, πιο δυναμική απάντηση στις ιρανικές στρατιωτικές επιθέσεις και διατήρηση ανοιχτού διαύλου για την επίτευξη συμφωνίας μέσω διαπραγματεύσεων.
Στόχος θα πρέπει να είναι ένα βιώσιμο στρατηγικό αποτέλεσμα, με τα μέσα που χρησιμοποιούνται να προσαρμόζονται στις απαιτήσεις επίτευξής του.
Εάν καταστεί εφικτή μια συμφωνία με τη Σαουδική Αραβία, θα πρέπει να επιδιωχθεί, χωρίς όμως να θεωρείται δεδομένο ότι η στρατιωτική κλιμάκωση θα αυξήσει τις πιθανότητες επιτυχίας της.
Ωστόσο, τις τελικές αποφάσεις τις λαμβάνουν οι πρόεδροι και όχι οι σύμβουλοί τους.
Μετά τις ενδιάμεσες εκλογές, ο Trump ενδέχεται να αισθανθεί λιγότερο περιορισμένος από τις πολιτικές σκοπιμότητες και περισσότερο αποφασισμένος να επιτύχει κάτι με διάρκεια.
Η Τεχεράνη ίσως θα έπρεπε να θυμάται αυτό το ιστορικό προηγούμενο.
Ο Trump έχει ακόμη δύο χρόνια στην εξουσία.
Οι ενδιάμεσες εκλογές μπορεί να τον αποδυναμώσουν πολιτικά.
Θα μπορούσαν όμως επίσης να τον κάνουν ακόμη πιο αποφασισμένο να επιλύσει τη σύγκρουση με το Ιράν με τους δικούς του όρους.
New York Times: Σχέδιο 3ημερης επίθεσης ΗΠΑ, Ισραήλ κατά Ιράν μετά τις εκλογές - Στόχοι πυρηνικά και ενέργεια
Σχέδια επίθεσης στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν έχουν επεξεργαστεί οι ΗΠΑ και το Ισραήλ όπως αναφέρουν σε δημοσίευμα τους οι New York Times.
Βάσει του δημοσιεύματος που επικαλείται Αμερικανούς αξιωματούχους και πηγές με γνώση των στρατιωτικών διαβουλεύσεων, οι στρατιωτικές ηγεσίες των ΗΠΑ και του Ισραήλ έχουν καταρτίσει συγκεκριμένα σχέδια για την επανάληψη των επιθέσεων εναντίον του Ιράν μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου.
Παράλληλα με την πρόοδο στον σχεδιασμό αυτής της εντατικής στρατιωτικής επιχείρησης, οι δύο στρατοί έχουν ενισχύσει τις κοινές ασκήσεις τους, ενώ μαχητικά αεροσκάφη πραγματοποιούν πτήσεις πάνω από το Ιράκ, εξασκούμενα σε επιθετικούς ελιγμούς.
Στο πλαίσιο αυτό, Αμερικανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Pete Hegseth συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Benjamin Netanyahu κατά την επίσκεψή του στη χώρα αυτή την εβδομάδα, προκειμένου να αξιολογήσουν τις λεπτομέρειες των νέων επιθέσεων.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις των υπηρεσιών πληροφοριών, ο κατάλογος των πιθανών στόχων περιλαμβάνει ενεργειακές υποδομές, πυρηνικές εγκαταστάσεις, καθώς και εγκαταστάσεις αποθήκευσης πυραύλων και drones του Ιράν.
Ορισμένοι στρατιωτικοί σχεδιαστές του Λευκού Οίκου εκτιμούν ότι μια τριήμερη, ιδιαίτερα σφοδρή στρατιωτική εκστρατεία θα μπορούσε να προκαλέσει ένα ισχυρό οικονομικό σοκ, οδηγώντας την ιρανική οικονομία στα πρόθυρα της κατάρρευσης.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών