Γιατί η Ευρώπη επιμένει τόσο έντονα σε σενάρια πολέμου με τη Ρωσία - Αυξάνεται ο κίνδυνος μιας αυτοεκπληρούμενης προφητείας
Tο νέο στρατηγικό αφήγημα που αναπτύσσεται σε αρκετές πρωτεύουσες της Ευρώπης μοιάζει όλο και περισσότερο με μια συστηματική προσπάθεια καλλιέργειας κλίματος φόβου γύρω από μια υποτιθέμενη επικείμενη ρωσική επίθεση εναντίον του ΝΑΤΟ.
Από τη Σουηδία μέχρι τη Γερμανία και τη Νορβηγία, πολιτικοί και στρατιωτικοί αξιωματούχοι προειδοποιούν ότι η Ρωσία θα μπορούσε να επιτεθεί σε χώρα της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας μέσα στα επόμενα χρόνια, με ορισμένους να τοποθετούν μάλιστα τον χρονικό ορίζοντα μέχρι το 2029.
Την ίδια στιγμή όμως, η εικόνα αυτή έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τις τοποθετήσεις κορυφαίων στρατιωτικών του ίδιου του ΝΑΤΟ, οι οποίοι παραδέχονται ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις πως η Μόσχα αναζητά άμεση σύγκρουση με τη Συμμαχία.
Το αποτέλεσμα είναι μια βαθιά αντίφαση που γεννά ερωτήματα για το κατά πόσο οι συνεχείς προειδοποιήσεις περί πολέμου εξυπηρετούν πραγματικές αμυντικές ανάγκες ή πολιτικές και γεωστρατηγικές σκοπιμότητες.
Η Σουηδία προβλέπει πόλεμο «σύντομα»
Η αρχή έγινε με την έκθεση της Σουηδικής Επιτροπής Άμυνας, η οποία υποστηρίζει ότι μια στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ Ρωσίας και ΝΑΤΟ θα μπορούσε να ξεκινήσει «σχετικά σύντομα».
Σύμφωνα με την έκθεση, η Ρωσία ενδέχεται να επιχειρήσει να δοκιμάσει τη συνοχή του ΝΑΤΟ και την αξιοπιστία του Άρθρου 5 περί συλλογικής άμυνας.
Οι Σουηδοί αναλυτές επικαλούνται τη δημιουργία νέων στρατιωτικών μονάδων στην περιοχή του Leningrad, τη στρατιωτική ενίσχυση της Χερσονήσου Kola και την αυξανόμενη παρουσία της Ρωσίας στην Αρκτική.
Παράλληλα, η υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας Maria Malmer Stenergard υποστήριξε ότι η Δύση δεν πρέπει να υποτιμά τη στρατιωτική ισχύ της Ρωσίας ούτε την ικανότητά της να διατηρεί έναν μακροχρόνιο πόλεμο.
Ως αποτέλεσμα αυτών των εκτιμήσεων, η Στοκχόλμη έχει επιταχύνει τη στρατιωτικοποίηση του νησιού Gotland στη Βαλτική Θάλασσα.
Περισσότερα από 200 εκατ. ευρώ έχουν επενδυθεί στην αναβάθμιση στρατιωτικών υποδομών, στην επαναφορά συστημάτων αεράμυνας και στην ανάπτυξη νέων στρατιωτικών μονάδων εξοπλισμένων με Leopard 2 και CV90.
Maria Malmer Stenergard
Γερμανοί και Νορβηγοί στρατηγοί βλέπουν πόλεμο πριν το τέλος της δεκαετίας
Ανάλογες προειδοποιήσεις διατυπώνονται και από στρατιωτικούς διοικητές άλλων χωρών του ΝΑΤΟ.
Ο Νορβηγός αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων υποστήριξε ότι τα επόμενα ένα έως τρία χρόνια θα είναι η πιο επικίνδυνη περίοδος για τη Βόρεια Ευρώπη, εκτιμώντας ότι μετά το τέλος του πολέμου στην Ουκρανία η Ρωσία θα διαθέτει έναν πλήρως επιχειρησιακό στρατό και μια οικονομία προσαρμοσμένη στις ανάγκες πολέμου.
Ακόμη πιο μακριά πήγε ο Γερμανός αντιστράτηγος Christian Freuding, ο οποίος δήλωσε ότι η Ρωσία θα μπορούσε να έχει τη δυνατότητα να επιτεθεί σε χώρα του ΝΑΤΟ μέχρι το 2029.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η εκτίμηση αυτή δεν αποτελεί αποκλειστικά γερμανική θέση αλλά συμπέρασμα που μοιράζονται και οι 32 χώρες της Συμμαχίας.
Οι δηλώσεις αυτές εντάσσονται σε ένα γενικότερο κλίμα στρατιωτικής κινητοποίησης που παρατηρείται στην Ευρώπη, με συνεχείς αυξήσεις αμυντικών δαπανών, νέες στρατολογήσεις και μεγάλες στρατιωτικές ασκήσεις κοντά στα ρωσικά σύνορα.
Christian Freuding
Ο ανώτατος στρατηγός του ΝΑΤΟ διαψεύδει το αφήγημα
Εκεί όμως εμφανίζεται η μεγάλη αντίφαση.
Ο ανώτατος διοικητής των συμμαχικών δυνάμεων του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη, Alexus Grynkewich, δήλωσε δημόσια ότι οι διαθέσιμες πληροφορίες δεν δείχνουν πως η Ρωσία επιδιώκει στρατιωτική σύγκρουση με τη Βορειοατλαντική Συμμαχία.
«Έχω μελετήσει πολύ προσεκτικά τις πληροφορίες.
Η Ρωσία δεν αναζητά σύγκρουση», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η δήλωση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς προέρχεται από τον ανώτατο στρατιωτικό διοικητή της Συμμαχίας στην Ευρώπη και έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το κλίμα πολεμικής προετοιμασίας που καλλιεργείται σε αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Στην ουσία, ο κορυφαίος στρατηγός του ΝΑΤΟ αμφισβητεί ευθέως την εικόνα μιας επικείμενης ρωσικής εισβολής που παρουσιάζεται από πολιτικούς και στρατιωτικούς κύκλους της Ευρώπης.
Η Ευρώπη εξοπλίζεται με ρυθμούς Ψυχρού Πολέμου
Παρά τις αντιφατικές εκτιμήσεις, η πραγματικότητα είναι ότι η Ευρώπη έχει εισέλθει σε μια περίοδο πρωτοφανούς στρατιωτικοποίησης.
Η άσκηση Ramstein Flag 2026 αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα.
Η άσκηση διεξάγεται στον εναέριο χώρο της Φινλανδίας, της Νορβηγίας, της Σουηδίας και της Δανίας, με τη συμμετοχή περισσότερων από 200 αεροσκαφών, μαχητικών, αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης και στρατηγικών drones.
Για τη Μόσχα, οι κινήσεις αυτές αποτελούν απόδειξη ότι το ΝΑΤΟ μεταφέρει σταδιακά στρατιωτικές δυνάμεις όλο και πιο κοντά στα ρωσικά σύνορα.
Η ρωσική πλευρά υποστηρίζει ότι η Συμμαχία δεν προετοιμάζεται για άμυνα αλλά για τη δυνατότητα διεξαγωγής μεγάλης κλίμακας επιχειρήσεων εναντίον της Ρωσίας.
Το αφήγημα της «ρωσικής απειλής» και η πολιτική χρησιμότητά του
Το ερώτημα που τίθεται είναι γιατί η Ευρώπη επιμένει τόσο έντονα σε σενάρια πολέμου όταν ακόμη και ανώτατοι στρατιωτικοί του ΝΑΤΟ εμφανίζονται πολύ πιο συγκρατημένοι.
Η απάντηση ίσως βρίσκεται στις πολιτικές και οικονομικές συνέπειες του πολέμου στην Ουκρανία.
Η διατήρηση της εικόνας μιας διαρκούς ρωσικής απειλής διευκολύνει την αύξηση στρατιωτικών δαπανών, τη μεταφορά πόρων προς την αμυντική βιομηχανία και τη διατήρηση της πολιτικής συνοχής εντός της Συμμαχίας.
Παράλληλα, επιτρέπει στις κυβερνήσεις να δικαιολογούν στους πολίτες τους τεράστιες αμυντικές επενδύσεις που υπό άλλες συνθήκες θα συναντούσαν ισχυρές αντιδράσεις.
Ωστόσο, όσο περισσότερο ενισχύεται αυτή η λογική, τόσο μεγαλύτερος γίνεται ο κίνδυνος μιας αυτοεκπληρούμενης προφητείας.
Όταν και οι δύο πλευρές εξοπλίζονται, αυξάνουν τις στρατιωτικές τους παρουσίες και προετοιμάζονται για το χειρότερο σενάριο, ο κίνδυνος μιας κρίσης ή ενός ατυχήματος μεγαλώνει σημαντικά.
Η Ευρώπη μπροστά σε μια επικίνδυνη επιλογή
Σήμερα η Ευρώπη βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι.
Από τη μία πλευρά, επιλέγει να επενδύει δισεκατομμύρια ευρώ σε νέους εξοπλισμούς, στρατιωτικές βάσεις και σχέδια αποτροπής.
Από την άλλη, ακόμη και κορυφαίοι στρατιωτικοί αξιωματούχοι παραδέχονται ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις πως η Ρωσία αναζητά πόλεμο με το ΝΑΤΟ.
Η αντίφαση αυτή αποκαλύπτει ένα βαθύτερο πρόβλημα.
Η Ευρώπη και το ΝΑΤΟ φαίνεται να οικοδομούν ολοένα και περισσότερο τη στρατηγική τους γύρω από υποθετικά σενάρια μελλοντικής σύγκρουσης, δημιουργώντας ένα περιβάλλον διαρκούς έντασης που θυμίζει όλο και περισσότερο τις πιο σκοτεινές περιόδους του Ψυχρού Πολέμου.
Και όσο η πολιτική της αποτροπής μετατρέπεται σε πολιτική διαρκούς στρατιωτικής προετοιμασίας, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος η ήπειρος να βρεθεί αντιμέτωπη με την ίδια την κρίση που ισχυρίζεται ότι προσπαθεί να αποτρέψει.
www.bankingnews.gr
Από τη Σουηδία μέχρι τη Γερμανία και τη Νορβηγία, πολιτικοί και στρατιωτικοί αξιωματούχοι προειδοποιούν ότι η Ρωσία θα μπορούσε να επιτεθεί σε χώρα της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας μέσα στα επόμενα χρόνια, με ορισμένους να τοποθετούν μάλιστα τον χρονικό ορίζοντα μέχρι το 2029.
Την ίδια στιγμή όμως, η εικόνα αυτή έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τις τοποθετήσεις κορυφαίων στρατιωτικών του ίδιου του ΝΑΤΟ, οι οποίοι παραδέχονται ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις πως η Μόσχα αναζητά άμεση σύγκρουση με τη Συμμαχία.
Το αποτέλεσμα είναι μια βαθιά αντίφαση που γεννά ερωτήματα για το κατά πόσο οι συνεχείς προειδοποιήσεις περί πολέμου εξυπηρετούν πραγματικές αμυντικές ανάγκες ή πολιτικές και γεωστρατηγικές σκοπιμότητες.
Η Σουηδία προβλέπει πόλεμο «σύντομα»
Η αρχή έγινε με την έκθεση της Σουηδικής Επιτροπής Άμυνας, η οποία υποστηρίζει ότι μια στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ Ρωσίας και ΝΑΤΟ θα μπορούσε να ξεκινήσει «σχετικά σύντομα».
Σύμφωνα με την έκθεση, η Ρωσία ενδέχεται να επιχειρήσει να δοκιμάσει τη συνοχή του ΝΑΤΟ και την αξιοπιστία του Άρθρου 5 περί συλλογικής άμυνας.
Οι Σουηδοί αναλυτές επικαλούνται τη δημιουργία νέων στρατιωτικών μονάδων στην περιοχή του Leningrad, τη στρατιωτική ενίσχυση της Χερσονήσου Kola και την αυξανόμενη παρουσία της Ρωσίας στην Αρκτική.
Παράλληλα, η υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας Maria Malmer Stenergard υποστήριξε ότι η Δύση δεν πρέπει να υποτιμά τη στρατιωτική ισχύ της Ρωσίας ούτε την ικανότητά της να διατηρεί έναν μακροχρόνιο πόλεμο.
Ως αποτέλεσμα αυτών των εκτιμήσεων, η Στοκχόλμη έχει επιταχύνει τη στρατιωτικοποίηση του νησιού Gotland στη Βαλτική Θάλασσα.
Περισσότερα από 200 εκατ. ευρώ έχουν επενδυθεί στην αναβάθμιση στρατιωτικών υποδομών, στην επαναφορά συστημάτων αεράμυνας και στην ανάπτυξη νέων στρατιωτικών μονάδων εξοπλισμένων με Leopard 2 και CV90.
Maria Malmer Stenergard
Γερμανοί και Νορβηγοί στρατηγοί βλέπουν πόλεμο πριν το τέλος της δεκαετίας
Ανάλογες προειδοποιήσεις διατυπώνονται και από στρατιωτικούς διοικητές άλλων χωρών του ΝΑΤΟ.
Ο Νορβηγός αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων υποστήριξε ότι τα επόμενα ένα έως τρία χρόνια θα είναι η πιο επικίνδυνη περίοδος για τη Βόρεια Ευρώπη, εκτιμώντας ότι μετά το τέλος του πολέμου στην Ουκρανία η Ρωσία θα διαθέτει έναν πλήρως επιχειρησιακό στρατό και μια οικονομία προσαρμοσμένη στις ανάγκες πολέμου.
Ακόμη πιο μακριά πήγε ο Γερμανός αντιστράτηγος Christian Freuding, ο οποίος δήλωσε ότι η Ρωσία θα μπορούσε να έχει τη δυνατότητα να επιτεθεί σε χώρα του ΝΑΤΟ μέχρι το 2029.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η εκτίμηση αυτή δεν αποτελεί αποκλειστικά γερμανική θέση αλλά συμπέρασμα που μοιράζονται και οι 32 χώρες της Συμμαχίας.
Οι δηλώσεις αυτές εντάσσονται σε ένα γενικότερο κλίμα στρατιωτικής κινητοποίησης που παρατηρείται στην Ευρώπη, με συνεχείς αυξήσεις αμυντικών δαπανών, νέες στρατολογήσεις και μεγάλες στρατιωτικές ασκήσεις κοντά στα ρωσικά σύνορα.
Christian Freuding
Ο ανώτατος στρατηγός του ΝΑΤΟ διαψεύδει το αφήγημα
Εκεί όμως εμφανίζεται η μεγάλη αντίφαση.
Ο ανώτατος διοικητής των συμμαχικών δυνάμεων του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη, Alexus Grynkewich, δήλωσε δημόσια ότι οι διαθέσιμες πληροφορίες δεν δείχνουν πως η Ρωσία επιδιώκει στρατιωτική σύγκρουση με τη Βορειοατλαντική Συμμαχία.
«Έχω μελετήσει πολύ προσεκτικά τις πληροφορίες.
Η Ρωσία δεν αναζητά σύγκρουση», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η δήλωση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς προέρχεται από τον ανώτατο στρατιωτικό διοικητή της Συμμαχίας στην Ευρώπη και έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το κλίμα πολεμικής προετοιμασίας που καλλιεργείται σε αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Στην ουσία, ο κορυφαίος στρατηγός του ΝΑΤΟ αμφισβητεί ευθέως την εικόνα μιας επικείμενης ρωσικής εισβολής που παρουσιάζεται από πολιτικούς και στρατιωτικούς κύκλους της Ευρώπης.
Η Ευρώπη εξοπλίζεται με ρυθμούς Ψυχρού Πολέμου
Παρά τις αντιφατικές εκτιμήσεις, η πραγματικότητα είναι ότι η Ευρώπη έχει εισέλθει σε μια περίοδο πρωτοφανούς στρατιωτικοποίησης.
Η άσκηση Ramstein Flag 2026 αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα.
Η άσκηση διεξάγεται στον εναέριο χώρο της Φινλανδίας, της Νορβηγίας, της Σουηδίας και της Δανίας, με τη συμμετοχή περισσότερων από 200 αεροσκαφών, μαχητικών, αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης και στρατηγικών drones.
Για τη Μόσχα, οι κινήσεις αυτές αποτελούν απόδειξη ότι το ΝΑΤΟ μεταφέρει σταδιακά στρατιωτικές δυνάμεις όλο και πιο κοντά στα ρωσικά σύνορα.
Η ρωσική πλευρά υποστηρίζει ότι η Συμμαχία δεν προετοιμάζεται για άμυνα αλλά για τη δυνατότητα διεξαγωγής μεγάλης κλίμακας επιχειρήσεων εναντίον της Ρωσίας.
Το αφήγημα της «ρωσικής απειλής» και η πολιτική χρησιμότητά του
Το ερώτημα που τίθεται είναι γιατί η Ευρώπη επιμένει τόσο έντονα σε σενάρια πολέμου όταν ακόμη και ανώτατοι στρατιωτικοί του ΝΑΤΟ εμφανίζονται πολύ πιο συγκρατημένοι.
Η απάντηση ίσως βρίσκεται στις πολιτικές και οικονομικές συνέπειες του πολέμου στην Ουκρανία.
Η διατήρηση της εικόνας μιας διαρκούς ρωσικής απειλής διευκολύνει την αύξηση στρατιωτικών δαπανών, τη μεταφορά πόρων προς την αμυντική βιομηχανία και τη διατήρηση της πολιτικής συνοχής εντός της Συμμαχίας.
Παράλληλα, επιτρέπει στις κυβερνήσεις να δικαιολογούν στους πολίτες τους τεράστιες αμυντικές επενδύσεις που υπό άλλες συνθήκες θα συναντούσαν ισχυρές αντιδράσεις.
Ωστόσο, όσο περισσότερο ενισχύεται αυτή η λογική, τόσο μεγαλύτερος γίνεται ο κίνδυνος μιας αυτοεκπληρούμενης προφητείας.
Όταν και οι δύο πλευρές εξοπλίζονται, αυξάνουν τις στρατιωτικές τους παρουσίες και προετοιμάζονται για το χειρότερο σενάριο, ο κίνδυνος μιας κρίσης ή ενός ατυχήματος μεγαλώνει σημαντικά.
Η Ευρώπη μπροστά σε μια επικίνδυνη επιλογή
Σήμερα η Ευρώπη βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι.
Από τη μία πλευρά, επιλέγει να επενδύει δισεκατομμύρια ευρώ σε νέους εξοπλισμούς, στρατιωτικές βάσεις και σχέδια αποτροπής.
Από την άλλη, ακόμη και κορυφαίοι στρατιωτικοί αξιωματούχοι παραδέχονται ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις πως η Ρωσία αναζητά πόλεμο με το ΝΑΤΟ.
Η αντίφαση αυτή αποκαλύπτει ένα βαθύτερο πρόβλημα.
Η Ευρώπη και το ΝΑΤΟ φαίνεται να οικοδομούν ολοένα και περισσότερο τη στρατηγική τους γύρω από υποθετικά σενάρια μελλοντικής σύγκρουσης, δημιουργώντας ένα περιβάλλον διαρκούς έντασης που θυμίζει όλο και περισσότερο τις πιο σκοτεινές περιόδους του Ψυχρού Πολέμου.
Και όσο η πολιτική της αποτροπής μετατρέπεται σε πολιτική διαρκούς στρατιωτικής προετοιμασίας, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος η ήπειρος να βρεθεί αντιμέτωπη με την ίδια την κρίση που ισχυρίζεται ότι προσπαθεί να αποτρέψει.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών