Σχετικά Άρθρα
Υποδούλωση: Ο Trump αγοράζει φθηνό ντίζελ από τον Putin και πουλάει «πετρέλαιο ελευθερίας» στην Ευρώπη με εξωφρενικό καπέλο
Τρομερό: ΝΑΤΟ και Ευρώπη ζητούν επίμονα από την Ελλάδα να στείλει... 200 «ληγμένους» πυραύλους Patriot στην Ουκρανία
Ηλεκτροσόκ: Νατοϊκό αποκλεισμό σε Kaliningrad και Αγία Πετρούπολη ζητάει η Εσθονία - Οι Ρώσοι προειδοποιούν με πυρηνικό χάος
«Οι Ρώσοι «μάδησαν» τα Flamingo»: Καμία εκεχειρία, ετοιμάζουν... κόλαση στο Κίεβο – Σοκ με τους θανάτους ΝΑΤΟικών στην Ουκρανία
Σε κλίμα αυξανόμενης ανησυχίας για τη Ρωσία, η Πολωνία ανεβάζει τους τόνους, προειδοποιώντας για το ενδεχόμενο να υπάρξουν νεκροί από τις αποκαλούμενες «υβριδικές επιθέσεις» και ζητώντας από τους συμμάχους να προετοιμαστούν για μια πολύ σοβαρότερη αντίδραση.
Ο Πολωνός υπουργός Εξωτερικών, Radosław Sikorski, θέτει ουσιαστικά το ερώτημα πότε οι ενέργειες που αποδίδονται στη Μόσχα θα θεωρηθούν ότι ξεπερνούν την κόκκινη γραμμή, ανοίγοντας τη συζήτηση για τα όρια αντίδρασης του ΝΑΤΟ και το Άρθρο 5 περί συλλογικής άμυνας.
Την ίδια ώρα, η Βαρσοβία ζητά αυστηρότερα μέτρα κατά της Ρωσίας, από το κλείσιμο προξενείων και τους περιορισμούς στις μετακινήσεις διπλωματών έως τη μείωση των τουριστικών θεωρήσεων για Ρώσους πολίτες, σε μια συγκυρία κατά την οποία η ρητορική περί απειλής μετατρέπεται σε μοχλό πίεσης για ακόμη σκληρότερη ευρωπαϊκή στάση απέναντι στη Μόσχα.
Το όριο της αντίδρασης του ΝΑΤΟ
Μιλώντας στους Financial Times, ο Sikorski υποστήριξε ότι αυξάνεται η πιθανότητα να χάσουν άνθρωποι τη ζωή τους, καθώς η Ρωσία, όπως υποστήριξε, πολλαπλασιάζει τις επιχειρήσεις που αποσκοπούν στην αποδιοργάνωση και την αποσταθεροποίηση των ευρωπαϊκών κοινωνιών.
Ο ίδιος αναγνώρισε, ωστόσο, ότι η Συμμαχία θα πρέπει να κρίνει πότε μια τέτοια ενέργεια ξεπερνά τα όρια και απαιτεί διαφορετική αντιμετώπιση. Όπως επισήμανε, όσο οι επιθέσεις αφορούν περιουσιακά στοιχεία, η κατάσταση είναι διαφορετική. Εάν, όμως, αρχίσουν να υπάρχουν νεκροί, θα χρειαστεί μια νέα, ιδιαίτερα σοβαρή συζήτηση στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
Το κρίσιμο ερώτημα, σύμφωνα με τον Πολωνό υπουργό, είναι πότε θα κριθεί ότι η Ρωσία έχει προχωρήσει υπερβολικά. Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι δεν υπάρχει εκ των προτέρων συμφωνημένος ορισμός για το σημείο στο οποίο μια τέτοια ενέργεια ξεπερνά την κόκκινη γραμμή.
Η τοποθέτηση αυτή αναδεικνύει το δύσκολο ζήτημα που αντιμετωπίζει η Συμμαχία για το πως θα διακρίνει μια πράξη δολιοφθοράς ή μια άλλη υβριδική επιχείρηση από μια επίθεση που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ευρύτερη στρατιωτική κρίση.
Το Άρθρο 4 και το Άρθρο 5
Ο Sikorski δεν θέλησε να διευκρινίσει ποια συγκεκριμένα αντίποινα θα έπρεπε να εξετάσει το ΝΑΤΟ σε περίπτωση που μια τέτοια επιχείρηση προκαλούσε θανάτους. Επικαλέστηκε, ωστόσο, τις περιπτώσεις της Πολωνίας και της Εσθονίας, οι οποίες προσέφυγαν στο Άρθρο 4 της Συμμαχίας μετά από παραβιάσεις του εναέριου χώρου τους από ρωσικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη και μαχητικά αεροσκάφη.
Το Άρθρο 4 προβλέπει διαβουλεύσεις μεταξύ των συμμάχων όταν ένα κράτος θεωρεί ότι απειλείται η εδαφική του ακεραιότητα, η πολιτική ανεξαρτησία ή η ασφάλειά του.
Ωστόσο, το Άρθρο 5, το οποίο κατοχυρώνει την αρχή της συλλογικής άμυνας και προβλέπει ότι μια ένοπλη επίθεση εναντίον ενός μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Η εφαρμογή του, ωστόσο, δεν αποτελεί αυτόματη συνέπεια κάθε περιστατικού, ενώ κάθε σύμμαχος αναλαμβάνει τη δράση που κρίνει αναγκαία για να συνδράμει το κράτος που δέχεται την επίθεση. Επισημαίνεται ότι το Άρθρο 5 έχει ενεργοποιηθεί μόλις μία φορά στην ιστορία του ΝΑΤΟ, μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στις ΗΠΑ, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν από την al-Qaeda.
Η συζήτηση που ανοίγει η Βαρσοβία αφορά, επομένως, όχι κάποια ειλημμένη απόφαση ενεργοποίησης του Άρθρου 5, αλλά τα όρια της αντίδρασης της Συμμαχίας σε περιστατικά που οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αποδίδουν στη Ρωσία.
Κυβερνοεπιθέσεις, σαμποτάζ και παραβιάσεις εναέριου χώρου
Η Πολωνία και γειτονικές της χώρες εκφράζουν αυξανόμενη ανησυχία για περιστατικά κυβερνοεπιθέσεων, παραβιάσεων εναέριου χώρου και απόπειρες δολιοφθοράς σε ευρωπαϊκούς στόχους. Οι κυβερνήσεις αυτές θεωρούν ότι τα περιστατικά εντάσσονται σε μια ευρύτερη ρωσική προσπάθεια αποσταθεροποίησης της Ευρώπης και υπονόμευσης της υποστήριξης προς την Ουκρανία.
Τον Ιούλιο, ένας ρωσικός πύραυλος κρουζ Kh-101 συνετρίβη σε χωράφι στην ανατολική Πολωνία και εξερράγη, εντείνοντας τις ανησυχίες για την ασφάλεια της περιοχής.
Παράλληλα, αξιωματούχοι από πέντε ευρωπαϊκές υπηρεσίες πληροφοριών ανέφεραν ότι ανώτατα στελέχη ευρωπαϊκών αμυντικών εταιρειών είχαν γίνει στόχοι επιχειρήσεων δολοφονίας από Ρώσους πράκτορες. Οι γερμανικές υπηρεσίες πληροφοριών προειδοποίησαν πρόσφατα ότι ο αποκαλούμενος «σκιώδης πόλεμος» της Ρωσίας εισέρχεται σε μια νέα, δυνητικά πιο θανατηφόρα φάση.
Τον περασμένο μήνα, το Βερολίνο απέδωσε στη Μόσχα την οργάνωση επίθεσης με μη επανδρωμένο αεροσκάφος στο αεροδρόμιο Leipzig/Halle, τον Αύγουστο. Ο εκρηκτικός μηχανισμός φέρεται να είχε ως στόχο ουκρανικό μεταγωγικό αεροσκάφος, αλλά δεν εξερράγη.
Οι αναφορές αυτές ενισχύουν την ανησυχία των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων, χωρίς να αναιρούν το γεγονός ότι η απόδοση ευθύνης για κάθε περιστατικό και η αξιολόγηση των αποδεικτικών στοιχείων αποτελούν ξεχωριστά ζητήματα.
Η Πολωνία ζητά κλείσιμο ρωσικών προξενείων
Πέρα από τις προειδοποιήσεις για την ασφάλεια, ο Sikorski ζητά από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να υιοθετήσουν αυστηρότερη στάση απέναντι στη Μόσχα, με μέτρα που θα περιορίζουν τη διπλωματική παρουσία και τις μετακινήσεις Ρώσων αξιωματούχων. Συγκεκριμένα, πρότεινε το κλείσιμο ρωσικών προξενείων, την επιβολή περιορισμών στις μετακινήσεις Ρώσων διπλωματών στις χώρες όπου υπηρετούν και τη συνολική μείωση του αριθμού τους.
«Μου έχουν τελειώσει τα προξενεία, αλλά άλλοι εξακολουθούν να έχουν προξενεία», ανέφερε χαρακτηριστικά, υποστηρίζοντας ότι υπάρχουν ακόμη περιθώρια για αυστηρότερα μέτρα από άλλα κράτη-μέλη της ΕΕ.
Ο Πολωνός υπουργός τάχθηκε επίσης υπέρ της υποχρεωτικής χρήσης βιομετρικών διαβατηρίων από όλους τους Ρώσους που εισέρχονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με στόχο να αποτραπεί η μετακίνηση πρακτόρων με πλαστά στοιχεία ταυτότητας.
Παράλληλα, υποστήριξε τις προτάσεις για μείωση του αριθμού των τουριστικών visas που εκδίδει η ΕΕ για Ρώσους πολίτες. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε, σχεδόν 500.000 τέτοιες θεωρήσεις εκδόθηκαν πέρυσι.
Ο Sikorski συνέδεσε την πρότασή του με τις εικόνες καταστροφής στην Ουκρανία, υποστηρίζοντας ότι η παρουσία Ρώσων τουριστών που επιδεικνύουν τον πλούτο τους στην Ευρώπη προκαλεί έντονη αντίθεση, την ώρα που ουκρανικές πόλεις δέχονται επιθέσεις και άμαχοι χάνουν τη ζωή τους.
Γερμανοί ερευνητές εκτιμούν ότι ένας από τους άνδρες που ευθύνονται για την επίθεση στο αεροδρόμιο Leipzig/Halle ήταν Λευκορώσος με ρωσικό διαβατήριο, ο οποίος είχε εισέλθει στη Γερμανία με τουριστική βίζα.
Στο Λουξεμβούργο η συζήτηση για τους νέους περιορισμούς
Οι προτάσεις της Πολωνίας έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εξετάζουν νέους περιορισμούς στις σχέσεις με τη Ρωσία.
Οι υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ αναμένεται να συζητήσουν σε συνάντησή τους στο Λουξεμβούργο, τη Δευτέρα, το ενδεχόμενο επιβολής περιορισμών στις μετακινήσεις Ρώσων διπλωματών σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και πιθανές αλλαγές στο καθεστώς έκδοσης τουριστικών θεωρήσεων.
Ο Sikorski κάλεσε τα υπόλοιπα κράτη-μέλη να αποδίδουν δημόσια στη Ρωσία την ευθύνη για υβριδικές επιθέσεις, όταν διαθέτουν επαρκή στοιχεία. Ερωτηθείς γιατί ορισμένες κυβερνήσεις ενδέχεται να διστάζουν να το κάνουν, απέφυγε να σχολιάσει τη στάση τους, σημειώνοντας ότι κάθε χώρα έχει τη δική της πολιτική.
Η συζήτηση αναδεικνύει τις διαφορές που εξακολουθούν να υπάρχουν εντός της Ευρώπης ως προς τον τρόπο αντιμετώπισης της Μόσχας, αλλά και το ενδεχόμενο περαιτέρω διεύρυνσης των περιορισμών σε βάρος Ρώσων πολιτών και διπλωματών.
Tο άνοιγμα της Πολωνίας προς τη Βρετανία
Κατά την επίσκεψή του στο Λονδίνο, ο Sikorski αναφέρθηκε και στις σχέσεις Πολωνίας - Ηνωμένου Βασιλείου, ζητώντας από τη βρετανική κυβέρνηση να προσκαλέσει τη Βαρσοβία στη σύνοδο κορυφής της G20 που θα πραγματοποιηθεί στο Μάντσεστερ το επόμενο έτος.
Η Πολωνία, όπως δήλωσε, θα υποστήριζε τις προσπάθειες της Βρετανίας για στενότερες σχέσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση, επισημαίνοντας ότι θεωρεί πως η ΕΕ ήταν και θα ήταν ισχυρότερη με το Ηνωμένο Βασίλειο ως μέλος της.
Σε αντάλλαγμα, η Βαρσοβία ζητά αναγνώριση της οικονομικής ανάπτυξης που έχει επιτύχει τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, θεωρώντας ότι δικαιούται θέση στη σύνοδο των μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου. Το Ηνωμένο Βασίλειο αναλαμβάνει την προεδρία της G20 το 2027.
Η συγκεκριμένη διάσταση της επίσκεψης δεν συνδέεται άμεσα με τις καταγγελίες για υβριδικές επιθέσεις, αποτυπώνει όμως την ευρύτερη διπλωματική κινητικότητα της Βαρσοβίας και την προσπάθειά της να ενισχύσει τη θέση της τόσο στην Ευρώπη όσο και στις διεθνείς σχέσεις.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών