Ορισμένες φορές, το βασικό πρόβλημα στον αεροπορικό πόλεμο δεν είναι ο εντοπισμός του στόχου, αλλά η διαθεσιμότητα του κατάλληλου και οικονομικά αποδοτικού όπλου για την καταστροφή του
Κατά τη διάρκεια του πολέμου που εξαπέλυσαν τον Απρίλιο του 2024 οι ΗΠΑ και το Ισραήλ κατά του Ιράν καταγράφηκε μια πρωτοφανής εικόνα στον ουρανό της Μέσης Ανατολής.
Η εικόνα αυτή αποκάλυψε μια από τις μεγαλύτερες αδυναμίες της αμερικανικής πολεμικής μηχανής.
Την ώρα που εκατοντάδες ιρανικά drones και πύραυλοι κατευθύνονταν προς το Ισραήλ, αμερικανικά μαχητικά F-15E βρέθηκαν αντιμέτωπα με ένα απρόσμενο αδιέξοδο: οι πύραυλοι αέρος-αέρος είχαν εξαντληθεί, αλλά οι εχθρικοί στόχοι συνέχιζαν να κατακλύζουν τον ουρανό.
Σε μια ασυνήθιστη και τελικά αποτυχημένη προσπάθεια, πληρώματα των αμερικανικών μαχητικών επιχείρησαν να καταρρίψουν ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη χρησιμοποιώντας βόμβες που είχαν σχεδιαστεί για επίγειους στόχους.
Το περιστατικό, κατά τη μαζική ιρανική επίθεση της 13ης Απριλίου 2024, ανέδειξε μια κρίσιμη πραγματικότητα του σύγχρονου πολέμου: ακόμη και η ισχυρότερη αεροπορική δύναμη μπορεί να βρεθεί σε επιχειρησιακό αδιέξοδο όταν καλείται να αντιμετωπίσει σμήνη φθηνών drones με περιορισμένα αποθέματα πανάκριβων πυραύλων.
Η νύχτα της ιρανικής επίθεσης
Τη νύχτα της 13ης Απριλίου 2024, το Ιράν εξαπέλυσε μια μεγάλης κλίμακας επιχείρηση, εκτοξεύοντας εκατοντάδες drones αυτοκτονίας, πυραύλους κρουζ και βαλλιστικούς πυραύλους προς το Ισραήλ.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που δημοσιεύθηκαν σχετικά με την επίθεση, ο συνολικός αριθμός των εκτοξευόμενων βλημάτων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών πλησίαζε τα 300.
Σε απάντηση, οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους κινητοποίησαν μέρος της αεροπορικής τους ισχύος για την αναχαίτιση των ιρανικών βλημάτων.
Αμερικανικά μαχητικά, μεταξύ των οποίων και F-15E, ανέλαβαν αποστολές αναχαίτισης drones που κατευθύνονταν προς το Ισραήλ, επιχειρώντας στον εναέριο χώρο της περιοχής και ιδιαίτερα πάνω από το Ιράκ.
Τα μαχητικά F-15E χρησιμοποίησαν πυραύλους αέρος-αέρος AIM-9 και AIM-120 για την εκτέλεση αυτών των αποστολών.
Ωστόσο, ο μεγάλος αριθμός στόχων και η αυξημένη κατανάλωση πυραύλων είχαν ως αποτέλεσμα ορισμένα πληρώματα να αντιμετωπίσουν έλλειψη πυρομαχικών αναχαίτισης.
Χρήση βομβών για την κατάρριψη drones
Καθώς ορισμένα μαχητικά είχαν πλέον εξαντλήσει τους πυραύλους αέρος-αέρος, τρία πληρώματα F-15E αποφάσισαν να δοκιμάσουν μια ασυνήθιστη μέθοδο: τη ρίψη κατευθυνόμενων βομβών JDAM εναντίον ιρανικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Από επιχειρησιακή άποψη, η απόφαση αυτή θεωρήθηκε ιδιαίτερα ασυνήθιστη, καθώς οι βόμβες JDAM έχουν σχεδιαστεί πρωτίστως για την προσβολή επίγειων στόχων και όχι για την καταστροφή μικρών, κινούμενων στόχων στον αέρα.
Σύμφωνα με την περιγραφή της συγκεκριμένης εμπλοκής, ένα μέλος αμερικανικού πληρώματος υποστήριξε ότι η βόμβα που απελευθερώθηκε φάνηκε να πλήττει το drone, προκαλώντας μια μεγάλη έκρηξη.
Ωστόσο, το μη επανδρωμένο αεροσκάφος φέρεται να πέρασε μέσα από τον καπνό και τις φλόγες και να συνέχισε κανονικά την πτήση του.
Δύο ακόμη πληρώματα επιχείρησαν να εφαρμόσουν την ίδια τακτική, αλλά ούτε αυτά κατάφεραν να καταστρέψουν τους στόχους τους.
Τελικά, ο επικεφαλής της αποστολής έδωσε εντολή να εγκαταλειφθεί η συγκεκριμένη μέθοδος.
Η βασική ανησυχία δεν αφορούσε μόνο την αναποτελεσματικότητα της τακτικής.
Η χρήση βαρέων βομβών σε ακατάλληλα ύψη και υπό δυσμενείς επιχειρησιακές συνθήκες θα μπορούσε να οδηγήσει σε πτώση πυρομαχικών σε κατοικημένες περιοχές ή σε ευαίσθητες εγκαταστάσεις, προκαλώντας απρόβλεπτες πολιτικές και στρατιωτικές συνέπειες.
Η οικονομική εξίσωση του πολέμου
Ένα από τα σημαντικότερα διδάγματα της επιχείρησης ήταν η ανάδειξη της οικονομικής ανισορροπίας μεταξύ επιθετικών και αμυντικών οπλικών συστημάτων.
Ο πύραυλος αέρος-αέρος AIM-120, ο οποίος χρησιμοποιείται για την εμπλοκή εναέριων στόχων, έχει κόστος περίπου ενός εκατομμυρίου δολαρίων, ανάλογα με την έκδοση και τη σύμβαση προμήθειας.
Ο πύραυλος AIM-9X, με κόστος περίπου 500.000 δολαρίων, αποτελεί ένα ακόμη από τα πυρομαχικά που χρησιμοποιούν τα αμερικανικά μαχητικά.
Αντίθετα, τα drones αυτοκτονίας μπορούν να κατασκευαστούν με σημαντικά χαμηλότερο κόστος.
Για τον λόγο αυτό, η χρήση προηγμένων και ιδιαίτερα ακριβών πυραύλων για την καταστροφή φθηνών drones, ιδίως κατά τη διάρκεια μαζικών επιθέσεων, δημιουργεί σημαντική οικονομική πίεση στην αμυνόμενη πλευρά.
Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται μόνο στην τιμή κάθε πυραύλου.
Η περιορισμένη διαθεσιμότητα πυρομαχικών, ο χρόνος που απαιτείται για την αναπλήρωσή τους και η ανάγκη διατήρησης επαρκούς μαχητικής ισχύος για την αντιμετώπιση πιο σύνθετων απειλών αποτελούν επίσης κρίσιμους παράγοντες.
Η απάντηση των ΗΠΑ
Προκειμένου να περιορίσει αυτή την οικονομική ανισορροπία, η αμερικανική Πολεμική Αεροπορία στράφηκε στην ανάπτυξη και αξιοποίηση φθηνότερων πυρομαχικών, ειδικά προσαρμοσμένων στην αντιμετώπιση μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Μία από τις επιλογές που εξετάστηκαν ήταν οι ρουκέτες Hydra των 70 χιλιοστών, εξοπλισμένες με το σύστημα καθοδήγησης APKWS.
Το συγκεκριμένο σύστημα προσθέτει δυνατότητα καθοδήγησης σε συμβατικές ρουκέτες, επιτρέποντας την ακριβέστερη προσβολή στόχων.
Παράλληλα, η χρήση πυροσωλήνα προσέγγισης μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα καταστροφής μικρών εναέριων στόχων, καθώς δεν απαιτείται απαραίτητα άμεση πρόσκρουση της ρουκέτας στον στόχο.
Η εμπειρία της επίθεσης του Απριλίου 2024 έδειξε ότι, στους πολέμους του μέλλοντος, η αεροπορική υπεροχή δεν θα εξαρτάται αποκλειστικά από τον αριθμό των μαχητικών αεροσκαφών, την εμβέλεια των ραντάρ ή την τεχνολογία των πυραύλων.
Η δυνατότητα αντιμετώπισης μεγάλου αριθμού μικρών και φθηνών στόχων, χωρίς υπερβολική κατανάλωση ακριβών πυρομαχικών, εξελίσσεται σε ένα από τα σημαντικότερα κριτήρια στρατιωτικής ισχύος.
Η ιστορία των F-15 που κατέφυγαν στη χρήση βομβών για να καταρρίψουν drones αποτυπώνει χαρακτηριστικά αυτή την πρόκληση.
Ορισμένες φορές, το βασικό πρόβλημα στον αεροπορικό πόλεμο δεν είναι ο εντοπισμός του στόχου, αλλά η διαθεσιμότητα του κατάλληλου και οικονομικά αποδοτικού όπλου για την καταστροφή του.
www.bankingnews.gr
Η εικόνα αυτή αποκάλυψε μια από τις μεγαλύτερες αδυναμίες της αμερικανικής πολεμικής μηχανής.
Την ώρα που εκατοντάδες ιρανικά drones και πύραυλοι κατευθύνονταν προς το Ισραήλ, αμερικανικά μαχητικά F-15E βρέθηκαν αντιμέτωπα με ένα απρόσμενο αδιέξοδο: οι πύραυλοι αέρος-αέρος είχαν εξαντληθεί, αλλά οι εχθρικοί στόχοι συνέχιζαν να κατακλύζουν τον ουρανό.
Σε μια ασυνήθιστη και τελικά αποτυχημένη προσπάθεια, πληρώματα των αμερικανικών μαχητικών επιχείρησαν να καταρρίψουν ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη χρησιμοποιώντας βόμβες που είχαν σχεδιαστεί για επίγειους στόχους.
Το περιστατικό, κατά τη μαζική ιρανική επίθεση της 13ης Απριλίου 2024, ανέδειξε μια κρίσιμη πραγματικότητα του σύγχρονου πολέμου: ακόμη και η ισχυρότερη αεροπορική δύναμη μπορεί να βρεθεί σε επιχειρησιακό αδιέξοδο όταν καλείται να αντιμετωπίσει σμήνη φθηνών drones με περιορισμένα αποθέματα πανάκριβων πυραύλων.
Η νύχτα της ιρανικής επίθεσης
Τη νύχτα της 13ης Απριλίου 2024, το Ιράν εξαπέλυσε μια μεγάλης κλίμακας επιχείρηση, εκτοξεύοντας εκατοντάδες drones αυτοκτονίας, πυραύλους κρουζ και βαλλιστικούς πυραύλους προς το Ισραήλ.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που δημοσιεύθηκαν σχετικά με την επίθεση, ο συνολικός αριθμός των εκτοξευόμενων βλημάτων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών πλησίαζε τα 300.
Σε απάντηση, οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους κινητοποίησαν μέρος της αεροπορικής τους ισχύος για την αναχαίτιση των ιρανικών βλημάτων.
Αμερικανικά μαχητικά, μεταξύ των οποίων και F-15E, ανέλαβαν αποστολές αναχαίτισης drones που κατευθύνονταν προς το Ισραήλ, επιχειρώντας στον εναέριο χώρο της περιοχής και ιδιαίτερα πάνω από το Ιράκ.
Τα μαχητικά F-15E χρησιμοποίησαν πυραύλους αέρος-αέρος AIM-9 και AIM-120 για την εκτέλεση αυτών των αποστολών.
Ωστόσο, ο μεγάλος αριθμός στόχων και η αυξημένη κατανάλωση πυραύλων είχαν ως αποτέλεσμα ορισμένα πληρώματα να αντιμετωπίσουν έλλειψη πυρομαχικών αναχαίτισης.
Χρήση βομβών για την κατάρριψη drones
Καθώς ορισμένα μαχητικά είχαν πλέον εξαντλήσει τους πυραύλους αέρος-αέρος, τρία πληρώματα F-15E αποφάσισαν να δοκιμάσουν μια ασυνήθιστη μέθοδο: τη ρίψη κατευθυνόμενων βομβών JDAM εναντίον ιρανικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Από επιχειρησιακή άποψη, η απόφαση αυτή θεωρήθηκε ιδιαίτερα ασυνήθιστη, καθώς οι βόμβες JDAM έχουν σχεδιαστεί πρωτίστως για την προσβολή επίγειων στόχων και όχι για την καταστροφή μικρών, κινούμενων στόχων στον αέρα.
Σύμφωνα με την περιγραφή της συγκεκριμένης εμπλοκής, ένα μέλος αμερικανικού πληρώματος υποστήριξε ότι η βόμβα που απελευθερώθηκε φάνηκε να πλήττει το drone, προκαλώντας μια μεγάλη έκρηξη.
Ωστόσο, το μη επανδρωμένο αεροσκάφος φέρεται να πέρασε μέσα από τον καπνό και τις φλόγες και να συνέχισε κανονικά την πτήση του.
Δύο ακόμη πληρώματα επιχείρησαν να εφαρμόσουν την ίδια τακτική, αλλά ούτε αυτά κατάφεραν να καταστρέψουν τους στόχους τους.
Τελικά, ο επικεφαλής της αποστολής έδωσε εντολή να εγκαταλειφθεί η συγκεκριμένη μέθοδος.
Η βασική ανησυχία δεν αφορούσε μόνο την αναποτελεσματικότητα της τακτικής.
Η χρήση βαρέων βομβών σε ακατάλληλα ύψη και υπό δυσμενείς επιχειρησιακές συνθήκες θα μπορούσε να οδηγήσει σε πτώση πυρομαχικών σε κατοικημένες περιοχές ή σε ευαίσθητες εγκαταστάσεις, προκαλώντας απρόβλεπτες πολιτικές και στρατιωτικές συνέπειες.
Η οικονομική εξίσωση του πολέμου
Ένα από τα σημαντικότερα διδάγματα της επιχείρησης ήταν η ανάδειξη της οικονομικής ανισορροπίας μεταξύ επιθετικών και αμυντικών οπλικών συστημάτων.
Ο πύραυλος αέρος-αέρος AIM-120, ο οποίος χρησιμοποιείται για την εμπλοκή εναέριων στόχων, έχει κόστος περίπου ενός εκατομμυρίου δολαρίων, ανάλογα με την έκδοση και τη σύμβαση προμήθειας.
Ο πύραυλος AIM-9X, με κόστος περίπου 500.000 δολαρίων, αποτελεί ένα ακόμη από τα πυρομαχικά που χρησιμοποιούν τα αμερικανικά μαχητικά.
Αντίθετα, τα drones αυτοκτονίας μπορούν να κατασκευαστούν με σημαντικά χαμηλότερο κόστος.
Για τον λόγο αυτό, η χρήση προηγμένων και ιδιαίτερα ακριβών πυραύλων για την καταστροφή φθηνών drones, ιδίως κατά τη διάρκεια μαζικών επιθέσεων, δημιουργεί σημαντική οικονομική πίεση στην αμυνόμενη πλευρά.
Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται μόνο στην τιμή κάθε πυραύλου.
Η περιορισμένη διαθεσιμότητα πυρομαχικών, ο χρόνος που απαιτείται για την αναπλήρωσή τους και η ανάγκη διατήρησης επαρκούς μαχητικής ισχύος για την αντιμετώπιση πιο σύνθετων απειλών αποτελούν επίσης κρίσιμους παράγοντες.
Η απάντηση των ΗΠΑ
Προκειμένου να περιορίσει αυτή την οικονομική ανισορροπία, η αμερικανική Πολεμική Αεροπορία στράφηκε στην ανάπτυξη και αξιοποίηση φθηνότερων πυρομαχικών, ειδικά προσαρμοσμένων στην αντιμετώπιση μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Μία από τις επιλογές που εξετάστηκαν ήταν οι ρουκέτες Hydra των 70 χιλιοστών, εξοπλισμένες με το σύστημα καθοδήγησης APKWS.
Το συγκεκριμένο σύστημα προσθέτει δυνατότητα καθοδήγησης σε συμβατικές ρουκέτες, επιτρέποντας την ακριβέστερη προσβολή στόχων.
Παράλληλα, η χρήση πυροσωλήνα προσέγγισης μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα καταστροφής μικρών εναέριων στόχων, καθώς δεν απαιτείται απαραίτητα άμεση πρόσκρουση της ρουκέτας στον στόχο.
Η εμπειρία της επίθεσης του Απριλίου 2024 έδειξε ότι, στους πολέμους του μέλλοντος, η αεροπορική υπεροχή δεν θα εξαρτάται αποκλειστικά από τον αριθμό των μαχητικών αεροσκαφών, την εμβέλεια των ραντάρ ή την τεχνολογία των πυραύλων.
Η δυνατότητα αντιμετώπισης μεγάλου αριθμού μικρών και φθηνών στόχων, χωρίς υπερβολική κατανάλωση ακριβών πυρομαχικών, εξελίσσεται σε ένα από τα σημαντικότερα κριτήρια στρατιωτικής ισχύος.
Η ιστορία των F-15 που κατέφυγαν στη χρήση βομβών για να καταρρίψουν drones αποτυπώνει χαρακτηριστικά αυτή την πρόκληση.
Ορισμένες φορές, το βασικό πρόβλημα στον αεροπορικό πόλεμο δεν είναι ο εντοπισμός του στόχου, αλλά η διαθεσιμότητα του κατάλληλου και οικονομικά αποδοτικού όπλου για την καταστροφή του.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών