
Είναι άλλο πράγμα να χτυπάς τις μοτοσικλέτες Harley-Davidson και το ουίσκι μπέρμπον… κι άλλο να κυνηγάς τη Silicon Valley ή τη Wall Street.
H Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει το ενδεχόμενο να ανοίξει ένα νέο μέτωπο μάχης, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος, Donald Trump, ετοιμάζεται να επιβάλει την Τετάρτη τους λεγόμενους ανταποδοτικούς δασμούς σε όλους τους εμπορικούς εταίρους της Αμερικής.
O Trump άρχισε με δασμούς σε Καναδά, Μεξικό και Κίνα μετά την ορκωμοσία του στις 20 Ιανουαρίου, ενώ σύντομα ακολούθησαν καθολικοί δασμοί στον χάλυβα και το αλουμίνιο και στη συνέχεια στα αυτοκίνητα.
Μέχρι στιγμής, οι Βρυξέλλες έχουν παίξει σύμφωνα με τους παραδοσιακούς κανόνες του εμπορικού πολέμου, αντιστοιχίζοντας τους ευρύτερους δασμούς του Trump στα βιομηχανικά μέταλλα με ισοδύναμες εισφορές σε εμβληματικές αμερικανικές μάρκες όπως η Harley-Davidson. Πρόκειται για μια απάντηση που έχει ως στόχο να ταιριάξει ή να «καθρεφτίσει» τις κινήσεις της κυβέρνησης - αλλά όχι να κλιμακώσει.
Τώρα, με την Ουάσινγκτον να απειλεί να τιμωρήσει περαιτέρω την ΕΕ, όχι μόνο για τους υφιστάμενους δασμούς, αλλά και για όσα θεωρεί μη δασμολογικά εμπόδια, όπως οι κανονισμοί της στον τομέα της τεχνολογίας, οι Βρυξέλλες ετοιμάζονται να ανεβάσουν τους τόνους.
«Θα προσεγγίσουμε αυτές τις διαπραγματεύσεις από μια θέση ισχύος», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen σε ομιλία της στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την Τρίτη, την παραμονή της μεγάλης ανακοίνωσης του Trump για τους δασμούς. «Η Ευρώπη κατέχει πολλά χαρτιά. Από το εμπόριο μέχρι την τεχνολογία, μέχρι το μέγεθος της αγοράς μας. Αλλά αυτή η δύναμη βασίζεται επίσης στην ετοιμότητά μας να λάβουμε αποφασιστικά αντίμετρα. Όλα τα μέσα είναι στο τραπέζι».
Σύμφωνα με Politico, στοχεύοντας τις αμερικανικές υπηρεσίες, οι Βρυξέλλες θα μπορούσαν να σκέφτονται τις μεγάλες τράπεζες, όπως η JP Morgan ή η Bank of America, ή τους τεχνολογικούς παίκτες, όπως το «X» του Elon Musk, τον γίγαντα της αναζήτησης Google ή την Amazon, τον μεγαλύτερο διαδικτυακό λιανοπωλητή στον κόσμο.
«Σίγουρα δεν αποκλείουμε μια μεγαλύτερη απάντηση, μια καλύτερη απάντηση και μια ακόμη πιο δημιουργική απάντηση μέσω υπηρεσιών, μέσω [των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας]», δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στους δημοσιογράφους στα μέσα Μαρτίου.
Η ΕΕ είναι καθαρός εξαγωγέας αυτοκινήτων, φαρμάκων και τροφίμων προς τις ΗΠΑ, αλλά είναι καθαρός εισαγωγέας υπηρεσιών - και αυτό της δίνει μεγαλύτερη επιρροή σε μια εμπορική διαμάχη.
«Οι τεχνολογικοί γίγαντες της Αμερικής, η χρηματοπιστωτική βιομηχανία και οι φαρμακευτικές εταιρείες έχουν βαθιές ρίζες στην Ευρώπη. Αν το τραβήξουν πολύ μακριά, οι Βρυξέλλες θα μπορούσαν να σκληρύνουν τη στάση τους: ψηφιακές εισφορές στη Silicon Valley, ρυθμιστικές αγκυλώσεις στη Wall Street ή φόρους στις αμερικανικές εξαγωγές φαρμάκων», δήλωσε ο Tobias Gehrke, ανώτερος συνεργάτης πολιτικής στο European Council on Foreign Relations «Η Αμερική μπορεί να κρατάει το μεγαλύτερο ραβδί, αλλά η Ευρώπη έχει πολλές αιχμηρές πέτρες να ρίξει».
Οφθαλμός αντί οφθαλμού
Στο ρινγκ του εμπορικού της πολέμου με τον Trump, η εκτελεστική εξουσία της ΕΕ έχει πολεμήσει μέχρι στιγμής στην ίδια κατηγορία βάρους: oφθαλμός αντί οφθαλμού.
Αφού η Ουάσινγκτον επέβαλε νέους και ευρύτερους δασμούς στις εισαγωγές χάλυβα και αλουμινίου στα μέσα Μαρτίου, η Κομισιόν είναι έτοιμη να απαντήσει με το ίδιο νόμισμα, πλήττοντας εξαγωγές αγαθών αξίας 26 δισεκατομμυρίων ευρώ από τις ΗΠΑ. Έπειτα από δύσκολες διαβουλεύσεις με τις κυβερνήσεις και τις επιχειρήσεις της ΕΕ, οι Βρυξέλλες θα πρέπει να προτείνουν τους εν λόγω δασμολογικούς καταλόγους το συντομότερο δυνατόν αυτή την εβδομάδα.
Το θέμα είναι ότι υπάρχουν μόνο τόσα αγαθά που μπορείς να πλήξεις όταν η ζημιά είναι τόσο μεγάλη.
«Το πρόβλημα με το ψηφιακό μέρος είναι ότι τη στιγμή που η ΕΕ θα το κάνει αυτό, η πίεση από τις ΗΠΑ για το ρυθμιστικό πλαίσιο θα αυξηθεί ακόμη περισσότερο», δήλωσε ο Arnoud Willems, εταίρος για το διεθνές εμπόριο στη δικηγορική εταιρεία King & Spalding. Η φορολόγηση των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών και των ψηφιακών ροών, ή το να αναγκάσει τις αμερικανικές αεροπορικές εταιρείες να πληρώνουν περισσότερα για να προσγειώνονται στα ευρωπαϊκά αεροδρόμια, είναι άλλοι μοχλοί που έχει στη διάθεσή της η ΕΕ, πρόσθεσε.
Η ΕΕ θα μπορούσε επίσης να περιορίσει την πρόσβαση των αμερικανικών εταιρειών σε δημόσιες συμβάσεις στο πλαίσιο του νέου Διεθνούς Μηχανισμού Προμηθειών της. Εάν οι Βρυξέλλες αποκλείσουν τις αμερικανικές εταιρείες ενέργειας ή συμβούλων από τις δημόσιες συμβάσεις της ΕΕ, αυτό θα έπληττε μια σημαντική πηγή εσόδων.
Το μπαζούκα
Ως έσχατη λύση, η ΕΕ μπορεί να χρησιμοποιήσει το εμπορικό της «μπαζούκα» - το μέσο κατά του εξαναγκασμού. Όπως υποδηλώνει το όνομά του, θα επιτρέψει μια απάντηση ευρέος φάσματος, συμπεριλαμβανομένης της στόχευσης υπηρεσιών, εάν οι Βρυξέλλες καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι οι ενέργειες των ΗΠΑ είναι υπερβολικές.
«Αυτά τα πράγματα είναι καταρχήν... δυνατά, για παράδειγμα, στο πλαίσιο του μέσου κατά του καταναγκασμού», δήλωσε ο προαναφερόμενος ανώτερος αξιωματούχος της ΕΕ όταν ρωτήθηκε αν η ΕΕ θα πλήξει το εμπόριο υπηρεσιών.
Εντός έξι μηνών η Επιτροπή θα μπορούσε να φτάσει στο σημείο να τραβήξει την πρίζα στο X του Musk -να περιορίσει τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας των αμερικανικών τεχνολογικών κολοσσών- ή να τους απαγορεύσει να επενδύσουν στην ΕΕ.
Σε ένα σενάριο κατά του εξαναγκασμού «δεν θα με εξέπληττε αν τα πρώτα θύματα ήταν η αμερικανική βιομηχανία τεχνολογίας», δήλωσε ο δικηγόρος Melin.
Ενώ η εκτελεστική εξουσία της ΕΕ θα αποφασίσει πότε θα χρησιμοποιήσει αυτή την πυρηνική επιλογή, θα χρειαστεί την υποστήριξη 15 από τις 27 χώρες μέλη της για να αποφασίσει αν και πώς θα χτυπήσει.
«Πολλά κράτη μέλη δεν θέλουν να κλιμακώσουν την κατάσταση ενεργοποιώντας μια υπόθεση κατά του εξαναγκασμού», δήλωσε ο διπλωμάτης της ΕΕ που αναφέρθηκε παραπάνω.
Οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις ανησυχούν επίσης για το ενδεχόμενο να ακολουθήσουν αυτή την οδό.
«Το πρόβλημα με όλες αυτές τις ιδέες περί μόχλευσης είναι ότι δεν είναι πραγματικά μόχλευση», δήλωσε η Luisa Santos από το BusinessEurope. «Οι οικονομίες μας είναι τόσο αλληλένδετες ... που ακόμη και αν επιβάλλετε δασμούς ή οποιοδήποτε άλλο μέτρο στην πλευρά των υπηρεσιών, θα βλάψετε τα δικά σας συμφέροντα», πρόσθεσε.
Και ακόμη και όταν σηματοδοτεί την προθυμία της για κλιμάκωση, οι Βρυξέλλες ελπίζουν επίσης να φέρουν την Ουάσινγκτον στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ο επίτροπος Εμπορίου, Maroš Šefčovič, ελπίζει ότι οι ομόλογοί του στις ΗΠΑ θα μπορέσουν να καταλήξουν σε ένα «φύλλο όρων» που θα καθορίζει το πλαίσιο των συνομιλιών - όταν τεθεί σε ισχύ ο επόμενος γύρος δασμών. Αυτά θα μπορούσαν να συνεπάγονται μείωση των δασμών, επενδύσεις σε αμερικανικές αμυντικές εταιρείες, ενίσχυση των αγορών αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου ή άμβλυνση ορισμένων κανονισμών.
«Δεν θέλουμε να περάσουμε από το εμπόριο στην ασφάλεια. Πιθανότατα δεν θέλουν να περάσουν από το εμπόριο στην τεχνολογία, σωστά;» δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος από χώρα μέλος της ΕΕ. «Θέλω να πω, αν πολεμάμε, ας έχουμε τουλάχιστον ένα σαφές πλαίσιο».
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών